LIVE Vlaams minister Van Achter (N-VA) noemt het "ongepast" dat vakbonden dreigen met acties bij Eurovisiesongfestival

Tijdens de Vlaamse commissie Media kreeg Vlaams minister van Media Cieltje Van Achter (N-VA) vragen van onder meer Jos D'Haese (PVDA) over de deelname van VRT aan het Eurovisiesongfestival. Dat schrijft persagentschap Belga. Hij noemt het een politieke beslissing. Daarbij voerde hij aan dat CEO Frederik Delaplace zou gezegd hebben dat naast de directie de raad van bestuur de beslissing had genomen.

Van Achter ontkent dat ten stelligste, en wijst erop dat de VRT als autonome instelling strategische beslissingen zelf neemt. Over belangrijke beslissingen wordt het kabinet weliswaar geraadpleegd, maar de deelname was een "autonome beslissing" van de VRT zelf, klinkt het.

Dat de vakbonden uiteindelijk dreigen met acties, noemde Van Achter evenwel "ongepast". "Stel je voor dat wij als politici zouden zeggen dat we het niet eens zijn met een programma van de VRT en er alles aan zouden doen om ervoor te zorgen dat het niet wordt uitgezonden. Het land zou - terecht - te klein zijn. Iedereen zou spreken over politieke inmenging en de onafhankelijkheid van de VRT."

Tsjechië zal volgend jaar niet deelnemen aan het Eurovisiesongfestival. Dat heeft de Tsjechische openbare omroep bekendgemaakt. De omroep haalt budgettaire redenen aan en hoopt in de toekomst wel opnieuw mee te kunnen doen. 

"In 2027 zullen we de Tsjechische vlag niet op het podium zien, maar we zullen samen de anderen aanmoedigen en we geloven dat we elkaar ooit weer bij het Eurovisiesongfestival zullen ontmoeten", luidt het op sociale media.

De Tsjechische omroep zal de liedjeswedstrijd volgend jaar ook niet uitzenden.

ACV VRT en ACOD-VRT dienen een stakingsaanzegging in voor dinsdag 11 mei, donderdag 13 mei en zaterdag 15 mei 2027. Op die dagen vinden de halve finales en de finale van het Songfestival plaats.

"Daarmee willen de 2 vakbonden alle medewerkers beschermen die morele bezwaren hebben om van ver of dichtbij bij te dragen tot de programma’s en uitzendingen van en over het Eurovisiesongfestival", staat in een mededeling.

"ACV VRT hoopt in eerste instantie dat de directie haar beslissing om deel te nemen aan het Eurovisiesongfestival terugdraait", zegt de christelijke vakbond nog.

"Als de directie toch voet bij stuk wil houden en aan de verkeerde kant van de geschiedenis wil blijven staan, willen we met deze stakingsaanzegging alle medewerkers beschermen en de kans bieden om zich te distantiëren van deze foute keuze. Wanneer dit tot gevolg heeft dat de halve finales en de finale niet op antenne komen, zal ACV VRT dit allesbehalve betreuren."

Vlaams minister van Media Cieltje Van Achter (N-VA) hoopt dat de artiest die voor België zal deelnemen aan het Eurovisiesongfestival niet bedolven zal worden onder bagger. 

"Ik denk dat we met z'n allen achter die deelnemer moeten gaan staan", zo zei de minister zonet in VRT NWS De Ochtend op Radio 1.

Over de beslissing van de VRT om toch deel te nemen aan het Songfestival blijft de minister bij haar reactie van gisteren.

Het is volgens de minister in de eerste plaats aan de VRT om te beslissen over de deelname aan de liedjeswedstrijd. En binnen die omroep is die - goed afgewogen beslissing genomen door de hele top, zegt de minister, en niet door de politiek.

Van Achter vindt dat de VRT samen met de Nederlandse NPO en andere publieke omroepen de verantwoordelijkheid hebben genomen om te wegen op de discussie binnen de EBU, de koepel van omroepen die het Songfestival organiseert. 

Volgens Van Achter zijn daardoor 2 belangrijke zaken bekomen: dat de omroepen nu meer inspraak zullen krijgen in de organisatie van het Songfestival en dat de missie en de waarden van het Songfestival explicieter worden aan deelname ervan.

Gustaph, de artiest die in 2023 België vertegenwoordigde op het Eurovisiesongfestival, stelt zich ernstige vragen bij de beslissing van de VRT om volgend jaar toch deel te nemen aan de liedjeswedstrijd. 

De zanger van 'Because of you' vindt dat de VRT niet moet deelnemen als de Israëlische omroep nog altijd mag deelnemen van organisator EBU. Hij vraagt zich af wat de organisatie concreet zal doen om de deelname van het land kritisch te kaderen. "Het blijft onduidelijk wat de nieuwe regels zullen zijn", stelt Gustaph in VRT NWS De Ochtend.

En wat met de artiest die België zal vertegenwoordigen op de liedjeswedstrijd? "Ik heb compassie met wie voor ons land naar songfestival moet vertrekken." De hele discussie is nu zo gepolariseerd dat het volgens Gustaph heel moeilijk wordt om je als muzikant te verdedigen in heel de discussie. 

Zijn eigen deelname aan het Songfestival heeft zijn hele leven veranderd, geeft Gustaph toe. Maar anno 2027 deelnemen, is heel andere koek geworden, omdat de situatie nu heel anders is geworden, aldus de zanger.

In zijn tijd kon Gustaph zelf nog een queer-boodschap geven, merkt de zanger op. "Dat was onderhuids ook politiek." Maar nu, zo stelt hij, gaat het in de richting waarbij artiesten alleen nog een liedje mogen zingen en verder vooral hun mond moeten houden.

In mei was de kans klein dat VRT een artiest zou sturen, maar toch wordt de deelname nu een feit. Hoe komt dat de publieke omroep van mening is veranderd? "Omdat er op dat moment totaal geen reden was om aan te nemen dat de EBU stappen zou zetten", zegt Songfestivalpresentator Peter Van de Veire in De Afspraak.

"Die stappen zijn nu wel gezet. We zijn er nog niet, zoals de CEO al zei, maar er is een kans om dit tot een goed einde te brengen." Zo zou het Songfestival de situatie in Gaza niet meer negeren, zelfs niet tijdens de uitzendingen. "Daar werd tijdens de show volledig rondgefietst. Nu is er zelfs sprake van om dat toch te integreren in het programma om duidelijk te maken dat ze niet blind zijn voor wat daar gebeurd is."

De EBU beseft dat het tijd is voor verandering, vindt Van de Veire. "Ze hebben 2 à 3 jaar alles ontkend. Nu gaan ze tenminste in dialoog. Ze zijn zelfs naar Brussel gekomen om te praten. Al is dat rijkelijk te laat. Hadden ze dit 2 jaar eerder gedaan, dan stonden we nu verder. Dit is geen storm, maar een gigantische crisis. Dat hebben ze intussen ook toegegeven."

Er komt intussen heel wat kritiek op de beslissing van VRT, maar de presentator van het muziekfestival vindt het een moedige keuze van de publieke omroep. "VRT gelooft dat het Songfestival opnieuw kan verbinden, zoals bij de start na de Tweede Wereldoorlog. Is dat naïef? Dat zal de toekomst uitwijzen."

De socialistische vakbond ACOD VRT reageert scherp op de deelname van VRT aan het Eurovisiesongfestival. "Het is echt schandalig dat VRT het podium gaat delen met Israël, een staat die volop de mensenrechten schendt en een genocide pleegt", zegt vakbondsman Wies Descheemaeker in VRT NWS De Wereld Vandaag op Radio 1.

"Onze rode lijn is nu echt overschreden. We geven de VRT-directie en de EBU al 3 jaar het voordeel van de twijfel, maar de tijd van zachte acties is voorbij."

"De enige manier om de EBU ervan te overtuigen dat het anders moet, is door het Songfestival niet uit te zenden",  zegt Descheemaeker. "We gaan er dan ook alles aan doen opdat het Eurovisiesongfestival niet op tv komt."

"Hoe kan je deelnemen aan een liedjeswedstrijd met Israël op een moment dat Israël het staakt-het-vuren blijft schenden, de galgen klaarzet om Palestijnen op te hangen en de kolonisatie van de Westelijke Jordaanoever een turbo geeft?" Dat zegt Jos D’Haese, fractievoorzitter van de PVDA in het Vlaams Parlement. Zijn partij vraagt de raad van bestuur van de VRT de beslissing te herzien en niet deel te nemen aan het Eurovisiesongfestival zolang Israël deelneemt.

"Er zijn nochtans andere landen die tonen dat je andere keuzes kan maken. De Spaanse openbare omroep liet net nog weten dat ze het Songfestival waarschijnlijk zal boycotten vanwege de deelname van Israël. Ierland kondigde om dezelfde reden al aan niet deel te nemen. Dat de VRT toch meedoet, is een beslissing die duidelijk niet gedragen is in ons land. 58 procent van de Vlamingen vindt het niet kunnen dat Israël een podium krijgt op het Songfestival. De kijkcijfers van de laatste editie waren de laagste in 15 jaar."

"De VRT beweert bovendien dat de deelname geen normalisering of goedkeuring betekent van wat er in Gaza gebeurt. Maar wat is gezellig samen liedjes zingen en dansjes doen met een genocidaire staat anders dan normalisering?"

De beslissing ligt natuurlijk bij de omroep zelf, maar de VRT had hier wel een statement kunnen maken. Dat zegt Vlaams Parlementslid Katia Segers van Vooruit, dat met Philippe De Coene nochtans een lid in de raad van bestuur van VRT heeft.

"De voornaamste vraag is of Israël zou mogen deelnemen en het antwoord daarop is overduidelijk neen. Zolang de EBU daar geen duidelijk standpunt over inneemt, zijn we van oordeel dat België een statement zou kunnen maken om niet te gaan. Maar de beslissing ligt bij de VRT."

Segers wijst er bovendien op dat Israël bij de vorige editie net niet gewonnen heeft en vraagt zich af wat de reactie zal zijn als het land deze keer wel wint. 

Nu VRT heeft beslist om toch deel te nemen aan het Eurovisiesongfestival, start de zoektocht naar een kandidaat die ons land zal vertegenwoordigen. "Maar dat zal niet evident worden", zegt VRT NWS-journalist en Eurovisiesongfestivalkenner Gianni Paelinck.

"Die kandidaat zal in een wespennest terechtkomen. Hij of zij zal zich moeten verantwoorden voor die deelname. Een deel van de artistieke wereld is sowieso al gekant tegen het Eurovisiesongfestival. Het wordt dus geen eenvoudige zoektocht, denk ik."

Vlaams Parlementslid Bram Jaques (Groen) is niet te spreken over de beslissing van de VRT om toch deel te nemen aan het Eurovisiesongfestival van volgend jaar. "De VRT had dit jaar de rode lijn kunnen trekken. Ze had ruggengraat kunnen tonen en kunnen laten zien dat mensenrechten en zich uitspreken tegen een genocide belangrijker is dan deelnemen aan een liedjeswedstrijd die al haar geloofwaardigheid verloren is", aldus Jaques. 

Volgens het Groen-parlementslid staat de houding van de VRT ook haaks op de publieke opdracht van de openbare omroep. "Ik verwacht van een openbare omroep dat ze kritisch naar de wereld kijkt. Zolang Israël ook deelneemt, is een deelname aan het songfestival hetzelfde als de genocide mee cultureel witwassen. Dit is een foute keuze", stelt hij. 

Het Eurovisiesongfestival blijft een belangrijk internationaal podium voor onze artiesten en een evenement dat mensen over grenzen heen samenbrengt. Zo reageert Vlaams minister van Media Cieltje Van Achter (N-VA) nu VRT beslist deel te nemen aan de liedjeswedstrijd in Bulgarije.

"De voorbije maanden heb ik altijd gezegd dat de EBU het vertrouwen moest herstellen en duidelijke antwoorden moest geven op de terechte vragen van verschillende publieke omroepen. VRT heeft die antwoorden nu beoordeeld en beslist om opnieuw deel te nemen", benadrukt de Vlaamse Mediaminister.

"Dit is bovendien geen blanco cheque: VRT geeft zelf aan dat de oefening niet af is. Wie wil dat de EBU verandert, moet druk blijven zetten aan tafel", aldus de minister. 

Ook de christelijke vakbond ACV betreurt de beslissing van VRT. "We hadden het liever anders gezien, dit is geen goed signaal", klinkt het.

Carlos Van Hoeymissen van ACV zegt dat zijn vakbond steeds zeer voorzichtig is geweest wanneer het over de deelname aan het liedjesfestival gaat als ook Israël deelneemt. "Gezien de maatschappelijke situatie in Israël lijkt het me onverstandig om toch deel te nemen", zegt hij. "We betreuren de beslissing en hadden het liever anders gezien. Het is geen goed signaal."

In tegenstelling tot de socialistische vakbond ACOD, plant het ACV geen boycot van de uitzending van het Eurovisiesongfestival.

Vlaams Parlementslid Gwendolyn Rutten (Anders) schrijft op X dat ze de beslissing van VRT hypocriet vindt. "Blijkbaar gemakkelijk om te protesteren (...), maar als VRT dan zelf aan zet komt, plooien ze toch..."

"Er is een duidelijk signaal nodig tegenover Israël en als puntje bij paaltje komt, geeft de VRT dat helaas niet."

De socialistische vakbond ACOD vindt de beslissing van VRT om deel te nemen aan het Eurovisiesongfestival "een openbare omroep onwaardig".

"We hebben de beslissing van de VRT-directie met afgrijzen en afschuw vernomen. Het toont duidelijk dat de directie geen enkel belang hecht aan de democratische waarden die ze als openbare omroep hoog moeten houden."

"Wij trekken als vakbond onze conclusies en zullen er alles aan doen om te zorgen dat een Eurovisiesongfestival met Israël als deelnemer niet op VRT zal worden uitgezonden."

Na Nederland neemt ook VRT deel aan het Eurovisiesongfestival in Bulgarije. Dat heeft de openbare omroep vandaag laten weten aan organisator EBU. Eerder dit jaar noemde VRT de kans nog klein dat de VRT een deelnemer zou sturen. CEO Frederik Delaplace ontkent dat de VRT nu 'haar kar keert'.

Lees het volledige artikel:

De Nederlandse omroep NPO bevestigt intussen de berichtgeving in de Nederlandse media: Nederland doet na een jaar afwezigheid weer mee aan het Eurovisiesongfestival.

De voorzitter van de Spaanse openbare omroep (RTVE) wil het Eurovisiesongfestival voor het 2e jaar op rij boycotten vanwege de deelname van Israël. Dat heeft hij gezegd in de Senaat. José Pablo López kondigt aan dat hij tijdens de volgende vergadering van de raad van bestuur zal voorstellen om net als vorig jaar niet deel te nemen aan de liedjeswedstrijd.

In augustus kondigden de organisatoren van het Eurovisiesongfestival nieuwe regels aan, nadat meerdere landen hun bezorgdheden hadden geuit over de deelname van Israël. Zo mag geen enkel land dat betrokken is bij een gewapend conflict het festival organiseren. 

"Er is technische vooruitgang geboekt, maar er blijven duidelijk onopgeloste ethische kwesties", verklaart de RTVE-voorzitter zijn aanhoudende bedenkingen bij de Israëlische deelname.

Spanje is een van de grote geldschieters van het Songfestival, maar nam niet deel aan Eurovision 2026. Ook Nederland, IJsland, Ierland en Slovenië waren er niet bij. Ierland kondigde al aan ook in 2027 niet te zullen deelnemen en in Nederland heeft omroep AVROTROS besloten niet deel te nemen, maar omroep NPO zou de fakkel nog kunnen overnemen. 

De Spaanse beslissing zou dus kunnen vallen tijdens de volgende raad van bestuur van de openbare omroep. Die vergadering vindt volgens Spaanse media midden oktober plaats.

Ierland neemt ook volgend jaar niet deel aan het Eurovisiesongfestival. Dat maakt de Ierse openbare omroep RTÉ bekend. Het land is een van de belangrijkste Europese voorvechters van de Palestijnse zaak en boycotte het evenement vorig jaar ook al vanwege de situatie in Gaza.

"RTÉ oordeelt dat de deelname van Ierland niet te rechtvaardigen is, gezien het aanhoudende menselijke leed in Gaza en de humanitaire crisis die er het leven van veel burgers in gevaar brengt", schrijft de omroep in een verklaring.

RTÉ voegt toe dat de omroep het evenement ook niet zal uitzenden.

De Nederlandse omroep AVROTROS neemt volgend jaar niet deel aan het Songfestival in Bulgarije. "Het evenement is niet langer neutraal, nu een van de deelnemende landen nog steeds in een grootschalig militair conflict verwikkeld is", zo luidt de officiële verklaring. Daarmee wordt Israël bedoeld.

Moroccanoil heeft besloten de sponsordeal met het Eurovisiesongfestival niet te verlengen. Dat meldt de organisator van het Songfestival. Het van oorsprong Israëlische cosmeticabedrijf was 6 jaar lang de hoofdsponsor van de liedjeswedstrijd.

Net zoals bij de deelname van Israël werden ook bij de keuze van de sponsor de afgelopen jaren vraagtekens geplaatst.

Het Eurovisiesongfestival zal volgend jaar plaatsvinden in Burgas. De strijd ging nog tussen de Bulgaarse hoofdstad Sofia en badstad Burgas aan de Zwarte Zee.

De halve finales zullen plaatsvinden op dinsdag 11 en donderdag 13 mei. De finale van het Songfestival 2027 is op zaterdag 15 mei.

De winnaar van het Eurovisiesongfestival kan ongeschikt worden verklaard als gastheer wanneer een gewapend conflict, geopolitieke spanningen of andere veiligheidsproblemen de organisatie van het evenement in gevaar brengen. Dat staat in nieuwe regels die de EBU (European Broadcasting Union) heeft goedgekeurd.

De aanpassing komt er na veel discussie over de deelname van Israël.

De Canadese publieke omroep CBC is volwaardig lid geworden van de EBU, de koepelorganisatie van (hoofdzakelijk) Europese omroepen. Dat is beslist op de algemene ledenvergadering van de EBU. De weg ligt nu volledig open voor een deelname van Canada aan het Eurovisiesongfestival.

In Franstalig België is de finale van het Eurovisiesongfestival wel druk bekeken. Gemiddeld 320.000 kijkers hebben zaterdagavond op de RTBF-zender La Une afgestemd. Dat komt overeen met een marktaandeel van 47,3 procent, de op een na hoogste score sinds 1997. Dat meldt de RTBF.

De eerste halve finale, waarin de Belgische kandidaat Essyla moest optreden, trok 249.136 kijkers (30,21% van het marktaandeel) op La Une. De tweede halve finale, uitgezonden op RTBF Tipik, trok 118.377 kijkers (15,76% van het marktaandeel).

Gemiddeld 603.000 Vlamingen hebben zaterdag op VRT 1 naar de finale van het Eurovisiesongfestival gekeken. Het is het laagste cijfer voor een finale sinds 2012, toen keken 542.000 fans. De uitzending was goed voor een marktaandeel van 52,8 procent.

Het hoogtepunt qua kijkers viel om 21.33 uur: op dat moment volgden 809.000 Vlamingen de uitzending op VRT 1.

Naar de finale van vorig jaar keken nog 712.000 Vlamingen (toen zonder Belgische kandidaat in de finale). Het record van deze eeuw dateert van 2002, toen ruim 1,7 miljoen Vlamingen afstemden. Lagere cijfers dan dit jaar kwamen wel voor in de jaren 2000, met een dieptepunt in 2008 (442.000 kijkers). Maar ook in 2018 keken slechts 691.000 Vlamingen. 

In het cijfer van 603.000 zijn de kijkers die de finale via tablet, laptop of smartphone volgden nog niet meegerekend. Volgens de VRT gaat het naar schatting om zo'n 10.000 extra kijkers, wat het totaalbeeld niet wezenlijk verandert.

De 70e jubileumeditie ging gebukt onder de controverse rond de deelname van Israël. De VRT wil in 2027 dat de EBU een rechtstreekse stemming toelaat over welke landen deelnemen en duidelijk stelling inneemt tegen oorlog en geweld. Gebeurt dat niet, dan zal de VRT volgend jaar geen kandidaat sturen. 

Dat Israël opnieuw hoog zou scoren, viel te verwachten. Dat zegt Gianni Paelinck, VRT NWS-journalist en Eurovisiesongfestivalkenner, die nog steeds in Wenen zit. 

"Het was een goede inzending en dan moet je op een liedjeswedstrijd verwachten dat ze punten krijgen van zowel de vakjury's als het publiek. De ontlading van het publiek was wel bijzonder groot toen Israël nog werd voorbijgestoken door Bulgarije, dus die kwestie blijft toch wegen op het Eurovisiesongfestival."

Ook VRT blijft verveeld zitten met de deelname van Israël. "Over het hete hangijzer, de deelname van Israël, is nooit gestemd. De VRT is daarover nog steeds misnoegd en vraagt nu dat de EBU zulke ingewikkelde kwesties niet langer omzeilt." Al ziet Paelinck daar niet meteen verandering in komen. 

De openbare omroep verwacht van de EBU verder een duidelijk statement tegen oorlog en geweld en een helder kader rond welke landen mogen deelnemen.

"De deur is niet helemaal dicht, maar er staat wel een groot vraagteken bij de deelname van België volgend jaar", besluit Paelinck. 

De bekendmaking van de winnaar bleef spannend tot de allerlaatste seconden. Wanneer Israël zijn punten van het publiek krijgt, staat het eerste. Euforie bij de Israëlische supporters, boegeroep bij de rest van de zaal. Na Israël moeten nog een zestal landen punten krijgen, maar geen enkel land krijgt voldoende punten om Israël van de eerste plaats te stoten. 

Bulgarije krijgt als laatste 516 punten en behaalt daarmee uiteindelijk wel de overwinning. De vreugde bij de winnaar is groot, de opluchting in de rest van de zaal mogelijk nog groter. Op beelden vanuit de zaal is te zien hoe de toeschouwers reageren op de overwinning van Bulgarije.

"De ontlading in de zaal was bijzonder groot toen Bulgarije werd afgeroepen als winnaar", vertelt Gianni Paelinck, die voor VRT NWS vanuit Wenen verslag uitbrengt van het Eurovisiesongfestival. Net als vorig jaar stond Israël een tijdlang aan de leiding, maar werd het land op de valreep gepasseerd. "De ontlading was nog groter dan vorig jaar, toen Israël ook werd voorbijgestoken, toen door Oostenrijk."

De Bulgaarse DARA behoorde vanavond niet tot de topfavorieten, maar was wel een outsider voor de overwinning. Ook onze Songfestivalkenner had haar bovenaan geplaatst in zijn pronostiek, vertelt hij in het VRT NWS Journaal.

De punten zijn geteld. Bulgarije wint het Eurovisiesongfestival, gevolgd door Israël en Roemenië. België eindigt 21e. Het is de allereerste overwinning ooit voor Bulgarije.

De Israëlische kandidaat krijgt traditiegetrouw veel punten van het publiek en springt meteen naar de leiding. In het publiek in Wenen klinkt heel wat boegeroep.

Essyla heeft van het publiek geen punten gekregen. Van de vakjury kreeg ze 36 punten. Ze eindigt daarmee op een 21e plaats. 

De punten van de vakjury zijn bekend. Nu is het tijd voor de punten van het publiek. Die punten worden in 1 keer uitgedeeld. De punten worden niet meer land per land bekendgemaakt, maar de kandidaten krijgen meteen hun totaalscore. Er kan dus heel veel veranderen.

De eerste 12 punten voor Essyla zijn binnen. Italië deelt de maximumscore uit aan België. Ook Letland (10), Polen (6) en Finland (4) geven punten aan België. Estland en Israël gaven al 2 punten. Daarmee klimt ze stilletjes aan omhoog in het klassement. Bulgarije blijft op kop staan.

De eerste punten voor België komen uit Estland en Israël. Beide landen geven 2 punten aan Essyla. Daarmee bengelt ze voorlopig in de lagere contreien van het klassement, maar er moeten nog veel punten uitgedeeld worden.

10 landen hebben inmiddels punten uitgedeeld. Bulgarije staat voorlopig op kop, gevolgd door Italië en Australië.

We zijn eraan begonnen. Eerst worden de punten van de vakjury bekendgemaakt. Die worden per land bekendgemaakt door een bekend nationaal gezicht. Voor België mag ex-winnares Sandra Kim de 12 punten van de vakjury bekendmaken. Zij won in 1986, op 13-jarige leeftijd, het Eurovisiesongfestival en is nog steeds onze enige winnares.

Al de hele avond kan je stemmen op je favoriete artiest. De stemmen van het publiek zijn goed voor de helft van de punten, maar de andere helft wordt bepaald door professionele vakjury’s. Die bestaan uit 7 leden, onder wie 2 mensen tussen de 18 en 25 jaar oud.

Ook de landen die de finale niet haalden, mogen stemmen. Daarna worden al die stemmen – van publiek en jury – opgeteld en bekendgemaakt. 

Er komt geen herkansing voor Tsjechië, nadat er technisch iets mis was gelopen tijdens de act van de Tsjechische kandidaat Daniel Zizka. Dat schrijft de Tsjechische delegatie op Instagram. Tijdens de act waren er technische problemen. Het beeld stond even stil en ook daarna leek het cameratechnisch niet helemaal te lopen zoals het hoort. 

"We hebben een officiële klacht ingediend, maar de EBU heeft ons geïnformeerd dat zij de cameraproblemen beschouwen als een klein technisch probleem en dat er geen herkansing komt." 

Als afsluiter deelt COSMO een 'Tanzschein', een vergunning om te dansen, uit aan het Oostenrijkse thuispubliek. COSMÓ (echte naam: Benjamin Gedeon) is geboren in Hongarije, maar groeide op in Oostenrijk. De Oostenrijkers waren als winnaars van vorig jaar automatisch geplaatst voor de finale, maar 2 op een rij wordt heel moeilijk: bij de bookmakers bengelt het gastland helemaal onderaan. 

De titel ('Verstik me') van het nummer van Alexandra Căpitănescu (22) deed de voorbije maanden meerdere wenkbrauwen fronsen, maar de Roemeense verzekert dat het geen promotie is voor “wurgseks”. Volgens de zangeres gaat het nummer over jezelf te veel druk opleggen, waardoor je verstikt raakt door de eigen verwachtingen.  

Roemenië was er de voorbije 2 edities niet bij en heeft het Songfestival ook nog nooit gewonnen. Met Capitanescu hebben ze deze keer een outsider voor de eindzege. 

Sal Da Vinci (57) is de oudste kandidaat in de finale, al stond er in de halve finale nog een iets oudere artiest op het podium: de 64-jarige Britse zanger Boy George, die zich samen met zangeres Senhit niet wist te plaatsen voor de finale met San Marino. 

Zoals wel vaker kiezen de Italianen voor een liedje in de moedertaal: 'Per sempre sì', of 'Voor altijd ja' in het Nederlands. 

Antigoni (30) heeft Griekse-Cypriotische roots, maar is zelf geboren in Londen, waar ze ook woont en werkt. Ze is vooral bekend van haar deelname aan de Britse realityreeks 'Love island', maar haar grote passie is zingen.

Vanavond zingt ze 'Jalla', kort voor de Grieks-Cypriotische uitdrukking 'Tzi alla' dat vrij te vertalen is als 'wil je meer?' "Niet de beste zangeres, maar wel een feestje", oordeelde Peter Van de Veire na haar optreden in de halve finale.

De Zweedse kandidate, Felicia Agnete Eriksson (24), treedt op met een mondmasker. Geen ‘fashion statement’, want dat draagt ze naar eigen zeggen al sinds mei 2025. Het zou haar helpen om bepaalde sociale angsten te overwinnen.

 ‘My system’ stond wekenlang op nummer 1 in de Zweedse hitlijsten, maar Zweden is dan ook een écht Eurovisieland. Het is samen met Ierland - dat er deze editie niet bij is - recordhouder, met 7 overwinningen.  

Alicja Maria Semplińska (24) krijgt dit jaar een herkansing: ze ging voor Polen deelnemen aan het Songfestival in 2020, maar die editie werd door de coronapandemie geannuleerd. In 2023 nam ze deel aan de nationale preselecties, maar haalde ze het niet. Deze keer was het wel prijs.

Het Finse duo Linda Lampenius (56) en Pete Parkkonen (36) is een van de favorieten vanavond. Bij de bookmakers is Finland zelfs dé topfavoriet voor de overwinning. 

Linda is een klassieke violiste en kreeg van de organisatie de toestemming om live viool spelen, iets wat doorgaans niet wordt toegelaten, wegens technische redenen - te omslachtig. Singer-songwriter Pete is in eigen land vooral bekend van zijn deelname aan de Finse versie van 'Idool'. 

De Moldavische kandidaat Vlad Sabajuc (27) is gefascineerd door Japan en koos voor de artiestennaam Satoshi, Japans voor ‘wijsheid’. Voor zijn nummer zocht hij dichter bij huis inspiratie. De titel spreekt boekdelen: ‘Viva, Moldova’.

De 17-jarige Frans-Amerikaanse Monroe is de jongste kandidate van deze editie. Ze is geboren in de Verenigde Staten en groeide op in een mormoons gezin. Ze zong in Salt Lake City (Utah) in een kerkkoor en is een geschoolde sopraanzangeres. 

Eind vorig jaar bracht ze haar debuutalbum uit, dat het in Frankrijk schopte tot nummer 1 in de klassieke hitlijsten. Vanavond zingt ze - in het Frans uiteraard - 'Regarde!', een nummer over gezien willen worden.

De Britse kijkers werden afgelopen donderdag 2 keer getrakteerd op hun inzending. Een 20-tal minuten voordat LOOK MUM NO COMPUTER (echte naam: Sam Battle (37)) in Wenen mocht optreden, werd de videoclip van het nummer getoond op BBC. 

Op dat moment zat in de uitzending een vooropgenomen video waarin presentatrice Victoria Swarowski - op nogal ongelukkige wijze - de LGBTQIA+-geschiedenis van het Songfestival toelichtte. BBC heeft niet gezegd waarom die passage werd vervangen door de videoclip van de Britse inzending. 

De 5-koppige band Lelek bestaat uit 5 vrouwen tussen de 20 en 33 jaar oud. Het nummer ‘Andromeda’ verwijst naar een figuur uit de Griekse mythologie? Andromeda zou worden geofferd aan de God Poseidon, maar werd gered door Perseus met wie ze trouwde. Het nummer van Lelek gaat over de opofferingen die vrouwen zelf dagelijks maken.

Dara (28) is een ster in eigen land. Ze schopte het 10 jaar geleden tot in de finale van 'X-factor' en is al enkele jaren coach bij de Bulgaarse versie van 'The voice'. Vorig jaar verscheen haar 2e album: Adhdara, een verwijzing naar haar eigen ADHD-diagnose.

"'Bangaranga' is het gevoel dat alles mogelijk is en dat alles goedkomt', licht de zangeres de titel van haar nummer toe aan de Britse BBC. Ze vertelt dat ze zelf heeft geworsteld met bepaalde angsten, maar dat ze die heeft overwonnen door steeds met zichzelf in dialoog te blijven gaan.

Peter Van de Veire vergeleek het nummer donderdag met een 'cocktail in een all-in hotel': "Veel ingrediënten: gevaarlijk, maar lekker."

Na 3 mislukte pogingen bij de nationale preselecties was het bij de 4e keer eindelijk raak voor Aidan Cassar (26) uit Malta. Vanavond mag hij zijn grote droom vervullen: optreden in de grote finale van het Songfestival.

AIDAN zingt in de 2 officiële landstalen van Malta: Engels én Maltees. Dat laatste is al geleden van in de jaren 70. In 1971 en 1972 koos Malta voor Maltese inzendingen. Beide kandidaten eindigden op de laatste plaats. 

Hoewel de Australische omroep geen deel uitmaakt van de EBU mag het land – op uitnodiging – sinds 2015 deelnemen aan het Eurovisiesongfestival. Een overwinning hebben ze voorlopig nog niet behaald. Het beste resultaat was een 2e plaats in 2016.

Nu de Australiërs bij de topfavorieten zijn, vragen veel mensen zich af: wat als Australië wint? Normaliter is de winnaar ook het gastland het jaar erop, maar bij Australië is dat niet het geval. Bij winst zou waarschijnlijk gekeken worden naar een scenario waarbij Australië een co-host krijgt die wél lid is van de EBU. Dat land zou dan ook gastland zijn voor de volgende editie.

De Australische kandidate, Delta Goodrem, is misschien vooral bekend als Nina Tucker in de populaire Australische tv-serie ‘Neighbours’, maar bewees donderdag dat ze vooral een steengoede zangeres is. Na haar performance sprong de Australische meteen over Griekenland en Roemenië naar de 2e plaats bij de bookmakers. Ze lijkt vanavond dan ook de grootste uitdager te worden van de Finse topfavoriet. 

Oekraïne is de afgelopen jaren een zekerheid geworden voor een top 10-plaats. Of de Oekraïens-Duitse band LELÉKA die mooie reeks kan verder zetten valt nog af te wachten. "Het is een mooi liedje, maar ze hebben al beter gehad", zei Peter Van de Veire afgelopen dinsdag. 

Akylas Mytilinos (27) - in opvallende zwart-oranje outfit - was een van de meest memorabele figuren van de 1e halve finale. De bookmakers voorspellen een mooie uitslag voor de Griek die vooral op TikTok enorm populair is. 

‘Ferto’ is een aanklacht tegen de hebzucht en het materialisme sinds de Griekse financiële crisis. Akylas draagt het nummer op aan zijn moeder, die haar kinderen in die moeilijke periode heeft grootgebracht.

Net als dinsdag komt Essyla (echte naam: Alice van Eesbeeck (29)) na Israël aan bod in de competitie, al werd enkele dagen geleden nog een muzikaal intermezzo ingebouwd: Duitsland, dat al geplaatst was voor de finale, mocht zijn inzending aan de kijkers voorstellen.

Essyla verraste vriend en vijand door - tegen de verwachtingen van de bookmakers in - een plaatsje te bemachtigen in de finale. Dinsdag begon de Waals-Brabantse vrij onzeker, maar vond ze geleidelijk aan het zelfvertrouwen terug. Staat ze er deze keer vanaf de eerste noot?

Tijdens de halve finale werd de Israëlische kandidaat uitgejouwd door een deel van het publiek en dat was ook duidelijk te horen tijdens de uitzending. Dat laatste was deze keer alvast niet het geval. 

Tijdens de halve finale van afgelopen dinsdag liet een deel van het publiek duidelijk merken dat het niet opgezet was met de deelname van Israël. Er klonk hier en daar boegeroep en één actievoerder – die de boodschap 'Free Palestine' op de rug had geschilderd - werd uit de zaal verwijderd. 

De Israëlische kandidaat Noam Bettan (28) liet zich niet van de wijs brengen. 'Ik heb het boegroep aan het begin gehoord, maar dat hoort er nu eenmaal bij', verklaarde hij achteraf. "Enkele seconden later voelde ik ook een golf van liefde en steun en dat heeft me kracht gegeven."

Nu Spanje heeft afgehaakt, zijn de 'Big 5', de grote geldschieters van het Songfestival, slechts met 4 meer. Van dat kwartet - dat automatisch geselecteerd was voor de grote finale - mag Sarah Engels (33) voor Duitsland de spits afbijten met ‘Fire’. 

Engels is geboren in Keulen, maar heeft Italiaanse roots. "Mijn grootouders zijn Italiaans. Ik denk dat ik daarom zoveel vuur in me heb", verklaarde de zangeres in aanloop naar het Songfestival. 

Denemarken was een van de favorieten in de 2e halve finale en de Denen maken ook vanavond kans op een mooi resultaat. Søren Torpegaard Lund (27) is klassiek geschoold en kan zingen, dansen én acteren. Hij zingt 'Før Vi Går Hjem' (letterlijk: ‘voor we naar huis gaan’). 

Het is de eerste keer sinds de invoering dat Denemarken de finale haalt met een volledig Deens nummer. In Denemarken werd lang getwijfeld of het lied niet vertaald moest worden naar het Engels. "Ik ben heel blij dat we bij het origineel zijn gebleven", verklaarde Torpegaard Lund na zijn kwalificatie voor de finale afgelopen donderdag.

Sinds de 1e halve finale van het Eurovisiesongfestival, afgelopen dinsdag, zijn 70 à 80 mensen omgekomen door Israëlische aanvallen. Dat vertelt VRT NWS-buitenlandjournalist Inge Vrancken in 'Eurovision in context', het duidingsprogramma van de VRT over het Songfestival.

Het gaat om 15 gedode Palestijnen op de Gazastrook en 2 op de Westelijke Jordaanoever. Ook in het zuiden van Libanon vielen sinds dinsdag al een 60-tal doden. Dat Israël blijft aanvallen uitvoeren op de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever, maar ook in Libanon, is een van de redenen waarom er vandaag geprotesteerd werd tegen de Israëlische deelname aan het Songfestival.

Gianni Paelinck, Songfestivalkenner bij VRT NWS, gaat ervan uit dat VRT met de vraag voor een "krachtig signaal" van de EBU, aanstuurt op een stemming over de deelname van de Israëlische omroep KAN aan de volgende edities van het Eurovisiesongfestival. "Die vraag ligt al een tijdje op tafel, maar de leden van de EBU hebben er nog nooit over moeten stemmen", licht hij toe in 'Eurovision in context'.

"Vorig jaar werd zo’n stemming op de agenda gezet, maar door het staakt-het-vuren in Gaza werd die opnieuw van de agenda gehaald. In december werd dan gestemd over nieuwe spelregels en daarmee was voor de meerderheid van de leden de kous af."

De organisatie van het Eurovisiesongfestival moet een rechtstreekse stemming toelaten over welke landen deelnemen, en duidelijk stelling nemen tegen oorlog en geweld. Dat zegt VRT over de commotie rond de Israëlische deelname aan het Eurovisiesongfestival. Gebeurt dat niet, dan zal de Vlaamse openbare omroep geen kandidaat sturen. Volgend jaar is het aan VRT om de Belgische kandidaat af te vaardigen.

Het volledige statement in dit artikel:

Duizenden mensen hebben vandaag in Wenen - waar straks de finale van het Eurovisiesongfestival plaatsvindt - geprotesteerd tegen de deelname van Israël aan de liedjeswedstrijd. Ze vinden dat Israël het Songfestival misbruikt om zichzelf positief in de kijker te zetten, terwijl het land oorlogsmisdaden pleegt in Gaza.

Om diezelfde reden trokken 5 landen landen (Spanje, Nederland, Ierland, IJsland en Slovenië) zich terug uit de wedstrijd. 

De organisatie van het Eurovisiesongfestival (de European Broadcasting Union of EBU) redeneert echter dat niet de Israëlische regering, maar de Israëlische omroep KAN lid is van de EBU. En die omroep is volgens de EBU niet verantwoordelijk voor de oorlogsmisdaden die Israël pleegt in Gaza. 

Al klinkt er ook op de Israëlische omroep steeds meer kritiek. Die zou te eenzijdig berichten over de oorlog en amper oog hebben voor het Palestijnse leed.

Over een uur begint de grote finale van het Eurovisiesongfestival. De 29-jarige Essyla uit Waals-Brabant zal ons land vertegenwoordigen in de Oostenrijkse hoofdstad Wenen. Het gaat om een omstreden editie van het Songfestival, wegens de deelname van Israël.

5 landen trokken zich terug uit de wedstrijd, omdat ze hadden gehoopt dat de organisatie (de European Broadcasting Union) het land zou uitsluiten, wegens de oorlogsmisdaden die het pleegt in Gaza, maar zover kwam het niet.

Hoewel er ook in België werd opgeroepen tot een boycot, besloot RTBF om toch een kandidaat te sturen. VRT zendt de liedjeswedstrijd ook uit, mét extra duiding. 

Vlak voor de uitzending, om 20.45 uur, kan je op VRT1 en VRT MAX kijken naar een extra duidingsprogramma rond het Songfestival. 

In Wenen, de Oostenrijkse hoofdstad, zijn een duizendtal betogers samengekomen om te protesteren tegen de deelname van Israël aan het Eurovisiesongfestival. Die betoging verloopt rustig, merkt onze journalist ter plaatse, Gianni Paelinck, op. 

De politie - die in grote getale aanwezig is - heeft een perimeter ingesteld rond de Songfestivalarena om de veiligheid daar te garanderen. 

Essyla heeft er een prima generale repetitie voor de finale van het Songfestival op zitten. De Belgische kandidate oogde vol zelfvertrouwen, zong goed en pakte de camera op de juiste momenten.

Deze generale repetitie is erg belangrijk want op basis hiervan bepalen de vakjury’s hun punten. In de perszaal en in de arena was er behoorlijk wat enthousiasme te merken.

De eerste generale repetitie, vanmiddag, verliep ook al erg vlot voor Essyla. Vanuit haar entourage is te horen dat ze erg ontspannen toeleeft naar de finale nu de druk van de ketel is rond de kwalificatie. "Ze amuseert zich", klinkt het.

België komt in de finale als 4e land aan bod, net na Israël. Tijdens deze generale repetitie waren geen hoor- of zichtbare protesten te melden voorlopig.

In het centrum van Wenen is een protestactie aan de gang tegen de deelname van Israël aan het Eurovisiesongfestival. Onder de boodschap "Geen podium voor genocide" worden er speeches gehouden en wordt er ook gezongen. Morgen wordt ook een manifestatie gehouden in de buurt van de Songfestivalarena.

Tot nu is het erg rustig gebleven in Wenen. Tijdens het optreden van Israël in de eerste halve finale dinsdag was er in de arena wel beperkt protest.

"Ik vind het jammer dat mensen dat nodig vinden. Ik vind het ook een beetje pestgedrag naar iemand die je eigenlijk niet kent. Ik vind het jammer, maar als mensen denken dat ze daar iemand mee helpen… Ik ga Noam heel hard aanmoedigen", zegt de in Israël geboren Amsterdamse politica Keren Hirsch. Zij zit vanavond in de arena voor de generale repetitie met publiek.

Achter de boycot van Nederland staat ze niet. "Ik snap dat AVROTROS die keuze heeft gemaakt, maar ik heb een goed gevoel dat Nederland volgend jaar weer meedoet. Ik vind dat landen als Nederland als Spanje het daarmee politiek maken, terwijl het ook een leuk evenement kan zijn en is. Ik krijg alleen maar positieve reacties als ik met de Israëlische vlag loop. Het is hier niet politiek."

Morgen is er de finale van het 70e Eurovisiesongfestival. 5 landen boycotten deze editie uit protest tegen de deelname van Israël. Nederland is er 1 van. Toch zijn er honderden Nederlandse fans naar Wenen gereisd om er live bij te zijn.

Songfestivaldirecteur Martin Green liet al weten te blijven praten met de omroepen die boycotten. Extra maatregelen of strengere regels zouden hen kunnen overhalen om terug te keren. In Nederland wordt er over nagedacht.

"De NPO, de koepelorganisatie van omroepen, zegt dat ze pas na de finale erover gaan nadenken en pas in juni het besluit willen gaan nemen over wat ze volgend jaar doen", zegt NOS-journalist Joris van Poppel.

"Het zal ook afhangen van de uitslag. Als Israël wint, heb je een hele andere discussie. Maar het is niet zo dat Nederland nooit meer zal meedoen. Er zijn veel mensen in Nederland die het leuk zouden vinden als Nederland volgend jaar wel weer een artiest stuurt."

In totaal hebben gisteravond 368.094 kijkers naar de tweede halve finale van het Eurovisiesongfestival gekeken via de kanalen van de VRT. Ter vergelijking: vorig jaar keken er nog 394.274 mensen naar de tweede halve finale, toen ook zonder Belgische kandidaat.

De Belgische kandidaat Essyla plaatste zich dinsdag tijdens de eerste halve finale in Oostenrijk al voor de finaleshow. De uitzending met haar passage was goed voor ongeveer 500.000 kijkers via VRT 1 of VRT MAX.

Morgenavond vindt in Wenen de finale plaats.

In de grote finale van het Eurovisiesongfestival zal België als 4e aantreden. Dat is in de loop van de nacht beslist nadat alle finalisten bekend zijn geraakt na de tweede halve finale van de liedjeswedstrijd.

Israël zal net voor België optreden. Ook in de eerste halve finale van dinsdag kwam België na Israël aan bod in de competitie, al werd tussen die 2 liedjes de rechtstreeks geplaatste Duitse inzending nog gepresenteerd aan de kijkers.

De precieze volgorde in de finale wordt grotendeels bepaald door de producers van de show. Zij houden daarbij onder meer rekening met de genres van de liedjes, om het evenwicht in de show te bewaren. Maar ook logistiek speelt een rol want sommige acts hebben meer tijd nodig om op het podium te kunnen worden klaargezet.

De producers hebben niet de volledige vrijheid. Na de halve finales wordt geloot om te kijken of de kandidaat in de eerste helft dan wel de tweede helft van de show zal aantreden. Een derde optie is de volledige vrijheid voor de producers, met name de ‘producer’s choice’.

Na haar kwalificatie dinsdag trok Essyla het kaartje ‘eerste helft’. Nu hebben de producers dus beslist dat België als 4e zal optreden. De Israëlische kandidaat trok na de halve finale van dinsdag  het lotje ‘producer’s choice’, wat betekende dat de producers wat Israël betreft de volledige vrijheid hadden om de plaats te bepalen.

Geen verrassingen vanavond in Wenen: topfavorieten Denemarken en Australië stoten door naar de finale van zaterdag. Ook de noot van 28 seconden van Oekraïne viel in de smaak, net als het "wurglied" van Roemenië. 

Lees hier alles over deze 2e halve finale:

Tijdens deze 2e halve finale gaven de Oostenrijkers vanavond les over de LGBTQIA+-geschiedenis van het Eurovisiesongfestival. Hoewel het Songfestival veel betekend heeft voor de gemeenschap benadrukken de Oostenrijkers dat slechts 8 oud-winnaars openlijk deel uitmaakten van de gemeenschap. 

"De meeste mensen, en dus ook de meeste deelnemers van het Eurovisiesongfestival zijn hetero. Dat geldt ook voor de producers, de mensen in de zaal en de kijkers thuis", aldus presentatrice Victoria Swarovski die tijdens een vooropgenomen video in de rol kruipt van 'Professor Eurovision'.

Ze doet ook een knullige poging om te verklaren waarom "homo's, lesbiennes en mensen uit alle andere letters van het LGBTQIA+" opvallen op het Eurovisiesongfestival. "Als artiest moet je ervoor zorgen dat je act anders is, en dat is misschien makkelijker als je al anders bent."

Het is niet duidelijk waarom BBC de video niet heeft uitgezonden. Onze redactie heeft om een reactie gevraagd. 

• Bulgarije

• Oekraïne

• Noorwegen

• Australië

• Roemenië

• Malta

• Cyprus

• Albanië

• Denemarken

• Tsjechië

Dat wil zeggen dat volgende landen zijn uitgeschakeld: Azerbeidzjan, Luxemburg, Armenië, Zwitserland en Letland.

Tijdens het wachten op de bekendmaking van de resultaten tovert de organisatie een oud-winnaar uit de hoed. De Oostenrijkse winnaar van vorig jaar JJ mag zijn nieuwste hit 'Unknown' brengen op het podium in Wenen. Ook tijdens de finale van zaterdag zal JJ van de partij zijn.

De bekendmaking van de resultaten komt dichterbij. De stemming is afgelopen, de stemmen van het publiek kunnen nu geteld worden. Daarna worden die opgeteld bij de punten van de vakjury en wordt het eindresultaat bekendgemaakt.

Welke 10 kandidaten stoten door en vergezellen de Belgische kandidate Essyla in de grote finale van komende zaterdag?

De lijnen zijn open, maar vanuit België kan je vanavond niet stemmen. Enkel in de landen die vanavond deelnemen, kan er gestemd worden. De publieksstem bepaalt voor de helft welke 10 landen doorstoten naar de finale van zaterdag.

De andere helft van de stemmen wordt uitgedeeld door een professionele jury. Die jury bestaat uit 7 leden, waarvan minstens 2 tussen 18 en 25 jaar. Zij baseren hun oordeel op de generale repetitie van gisteren. 

De laatste kandidaat die meedingt naar een plekje in de top 10 vanavond is Jonas Lovv Hellesoy Noorwegen. JONAS LOVV is vrij nieuw in het wereldje, hij is sinds 2020 leadzanger van het Noorse trio Shuffle Baby, maar brak vorig jaar in eigen land solo door dankzij zijn deelname aan de Noorse versie van 'The voice'. Vanavond zingt hij 'Ya ya ya'.

Voor de allereerste keer zingt de Britse Songfestival-kandidaat niet volledig in het Engels. Look mum no computer (echte naam: Sam Battle) was naar eigen zeggen zelf verrast dat de BBC zijn "doldwaze" inzending had geselecteerd.

"Ik tour zelf vaak door Duitsland. Het zijn vriendelijke mensen", geeft hij de simpele reden waarom hij koos voor een muzikale roadtrip door Duitsland.

De zanger hoopt dat de Eurovisie-fans hem ook leuk zullen  vinden, "want anders is er geen hoop". De voorbije 2 jaren kregen de Britten – die automatisch geplaatst zijn voor de finale - telkens 0 punten van het publiek.

Waarom houdt de organisator van het eurovisiesongfestival Moroccanoil aan boord als  hoofdsponsor? Het is een vraag die wel eens vaker opduikt, want het bedrijf heeft een duidelijke link met Israël, het land waarvan de deelname controversieel is wegens de oorlog in Gaza. "Ik stelde de vraag aan organisator EBU, en ze ontkennen. Zelf heb ik geen indicaties of bewijzen", stelt journalist Gianni Paelinck. 

Lees meer in dit artikel: 

Met 5 top 10-plaatsen op rij in de finale kan Oekraïne al enkele jaren mooie resultaten voorleggen op het Eurovisiesongfestival. Het hoogtepunt van die mooie reeks was de overwinning van Kalush Orchestra met 'Stefania' in 2022, niet toevallig de eerste editie na de Russische inval in Oekraïne.

Ook vanavond verwachten de kenners weinig problemen voor de Oekraïense kandidate Leleka. "Ze hebben al beter gehad, maar het is een prima liedje", klonk het vlak voor de finale bij Peter Van de Veire.

Delta Goodrem heeft misschien wel de mooiste adelbrieven van alle Songfestivalkandidaten. Haar mentor was Olivia Newton-John en zo’n 20 jaar geleden schreef ze een nummer voor haar andere grote heldin: Céline Dion.

"Ik kijk al heel mijn leven op naar Céline Dion, met haar vergeleken worden is een grote eer", vertelt de Australische kandidate in gesprek met Gianni Paelinck eerder vandaag. Ook Boy George – die dinsdag op het Songfestivalpodium stond – kent Goodrem. Ze waren beide juryleden bij ‘The Voice’ in Australië.

Goodrem kreeg op 15-jarige leeftijd een rol in de populaire Australische soap, maar verdiende vooral als zangeres haar strepen op het internatione toneel: ze scoorde nummer 1-hits in 8 landen en viel onder meer in de prijzen bij de World Music Awards en de MTV Video Music Awards. 

Als we de bookmakers mogen geloven is Soren Torpegaard Lund de topfavoriet vanavond. Op de voet gevolgd door de kandidaten van Australië, Oekraïne en Roemenië. Torpegaard Lund kan zingen, dansen én acteren en speelde hoofdrollen in de Deense versies van West side story en Romeo & Julia.

De voorbije jaren schoolde hij zich om tot singer-songwriter. Vanavond zou wel eens zijn grote internationale doorbraak kunnen zijn op dat vlak. 

Dankzij de overwinning van JJ van vorig jaar is COSMO (echte naam: Benjamin Gedeon) voor Oostenrijk automatisch geplaatst voor de finale. Vanavond komt hij al even zijn dancehit ‘Tanzschein’ aan het thuispubliek voorstellen. Op de Franse Monroe (17) na is Gedeon de jongste kandidaat van deze Songfestival-editie, hij is 19 jaar oud.

Fans van reality-tv kennen Antigoni Buxton misschien wel. De 30-jarige zangeres nam in 2022 deel aan de Britse realityreeks 'Love island'. Antigoni is de dochter van de Grieks-Cypriotische televisiepresentatrice Tonia Buxton, maar is zelf geboren in Londen. De zomers bracht ze als kind door in Cyprus.

Antigoni is ook al van kindsaf fan van het Songfestival, vertelt ze aan BBC. "Ik ben geobsedeerd sinds de overwinning van Helena Paparizou voor Griekenland (2005, red.). Dankzij 'Love Island' heb ik mezelf kunnen voorstellen aan het grote publiek, maar nu sta ik waar ik altijd al wilde staan."

In Zwitserland hopen ze dat Veronica Fusaro (29) de bookmakers op hun plaats kan zetten. Ook zij werd in eigen land uitgeroepen tot 'talent van het jaar', al is dat inmiddels 10 jaar geleden. Fusaro stond al op grote internationale podia en festivals zoals Glastonbury (VK) en het Montreux Jazz Festival.

Volgens de bookmakers zitten de volgende 2 kandidaten in de gevarenzone vanavond. Armenië hoopt dat SIMON, 'Revelatie van het jaar' op het Armeense equivalent van onze MIA’s, kan verrassen met 'Paloma rumba'.

Frankrijk stuurt de Frans-Amerikaanse sopraan Monroe die eind vorig jaar haar debuutalbum uitbracht. Ze is slechts 17 jaar oud en is daarmee ook de jongste van alle Songfestivalkandidaten van dit jaar. 

Frankrijk is een van de 'Big 5', maar de grote geldschieters van het Eurovisiesongfestival zijn deze editie slechts met 4, want Spanje heeft zich teruggetrokken wegens de deelname van Israël. Ook Nederland, Slovenië, Ierland en IJsland doen om diezelfde reden dit jaar niet mee.

Afgelopen donderdag mochten Italië en Duitsland hun nummer voor de finale al even komen voorstellen, vanavond komt naast Frankrijk ook nog het Verenigd Koninkrijk aan de beurt.

Het Groothertogdom Luxemburg won het Songfestival al 5 keer (vooral in de jaren 60 en 70), maar verdween in de jaren 90 uit de liedjeswedstrijd. Sinds de comeback in 2024 heeft het land nog geen grote indruk nagelaten, al schopten onze buren het de voorbije 2e edities wel tot in de finale. Tekent Eva Marija voor 3 op rij?

Een van de meest spraakmakende nummers van de avond: 'Verstik me' zingt zangeres Alexandra Capitanescu. De titel laat weinig ruimte voor interpretatie, maar de Roemeense verzekert dat het nummer geen seksuele ondertoon heeft.

"Ik zing in het refrein dat ik mezelf wil verstikken met liefde", vertelde ze eerder vandaag in Wenen aan onze Songfestivalkenner Gianni Paelinck. 

Ook Azerbeidzjan gaat vanavond op zoek naar eerherstel. In de 1e halve finale van vorig jaar werd Mamagama laatste met 7 punten. De voorlaatste plaats in die halve finale werd overigens gedeeld tussen Slovenië en België (Red Sebastian met 'Strobe lights').

Azerbeidzjan vaardigt met JIVA een winnares van 'The voice' af, maar de bookmakers geloven absoluut niet in haar kansen. Al bewees de Belgische kandidate Essyla dinsdag al dat de bookmakers er ook naast kunnen zitten. 

De laatste deelname van Bulgarije dateert al van 2022, toen de Bulgaarse kandidaat (Intelligent Music Project) kansloos uitgeschakeld werd in de halve finale. Enkel Slovenië en Georgië scoorden toen slechter.

Op 14 deelnames wist Bulgarije zich overigens nog maar 5 keer te plaatsen voor de finale, met een 2e plaats in 2017 voor Kristian Kostov met 'Beautiful mess' als absolute hoogtepunt. Kan popzangeres DARA, die in eigen land al meer dan 10 nummer 1-hits scoorde, dat succes evenaren of zelfs overtreffen? 

Nu 5 landen er niet meer bijzijn, benadrukt de EBU graag dat er ook landen zijn die besloten om dit jaar terug te keren naar het Eurovisiesongfestival. Zoals Moldavië dat zich dinsdag al wist te plaatsen voor de finale van zaterdag. Ook Bulgarije en Roemenië zijn er na een korte tussenpauze opnieuw bij. Bulgarije mag zo dadelijk de spits afbijten.

De 2e halve finale van het Eurovisiesongfestival is zonet begonnen. Net als dinsdag strijden 15 landen voor 10 plaatsen in de finale van het Eurovisiesongfestival. 

Daarnaast passeren ook Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk (2 van de 'Big 4') en Oostenrijk (de winnaar van vorig jaar) de revue. Zij zijn automatisch geplaatst voor de finale. Ook België kwalificeerde zich dinsdag al, dankzij Essyla met 'Dancing on the ice'.

Dit zijn de landen die vanavond aan bod komen:

Net als dinsdag wordt de uitzending van de halve finale van het Eurovisiesongfestival op VRT voorafgegaan door een extra duidingsprogramma. Daarin wordt ook ingezoomd op de controverse rond de Israëlische deelname.

Volgens de EBU is er geen probleem met die deelname, omdat het de publieke omroep KAN is die vertegenwoordigd wordt en niet de Israëlische regering. Maar dat argument gaat niet helemaal meer op, vertelt Inge Vrancken vanuit Tel Aviv.  

Net geen 500.000 Vlamingen hebben gekeken naar de eerste halve finale van het Eurovisiesongfestival op VRT 1 en VRT MAX, waarin de Belgische Essyla op het podium te zien was.

Dat is iets meer dan de helft van het aantal kijkers voor de eerste halve finale vorig jaar, met Red Sebastian voor België in de hoofdrol. Toen stemden ruim 910.000 mensen af.

Kijkcijfers halve finales:

• 2024: Eerste halve finale zonder Belgische kandidaat: 614.423 kijkers Tweede halve finale met Belgische kandidaat Mustii: 973.860 kijkers

• 2025: Eerste halve finale met Belgische kandidaat Red Sebastian: 914.210 kijkers Tweede halve finale zonder Belgische kandidaat: 389.000 kijkers

• 2026: Eerste halve finale met Belgische kandidaat Essyla: 499.603 kijkers

Naast de heisa rond de deelname van Israël speelt mogelijk mee dat de Belgische inzending dit jaar uit Franstalig België komt, wat de kijkcijfers in Vlaanderen kan hebben beïnvloed.

Daar staat tegenover dat de halve finale met de eveneens Franstalige Mustii in 2024 wél nog tegen het miljoen kijkers in Vlaanderen had.

Naar het duidende programma van VRT 1, dat gisteren voor de uitzending van de liedjeswedstrijd werd uitgezonden, keken 399.896 Vlamingen.

"Dit is een aangename verrassing", aldus Songfestivalkenner Gianni Paelinck in het VRT NWS Journaal. "Essyla heeft de bookmakers ongelijk gegeven. Zij en haar team hebben hier net de 'green room' verlaten, maar toen de resultaten werden afgeroepen, vielen ze in elkaars armen. Het is duidelijk dat het een grote opluchting was."

Paelinck stelt vast dat de 2 topfavorieten van vanavond ook naar de finale mogen: Finland en Griekenland. "En ook de kwalificatie van Israël is geen verrassing." 

Wanneer bekend wordt gemaakt dat België doorgaat naar de finale, springt de Belgische delegatie juichend recht.

De kwalificatie komt misschien toch enigzins als een verrassing. Essyla scoorde tot nu toe niet zo goed bij de bookmakers.

• Griekenland

• Finland

• België

De stemmen zijn geteld, de bekendmaking van de resultaten kan beginnen. 10 landen stoten door, voor 5 landen eindigt het verhaal in de halve finale.

De bekendmaking van de resultaten komt dichterbij. De stemming is afgelopen, de stemmen van het publiek kunnen nu geteld worden. De punten van de vakjury moeten niet meer geteld worden, want die mocht gisteren al een oordeel vellen, tijdens een algemene repetitie.

Zo meteen worden alle stemmen opgeteld en bekendgemaakt. Dan weten we ook welke 10 kandidaten doorstoten naar de finale. Is Essyla daar ook bij of strandt het Belgische schip net als de voorbije 2 edities in de halve finale?

15 landen, waaronder België en Israël, strijden vanavond mee voor een plaatsje in de finale van het Eurovisiesongfestival: wie wil stemmen, kan dat doen vanaf nu. Stemmen op je eigen land kan zoals de voorbije jaren niet, maar de stemprocedure kreeg - na klachten van verschillende omroepen - ook een stevige update.

Je kan vanaf nu maximaal 10 keer stemmen en ook de professionele jury is terug. Die jury bepaalt voor de helft wie er door mag naar de finale. Die jury werd ook uitgebreid én verjongd: voortaan telt ze 7 leden, waarvan minstens 2 tussen 18 en 25 jaar.

Vanavond stoten 10 van de 15 deelnemers door. Donderdag komen daar nog eens 10 landen bij.  De 'Big 4' (Duitsland, Frankrijk, Italië en het Verenigd Koninkrijk) en Oostenrijk (de winnaar van vorig jaar) zijn automatisch geplaatst.

De man die tijdens het optreden van Israël een pro-palestijnse boodschap op zijn rug onthulde, wordt afgevoerd door de security. Dat is te zien op beelden die de website Songfestival.be met onze redactie deelde.

Polen rekent dit jaar (opnieuw) op ALICJA. Zij had in 2021 al haar opwachting moeten maken op het grote Eurovisiepodium, maar die editie viel door de coronapandemie in het water. Na enkele mislukte pogingen in de Poolse voorrondes werden haar gebeden dit jaar verhoord, want met 'Pray' krijgt ze vanavond een herkansing op eeuwige roem.

De meest opvallende verschijning op het Eurovisie-podium vanavond is de Britse zanger Boy George, de frontman van de band Culture Club (vooral bekend van wereldhit ‘Karma chameleon’).

Boy George vertegenwoordigt vanavond dwergstaat San Marino, samen met zangeres Senhit die al voor de 3e keer de kleuren van haar land verdedigt op het Eurovisiesongfestival. Het is ook niet de eerste keer dat Senhit gezelschap krijgt van bekend volk: in 2021 deelde ze het podium met de Amerikaanse rapper Flo Rida.

Van de 40 kandidaten bij de Litouwse voorrondes trok Lion Ceccah aan het langste eind. Het publiek zette hem met stip op 1 en de jury beloonde hem met een 2e plaats. Het vertrouwen in Litouwen zelf is dus groot voor de man die vanavond volledig in het zilver geverfd het podium betreedt. 

Voor België stuurde RTBF dit jaar de Waals-Brabantse Essyla (29) naar Wenen. De jonge zangeres zal alles uit de kast moeten halen om de finale te halen, want de bookmakers gaan ervan uit dat haar  Songfestival-verhaal vanavond al eindigt.

"We zijn geen favoriet en dat beseft Essyla ook", vertelde Songfestivalkenner Gianni Paelinck daarstraks in het VRT NWS Journaal. Al ziet hij ook lichtpuntjes: "Bij de generale repetitie van gisteren kwam alles mooi in beeld en straalde Essyla ook vertrouwen uit. Dat is belangrijk, want op basis van die repetitie delen de vakjury’s punten uit. Dus misschien kan België wel verrassen."

Net voor Essyla voor ons land het podium op mag, krijgen we een 2e tussenkomst van een land dat al geplaatst is voor de finale. Na Italië is het nu de beurt aan Duitsland: Sarah Engels zingt 'Fire'.

"Een beetje gefluit links en rechts", vat Peter Van de Veire het protest in Wenen samen tegen de Israëlische deelname. Ook onze collega Gianni Paelinck, die voor VRT NWS in Oostenrijk is, meldt dat er tijdens de act duidelijk boegeroep te horen was. 

Het protest was overigens niet alleen hoorbaar in de zaal, maar ook zichtbaar. Dat zien we onder meer op een video die de redactie van Songfestival.be met ons deelt. 

Tijd voor de meest omstreden act van de avond: Israël vaardigt Noam Bettan af. Hij zingt in het Hebreeuws, Frans en Engels. Volgens Songfestivalkenner Gianni Paelinck is Israël "zeker een kanshebber" dit jaar.

De EBU heeft de Israëlische delegatie dit jaar trouwens op de vingers getikt omdat een promocampagne niet aan de nieuwe strengere regels voldeed. Noam Bettan riep in filmpjes op om maximaal op hem te stemmen, nota bene in dezelfde setting van de Israëlische promocampagne die vorig jaar fel werd bekritiseerd omdat een regeringsagentschap in de nodige financiën had voorzien. 

Vanilla Ninja neemt voor de 2e keer deel aan het Eurovisiesongfestival. In 2005 verdedigde de Estse vrouwengroep de Zwitserse kleuren met 'Cool vibes'. De band hield er enkele jaren later mee op, maar maakte in 2020 een comeback. Nu, 20 jaar na hun eerste deelname, vertegenwoordigen ze hun thuisland met 'Too epic to be true'. 

Het is bijna de beurt aan Israël, maar eerst nog 2 landen die vanavond het beste van zichzelf zullen moeten geven om een plaats in de finale te bemachtigen. Volgens de bookmakers halen Montenegro en Estland het nét niet, maar een goede prestatie kan natuurlijk alles veranderen. Tamara Zivkovic zingt voor Montenegro over een nieuw begin ('Nova zora'). 

Finland is een van de favorieten dit jaar voor de eindzege en zou zich vanavond zonder problemen moeten kunnen plaatsen voor de finale van zaterdag. De Finnen sturen een gelegenheidsduo Linda Lampenius en Pete Parkkonen. Ze brengen 'Liekinheitin' (Fins voor vlammenwerper). 

Het meest opvallende onderdeel van de Finse act is het vioolspel van Linda. Live instrumenten zijn in principe niet toegelaten op het Songfestival, maar Linda kreeg een uitzondering van de EBU om haar solo's live te spelen.

De 'Big 5' - de grote geldschieters van het Eurovisiesongfestival - zijn deze editie slechts met 4, want Spanje heeft zich teruggetrokken wegens de deelname van Israël. Ook Nederland, Slovenië, Ierland en IJsland doen om diezelfde reden dit jaar niet mee.

Hoewel er dus niks te winnen valt voor Italië vanavond, mag de Italiaanse kandidaat zijn liedje wel al even komen voorstellen aan het grote publiek. Zoals wel vaker kiezen de Italianen voor een liedje in de moedertaal: ‘Per sempre sì, of ‘Voor altijd ja’ in het Nederlands. 

Straks mag ook Duitsland nog even langskomen. Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk komen donderdag aan de beurt. Ook Oostenrijk - de winnaar van vorig jaar - is automatisch geplaatst voor de finale en mag donderdag al een eerste keer het podium betreden.

Songfestivalkenners zullen Bzikebi misschien nog kennen. De Georgische groep won in 2008 de junior-versie van de liedjeswedstrijd. Het zou een half wonder zijn als ze dat kunstje op het grote podium zouden kunnen herhalen. Georgië staat bij de bookmakers laatste in deze halve finale.

Zanger Akylas brengt met 'Ferto' (Grieks voor 'Geef het me') vooral een visueel indrukwekkende show, met visuals die onder meer met retro videospelletjes het publiek moeten aanspreken.

Griekse chaos, maar met een betekenis. Volgens de zanger is het nummer een aanklacht tegen materialisme, overconsumptie en een verlangen naar steeds meer in een context van financiële problemen.

De generatie van Akylas werd getekend door de financiële crisis in Griekenland. Maar zijn land is nu opnieuw klaar om het Songfestival te organiseren, mochten ze winnen, zo verzekerde hij.