LIVE Kerncentrale Zaporizja ligt stil door stroomstoring, Trump belt met Zelensky: "Overeengekomen om Oekraïense luchtverdediging te versterken"

Volgens Oekraïne is er een stroomonderbreking in de Oekraïense kerncentrale van Zaporizja nadat Rusland een stroomkabel naar de kerncentrale, die onder controle staat van Rusland, heeft geraakt. Die bewering kon niet onafhankelijk geverifieerd worden.

Eerder meldde het Internationaal Atoomenergieagentschap dat de stroomtoevoer naar de grootste kerncentrale van Europa opnieuw is stilgevallen. De centrale is "momenteel afhankelijk van elektriciteit van de nooddieselgeneratoren, wat de uiterst precaire nucleaire veiligheidssituatie onderstreept", aldus het IAEA.

Zowel het agentschap als Rusland hebben geen oorzaak van de stroomonderbreking medegedeeld.

De koelsystemen van de kerncentrale hebben op ieder moment energie nodig om de reactoren af te koelen. Het is al de negende keer sinds de Russische invasie van Oekraïne in 2022 dat de kerncentrale geen externe elektriciteit ontvangt. De vorige keer dateert al van eind 2023.

De 6 kernreactoren in Zaporizja liggen al enige tijd stil. Volgens Kiev is dat het gevolg van de Russische beschietingen. Het IAEA is sinds september 2022 permanent ter plaatse.

Rusland en Oekraïne hebben vandaag opnieuw krijgsgevangenen geruild. De laatste weken is dat al meermaals gebeurd. Het is zowat het enige resultaat van gesprekken tussen een Oekraïense en Russische delegatie in Istanbul, midden mei.

Bij aankomst in Oekraïne vloeiden er heel wat tranen.

De Amerikaanse president Trump en de Oekraïense president Zelensky hebben deze middag met elkaar getelefoneerd. Volgens Zelensky zouden ze overeengekomen zijn om de luchtverdediging in Oekraïne te versterken. Afgelopen nacht voerde Rusland opnieuw zware bombardementen uit.

Trump en Zelensky zouden ook gepraat hebben over de mogelijkheid om samen wapens te produceren en aan te kopen. Zelensky noemt het gesprek "belangrijk en nuttig". Volgens de Amerikaanse nieuwssite Axios duurde het gesprek zo'n 40 minuten.

Trump zelf heeft voorlopig nog niet gereageerd op het telefoontje. Gisteren had hij ook een gesprek met de Russische president Poetin. Na afloop zei Trump dat er geen vooruitgang was geboekt en hij teleurgesteld was.

Het Russische leger gebruikt steeds vaker chemische wapens aan het front in Oekraïne. Dat melden de Nederlandse inlichtingendiensten en ook Duitsland zegt daar bewijs voor te hebben. De stof chloorpicrine zou al zeker 9.000 keer zijn gebruikt en daarbij zouden al 3 doden zijn gevallen. Het is niet de eerste keer dat Rusland ervan wordt beschuldigd zulke wapens in te zetten, maar Rusland heeft dit altijd ontkend.

Rusland heeft aangekondigd dat opnieuw krijgsgevangenen zijn geruild met Oekraïne, in het kader van een akkoord dat begin juni was afgesloten in Istanbul.

"Op 4 juli keerde een nieuwe groep Russische soldaten terug uit het gebied dat onder controle staat van het regime in Kiev", klinkt het bij het Russische ministerie van Defensie. Moskou specificeerde echter niet hoeveel gevangenen er zijn vrijgelaten, zoals het de afgelopen weken wel bij eerdere uitwisselingen had gedaan. De Oekraïense autoriteiten hebben niet op het bericht gereageerd.

Op 2 juni kwamen Kiev en Moskou overeen om jonge of gewonde krijgsgevangenen vrij te laten en de stoffelijke overschotten van gesneuvelde strijders terug te geven. Het was het enige tastbare resultaat van de onderhandelingen in Istanboel.

Deze middag zullen de Amerikaanse president Donald Trump en zijn ambtgenoot Volodymyr Zelensky een telefoongesprek houden. Dat zegt een Oekraïense hoge functionaris aan het Franse persbureau AFP en is ook bevestigd door Zelensky zelf.

De 2 presidenten zullen het waarschijnlijk hebben over de gedeeltelijke stop van Amerikaanse wapenleveringen aan Oekraïne. De Amerikanen vrezen namelijk dat hun nationale voorraden door de wapenleveringen in gevaar komen. Zonder Amerikaanse wapens kunnen de Oekraïners echter snel in de problemen komen, onder meer op vlak van luchtafweer.

Gisteren heeft Trump al gebeld met de Russische president Vladimir Poetin. Trump liet weten dat hij "teleurgesteld" was na het telefoongesprek, omdat Poetin niet wil afzien van zijn eisen om een einde te maken aan de oorlog. Die eisen zijn voor zowel Oekraïne als het Westen te verregaand.

De aanval van Rusland op Oekraïne afgelopen nacht heeft alweer het vorige record verbroken: 539 drones en 11 raketten. Vooral hoofdstad Kiev werd geviseerd waar woongebouwen en spoorwegen schade leden. Collega en buitenlandjournalist Marijn Trio zit momenteel in de regio Tsjernihiv, ten noorden van Kiev. "We hoorden de hele nacht drones overvliegen en luchtafweer schieten", getuigt hij. 

Ook cameraman Xavier Vanpevenaege zit in de buurt van Kiev: "Het was een zware nacht met drones en ballistische raketinslagen. Er is sprake van gewonden."

Oekraïne heeft een drone-aanval uitgevoerd op het district Sergiyev Posad, in de buurt van Moskou, waarbij ten minste 1 persoon gewond is geraakt. Op 4 locaties zijn explosies gemeld.

"Ik vraag iedereen om kalm te blijven, niet aan ramen te staan en het werk van de luchtverdediging niet te fotograferen,” schrijft Oksana Yerokhanova, het hoofd van het district, op de berichtenapp Telegram.

In en rond hoofdstad Kiev in Oekraïne waren er vannacht verschillende Russische drone-aanvallen, op 13 verschillende plekken. En er werden ook 2 raketinslagen gemeld.  Bij die aanvallen zouden woongebouwen en spoorwegen geraakt zijn en viel er zeker 1 gewonde.

De Amerikaanse president Donald Trump heeft gereageerd op het telefoongesprek met Russisch president Vladimir Poetin. In een korte reactie - op de luchtbasis Joint Base Andrews - aan enkele journalisten zegt hij dat het telefoongesprek "geen vooruitgang" heeft geboekt.

Hij geeft ook mee dat hij met de Russische president over zowel Iran als Oekraïne heeft gesproken.

De Russische president Poetin heeft in een telefoongesprek met de Amerikaanse president Trump nog eens herhaald dat Rusland zijn doelstellingen in Oekraïne niet zal opgeven. Dat laat het Kremlin weten. Volgens het Kremlin komt dat neer op "het wegnemen van de welbekende onderliggende oorzaken die tot de huidige situatie hebben geleid".

Uitspraken als deze doen vermoeden dat Poetin niet geneigd is om snel een staakt-het-vuren of vredesakkoord te ondertekenen. Toch zou Poetin volgens zijn diplomatieke adviseur Joeri Oesjakov gezegd hebben "open te staan voor de voortzetting van de onderhandelingen met Kiev". 

Volgens het Kremlin duurde het gesprek bijna 1 uur. De 2 presidenten praatten volgens het Kremlin ook over de situatie in Iran en het Midden-Oosten. Trump heeft voorlopig nog niet gecommuniceerd over het gesprek.

Generaal-majoor Michail Goedkov, de adjunct-chef van de Russische marine, is in de regio Koersk gedood door een Oekraïense raketaanval. Dat melden militaire bloggers uit zowel Rusland als Oekraïne en is intussen ook bevestigd door een Russische overheidsbron.

Goedkov zou gedood zijn bij een aanval op een commandopost in Korenovo, op zo'n 30 kilometer van de grens met Oekraïne. Koersk grenst aan de Oekraïense provincie Soemy. Volgens de Russische overheidsbron werd hij gedood tijdens het uitoefenen van zijn functie. Hij was nog maar in maart door Poetin aangesteld in deze functie. Bij de aanval zouden nog zeker 10 anderen gedood zijn.

Oekraïne had Goedkov eerder al beschuldigd van oorlogsmisdaden. Hij was onder meer actief in het oosten van Oekraïne en leidde later ook een eenheid die tegen de Oekraïense troepen in Koersk vocht. Hij zou een van de hoogstgeplaatste militairen zijn die Oekraïne heeft gedood tijdens de nu al meer dan 3 jaar durende oorlog.

Donald Trump en Vladimir Poetin hebben op dit moment opnieuw een telefoongesprek. Poetin kondigde het gesprek aan, waarna Trump het bevestigde op Truth Social . Volgens Trump begon het gesprek rond 16 uur Belgische tijd.

Het is niet de eerste keer sinds Trump opnieuw aan de macht is, dat de 2 presidenten met elkaar telefoneren. Trump wil dat er snel een einde komt aan de oorlog in Oekraïne, maar veel hebben zijn initiatieven daaromtrent nog niet opgeleverd.

De VS en Rusland hebben wel al verschillende keren gesproken over het verbeteren van hun relaties en daar ook al enkele stappen in gezet.

De Russische president Vladimir Poetin zegt dat hij later op de dag telefonisch contact zou hebben met zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump. Hun laatste gesprek vond plaats op 14 juni.

"Ik ga vandaag met de Amerikaanse president praten", zei Poetin tijdens een bezoek aan een tentoonstelling, volgens berichten van de Russische staatsnieuwsagentschappen Ria Novosti en TASS.

Bij een Russische aanval op de Oekraïense stad Poltava zijn 2 mensen om het leven gekomen en 11 anderen gewond geraakt, dat meldt de regionale gouverneur via Telegram..

Het Oekraïense leger zegt dat het gaat om een aanval op een rekruteringscentrum voor militairen. Bij zo’n rekruteringscentrum moeten mannen zich aanmelden om hun documenten te laten verifiëren en hun militaire status te laten controleren.

Op beelden van de aanval die online circuleren, is te zien dat het om een gerichte aanval gaat met minstens 3 Shahed-drones. 

Bij Oekraïense droneaanvallen op de Russische regio Lipetsk, ongeveer vierhonderd kilometer ten zuidoosten van Moskou, is vannacht een persoon om het leven gekomen. Twee anderen raakten gewond. Dat hebben de Russische autoriteiten bekendgemaakt.

"Brokstukken van een drone zijn neergevallen op een woongebouw in het district Lipetsk", aldus de gouverneur van de gelijknamige regio, Igor Artamonov, op berichtendienst Telegram. "Een vrouw geboren in 1954 die in het gebouw woonde, is overleden. Twee andere personen zijn gewond geraakt."

In de stad Jelets, ook in Lipetsk gelegen, brak brand uit op een bedrijventerrein. Er vielen geen slachtoffers, aldus nog de gouverneur. Oekraïense drones hebben er een fabriek van Energia aangevallen waar delen voor drones en raketten worden geproduceerd, schrijft The Kyiv Independent. In mei hebben de Oekraïners de fabriek al meermaals in het vizier genomen.

Aan Oekraïense zijde zijn afgelopen nacht 4 mensen gewond geraakt bij Russische aanvallen op de stad Odessa, zo melden hulpdiensten. Een gebouw van 9 verdiepingen werd geraakt, waarop brand uitbrak. Een 50-tal bewoners moest evacueren. "Helaas zijn 4 mensen gewond geraakt", aldus de hulpdiensten.

Rusland is veroordeeld tot het betalen van een boete van 850 miljoen euro aan de Oekraïense bank Oschadbank. Dat heeft een rechtbank in Parijs beslist. De bank heeft zijn investeringen op het schiereiland de Krim - dat in handen is van Rusland - verloren. 

De bank is de aanklacht in 2018, 4 jaar na de illegale annexatie van de Krim door Rusland, opgestart op basis van een bilateraal investeringsverdrag van 1998.

Dat verdrag wilde investeringen tussen beiden bevorderen, ook op de Krim. Verschillende Oekraïense bedrijven hebben klachten ingediend tegen de Russische staat omwille van verloren investeringen na de annexatie.

Na 7 jaar komt er dus een einde aan de procedureslag tussen Rusland en Oschadbank. Of Rusland dat bedrag ook effectief zal betalen, die kans lijkt eerder klein.

De Oekraïense president Zelensky heeft het paspoort afgepakt van Onoefri Berezovsky, een van de kopstukken van de Oekraïens-orthodoxe kerk. Onoefri heeft in 2002 het Russische staatsburgerschap ontvangen, maar had dat niet aan de Oekraïense autoriteiten laten weten, meldt de Oekraïense inlichtingendienst SBO.

Volgens Kiev onderhoudt hij nog altijd banden met het Patriarchaat van Moskou: de Russisch-orthodoxe kerk. De Oekraïense regering ligt regelmatig overhoop met de orthodoxe kerk, omdat sommige religieuze leiders weigeren om de banden met Rusland te verbreken.

Volgens de Oekraïense inlichtingendienst heeft ook Onoefri geprobeerd te voorkomen dat de Oekraïense kerk zich volledig kon loskoppelen van de Russische kerk, die zich achter de inval in Oekraïne had geschaard. 

De kerk zelf verwerpt de beschuldigingen en laat aan het Duitse persbureau DPA weten dat Onoefri alleen een Oekraïens paspoort heeft.

"Dit onderschrijft de nood voor Europa om meer te doen en meer te investeren in Oekraïne", zegt de Deense minister van Defensie Troels Lund Poulsen. "We kunnen nog méér doen, om hen zo de middelen te geven om terug te vechten."

Denemarken - een trouwe bondgenoot van Oekraïne - is sinds gisteren de nieuwe voorzitter van de Europese Raad. Iedere 6 maanden neemt een andere lidstaat die functie op zich. Vanuit die positie roep Lund Poelsen op om meer Europese investeringen te doen in de Oekraïense defensie-industrie.

Zo kan Oekraïne zeer snel en goedkoop munitie en wapens produceren, en Denemarken biedt Oekraïense producenten een veilige plek aan om die fabrieken te bouwen. Dat moet "vanaf september beginnen", aldus de Deense minister.

Iets meer naar het zuiden is ook Duitsland bereid om zulke samenwerkingen op poten te zetten. Dat heeft de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Johann Wadephul gezegd tijdens zijn bezoek aan Kiev, eerder deze week. Wadepuhl kreeg daarbij het gezelschap van verschillende topfiguren in de Duitse defensie-industrie.

Dit soort samenwerkingen moeten besproken worden tijdens de komende EU-top(pen), meent Oekraïne. "Eén van de belangrijke agendapunten wordt de wapenproductie en onze gezamenlijke projecten daarvoor", zei Zelensky is zijn avondboodschap op dinsdag.

Om het échte startschot te kunnen geven voor die projecten ligt er een wetsvoorstel klaar. Bedrijven moeten zo steun krijgen om hun productielijnen uit te breiden en een deel ervan te verhuizen naar het buitenland, maar ook te moderniseren. Binnenkort wordt erover gestemd in het Oekraïense parlement.

Het Russische leger boekt winst tijdens het nieuwe zomeroffensief in het oosten van Oekraïne. Het wil de druk opvoeren op twee steden: Pokrovsk en Kostjantynivka. Nu niet meteen de grote steden, maar wel cruciaal voor de logistieke operaties van Oekraïne in het oosten.

Volgens de Oekraïense blog DeepState heeft Rusland er een succesvolle maand juni opzitten. De blog maakt gebruik van open source informatie. Daaruit blijkt dat het Russische leger vorige maand 556 vierkante kilometer terrein heeft veroverd. Dat is aanzienlijk want het front ligt al maandenlang muurvast. Meer zelfs, dat is het meeste sinds afgelopen november.

Met dit nieuwe offensief hoopt Moskou op een doorbraak want - zoals gezegd - zit het front muurvast. Het offensief gaat gepaard met meer raket- en droneaanvallen. Daarnaast slaagt Trump er niet in om een staakt-het-vuren te bewerkstelligen.

Eén van de doelen is de volledige militaire controle van de regio Donetsk. "Er zijn voortdurende aanvallen in een poging door de Oekraïense defensielinies te geraken", zegt Viktor Trubehov, een woordvoerder van de Oekraïense strijdkrachten. "Ze zetten daarbij kleine aanvalsgroepen in, met lichte voertuigen en drones."

Rusland heeft nu maar liefst 110.000 troepen gestationeerd buiten Pokrovsk. Als getallen iets betekenen, staan zij er sterker voor. Het opschorten van Amerikaanse wapenleveringen zal een gevolg hebben voor de situatie op het terrein.

"Het verlies van deze wapens zal het moeilijker maken voor Oekraïne om Russische doelwitten aan te vallen op een afstand van 30 kilometer en meer. Het zal het dus mogelijk maken voor Rusland om zich achter de linies beter te reorganiseren en te bewapenen", zegt Jack Watling, een onderzoeker van de Royal United Services Institute, een denktank.

Het Oekraïense ministerie van Defensie zegt dat het niet op de hoogte was van de Amerikaanse plannen om hun wapenleveringen tijdelijk op te schorten.

"Oekraïne heeft geen enkele melding gekregen over de opschorting of herziening van de voorziene leveringen of de goedgekeurde steun", klinkt het in een verklaring.

Het ministerie vraagt nu om verduidelijking aan Washington. De VS is namelijk de belangrijkste wapenleverancier van Oekraïne. Het Pentagon zet de levering voorlopig stop omdat het bang is dat de VS zelf te weinig voorraden heeft.

Kiev wil de situatie met Washington "ophelderen". Dat zegt de staf van de Oekraïense president Volodymyr Zelensky na de aankondiging van de opgeschorte Amerikaanse wapenleveringen. "De gesprekken met Washington worden op ieder niveau voortgezet", zegt Dmytro Lytvyne, een adviseur van Zelensky.

Het tijdelijk opschorten van de Amerikaanse wapenleveringen zal moeilijk zijn voor Oekraïne. Dat zegt een militaire bron aan het Franse persagentschap AFP. "We zijn momenteel sterk afhankelijk van de Amerikaanse wapenleveringen", klinkt het. "Ook al doet Europa wat het kan, we zullen het moeilijk hebben zonder de Amerikaanse wapens."

Het zou vooral gaan om de levering van munitie en luchtafweerraketten. Die laatste zijn nodig voor de Patriot-luchtafweersystemen. Dat zijn krachtige wapens die op lange afstand Russische ballistische raketten kunnen onderscheppen.

De Verenigde Staten is sinds de start van de oorlog in 2022 een belangrijke bondgenoot en leverancier geweest voor Oekraïne. Al staat die relatie sinds het aantreden van Donald Trump zwaar onder druk. Hij heeft er al meermaals mee gedreigd om de wapenleveringen en financiële steun aan Oekraïne op te schorten.

Op de NAVO-top in Den Haag hebben de 32-lidstaten - onder wie dus ook de VS - nogmaals uitdrukkelijk hun steun uitgesproken voor Oekraïne. Deze opschorting zou te maken hebben met de angst van het Amerikaanse leger om zelf te weinig voorraden te hebben.

Het Kremlin is tevreden met het nieuws dat de Verenigde Staten de wapenleveringen aan Oekraïne tijdelijk stopzetten. Des te minder wapens er worden geleverd, des te sneller er een einde komt aan het conflict, klinkt het.

Het Pentagon zou de wapenleveringen stopzetten, omdat de VS schrikt heeft dat er te weinig voorraden zullen zijn voor zichzelf.

Volgens het Kremlin was het de Franse president Emmanuel Macron die een telefoongesprek wilde houden met de Russische president Poetin. Dat gesprek vond uiteindelijk gisteren plaats.

Het was de eerste keer dat de twee leiders met elkaar hebben gesproken. Macron roept op om "zo snel mogelijk" tot een staakt-het-vuren te komen in Oekraïne. 

Poetin waarschuwde dan weer dat elk vredesakkoord in Oekraïne "voor de lange termijn" zou moeten zijn. Voor hem is het Oekraïense conflict "een direct gevolg van het beleid van westerse staten".

De schaduwvloot, die Rusland, Iran en Noord-Korea gebruiken om de geldende sancties van Europa te omzeilen, bestaat volgens de Franse admiraal Benoît de Guibert uit wel 900 schepen. Een tiental van de schepen, die onder meer ingezet worden om olie te verschepen, wordt volgens hem dagelijks in de gaten gehouden in het Kanaal tussen Groot-Brittannië en Frankrijk.

Volgens de admiraal gaat het vooral om oudere tankers van middelgrote omvang, die zijn aangekocht door moeilijk te identificeren operatoren en die vaak niet aan de minimale veiligheidsnormen voldoen. Daardoor kunnen de schepen een gevaar voor de leefomgeving en het klimaat vormen.

Eerder schatte de minister van Defensie van Estland al eens dat enkel de Russische schaduwvloot al uit zo'n 500 schepen bestond.

Het Amerikaanse ministerie van Defensie maakt zich zorgen over hun gekrompen wapenvoorraad. Daarom wil president Trump enkele wapenleveringen die voormalig president Joe Biden nog aan Oekraïne had beloofd, stopzetten. 

Anna Kelly, woordvoerder van het Witte Huis, bevestigt Trumps uitspraken: "Met deze beslissing willen we de Amerikaanse belangen vooropstellen na een evaluatie van onze militaire steun aan andere landen wereldwijd." 

Het zou gaan om Amerikaanse Patriot-raketten die Russische ballistische raketten kunnen afweren, schrijft nieuwssite Politico . Ook precisieartilleriegranaten en raketten die aan drones bevestigd kunnen worden, wil Trump in eigen handen houden. Dat terwijl Rusland zijn aanvallen op Oekraïne juist opvoert. 

Vorige week had Trump nog een gesprek met de Oekraïense president Zelensky tijdens de NAVO-top. Daar vroeg Zelensky nog of hij Amerikaanse luchtafweerraketten kon aankopen. Trump antwoordde tijdens een persconferentie dat hij het zou bekijken, omdat "ze erg moeilijk te krijgen zijn".

Voor het eerst sinds 3 jaar heeft een Europese bondgenoot van Oekraïne – de Franse president Emmanuel Macron - met Poetin gesproken. Dat is opmerkelijk, vindt ook buitenlandjournalist Marijn Trio. “Er gaan al langer stemmen op dat ook Europese bondgenoten van Oekraïne met Poetin moeten spreken en dat ze niet alleen het initiatief aan Trump laten”, zegt hij in VRT NWS Laat.

“Uit verschillende gesprekken tussen Trump en Poetin blijkt dat de Amerikaanse president op geen enkele manier druk probeert te zetten op de Russische president om in te stemmen met een staakt-het-vuren.”

En daarom probeert de Franse president Macron een nieuwe stap te zetten richting vredesgesprekken. “Hij doorbreekt het diplomatieke isolement van de voorbije 3 jaar en dringt aan op een zo snel mogelijk staakt-het-vuren.” Maar neemt Poetin die oproep wel serieus? “Is Europa wel sterk genoeg om druk te zetten op Poetin? En blijft het bij dit telefoongesprek of komen er nog meer diplomatieke initiatieven vanuit Europa? Dat is nog maar de vraag.”

De Franse president Emmanuel Macron heeft voor het eerst sinds september 2022 gesprekken gevoerd met zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin. Dat maakt het Elysée bekend. Macron roept op om "zo snel mogelijk" tot een staakt-het-vuren te komen in Oekraïne. Na de poging van de Amerikaanse president Trump, neemt nu de Franse president - voorzichtig - het initiatief in handen om te bemiddelen.

Macron onderstreepte de onwrikbare steun van Frankrijk voor de soevereiniteit en territoriale integriteit van Oekraïne. "Hij wil ook zo snel mogelijk onderhandelingen starten tussen Oekraïne en Rusland voor een solide en duurzame oplossing van het conflict.” 

De Russische president waarschuwde Macron dat elk vredesakkoord in Oekraïne "voor de lange termijn" zou moeten zijn, aldus het Kremlin. Voor Vladimir Poetin is het Oekraïense conflict "een direct gevolg van het beleid van westerse staten".

Bij een Oekraïense droneaanval op de Russische stad Izjevsk zijn 3 mensen om het leven gekomen. Dat meldt de gouverneur van de regio, Alexander Brechalov, via Telegram.

Volgens Brechalov raakten nog eens 35 mensen gewond. 10 van hen zouden er ernstig aan toe zijn.

Een anonieme bron binnen de Oekraïense veiligheidsdienst zegt aan persbureau Reuters dat het doelwit een militaire fabriek in Izjevsk was.

De Russische president Vladimir Poetin is niet van plan te onderhandelen en wil enkel de capitulatie van Oekraïne. Dat heeft de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Johann Wadephul gezegd tijdens een onverwacht bezoek aan Kiev.

Volgens Wadephul toont Oekraïne zich wel bereid tot serieuze onderhandelingen, maar weigert Poetin elke vorm van echte diplomatie. "Hij wil verovering en onderwerping tegen elke prijs", zei de minister.

Zolang Rusland geen werk maakt van echte onderhandelingen, zal Duitsland de druk opvoeren met sancties. "We blijven volledig betrokken om Oekraïne te steunen", aldus Wadephul.

Het bezoek komt op een moment van verhoogde Russische aanvallen met drones en raketten. Duitsland is een van de grootste leveranciers van militaire en financiële steun aan Oekraïne.

Hoewel Rusland dat woord nooit gebruikt heeft, lijkt het daar toch op, zegt correspondent Michiel Driebergen in De Ochtend. "De aanvallen op steden en dus de hoeveelheid afgevuurde raketten en drones neemt enorm toe."  

De Oekraïense president Zelensky heeft zondag een decreet ondertekend om zijn land terug te trekken uit de Conventie van Ottawa, die de productie en het gebruik van landmijnen verbiedt. Het is een eerste stap naar een terugtrekking: het Oekraïense parlement moet die beslissing nog bekrachtigen. Daarna moet Kiev de beslissing notificeren aan de VN.

Oekraïne voert al meer dan 3 jaar strijd tegen Rusland, dat volgens Kiev zelf landmijnen inzet tegen de Oekraïners. Steeds meer buurlanden van Rusland, zoals Polen en de Baltische Staten, willen daarom uit het landmijnenverdrag treden.

Maar landmijnen zijn erg omstreden: ze zijn moeilijk op te ruimen en maken daarom ook jaren na een conflict nog slachtoffers. Vaak gaat het om burgers, zelfs spelende kinderen, die sterven of zwaar verminkt worden door een ontploffende mijn.

De Oekraïense luchtmacht zegt dat de voorbije nacht een piloot van een F-16-gevechtsvliegtuig tijdens een operatie om het leven is gekomen. Dat zou zijn gebeurd bij het afslaan van een golf van Russische aanvallen.

De piloot, een luitenant-kolonel, zou volgens de Oekraïense luchtmacht alles hebben gedaan wat hij kon om zijn vliegtuig weg te sturen van woonwijken, maar slaagde er niet in op tijd zijn schietstoel te gebruiken.

Vóór zijn gevechtsvliegtuig werd geraakt, zou de piloot 7 Russische doelwitten hebben neergehaald. 

Verschillende westerse landen, zoals Nederland en Denemarken, hebben al F-16's geleverd aan het Oekraïense leger. Uit welk land de neergehaalde F-16 kwam, is niet bekendgemaakt. Ook ons land heeft beloofd om 2 F-16's naar Oekraïne te sturen. Die toestellen zullen niet vliegen, maar moeten dienen voor het gebruik van nuttige reserve-onderdelen.

Bij de nachtelijke Russische aanval op Oekraïne zijn volgens de Oekraïense luchtmacht 537 drones, raketten en kruisraketten afgevuurd. Het zou gaan om 477 drones en 60 raketten.

Volgens Oekraïne was de luchtaanval van de voorbije nacht de grootste sinds het begin van de oorlog. Verschillende regio's verspreid over het land waren het doelwit. Ook het westen van het land, ver van het front in het oosten, werd getroffen.

Er zijn geen doden gevallen, maar wel verschillende gewonden. Ook heeft burgerinfrastructuur schade opgelopen.

Rusland heeft Oekraïne in de nacht van zaterdag op zondag opnieuw aangevallen. De Oekraïense luchtmacht waarschuwde voor droneaanvallen in het grootste deel van het land.

Onder meer in de hoofdstad Kiev was het luchtalarm te horen. In de steden Charkiv en Dnipro, in het oosten van het land, werden dan weer explosies gemeld.

Volgens militaire experten zouden de meeste Russische drones zich richting het westen hebben begeven.

Estland en Litouwen hebben de Verenigde Naties officieel ingelicht dat ze zich terugtrekken uit het internationale verdrag dat het gebruik van landmijnen verbiedt. Dat melden beide ministeries van Buitenlandse Zaken.

Het parlement van Estland stemde begin juni in met opzegging van de zogeheten Ottawa-conventie uit 1997, die het gebruik, de productie en de aankoop van landmijnen verbiedt. Estland heeft nu ook de Verenigde Naties officieel ingelicht. Dat heeft alles te maken met de verslechterde veiligheidssituatie door de oorlog die buurland Rusland voert tegen Oekraïne. Net als andere Baltische staten vreest Estland een mogelijke Russische inval.

Ook de Litouwse minister van Buitenlandse Zaken, Kestutis Budrys, bevestigt dat zijn land de Verenigde Naties op de hoogte heeft gesteld uit de Ottawa-conventie te stappen. Hij zegt dat de beslissing niet lichtzinnig is genomen, maar dat Litouwen "geen enkele illusie heeft: Poetins Rusland is voor Europa de grootste existentiële bedreiging op de lange termijn. Het voert oorlog voor politieke doelen, ondermijnt de stabiliteit met sabotage en bereidt zich voor op een langdurige confrontatie." 

De parlementen van Letland en Finland hebben trouwens ook al besloten zich uit het verdrag terug te trekken. In Polen stemde de Sejm, het lagerhuis, al voor het voorstel. Binnenkort moet de Senaat zich erover uitspreken.

Bij Russische droneaanvallen op de Zuid-Oekraïense stad Odessa zijn in de voorbije nacht zeker 2 mensen gedood. Zes anderen, onder wie 2 kinderen van 3 en 7, raakten gewond. Dat heeft gouverneur Oleh Kiper bekendgemaakt.

Een drone sloeg in op de bovenste verdieping van een flatgebouw van 21 etages. Daardoor brak er brand uit. Volgens Kiper vonden de hulpdiensten na het blussen de lichamen van een getrouwd koppel terug.

"Odessa, wees waakzaam. Ga naar veiligere plekken", zei burgemeester Hennadi Troechanov eerder op het platform Telegram. Russische gevechtsdrones vlogen via de Zwarte Zee naar de havenstad, aldus nog de burgemeester. Er waren verschillende explosies in de stad te horen. 

Op de EU-top in Brussel zijn de lidstaten het niet eens geraakt over extra steun aan Oekraïne, omdat Hongarije dwarsligt. Ook over een nieuw sanctiepakket tegen Rusland is er nog onenigheid. De bestaande sancties werden wel verlengd.

Daarnaast zal er meer geld worden uitgegeven aan defensie en samenwerking zal meer centraal staan. "We willen een Europa creëren dat op het wereldtoneel niet afhankelijk is van andere machten", zegt premier De Wever, die ook terugkwam op de 'daddy'-uitspraak van Mark Rutte.

Lees hier het volledige overzicht:

De lidstaten van de Europese Unie zijn het eens geraakt om de bestaande sancties tegen Rusland met 6 maanden te verlengen, zo melden diplomatieke bronnen aan Belga op de Europese top in Brussel. Over het nieuwe pakket aan sancties tegen Rusland is er geen akkoord.

Sinds de Russische invasie van Oekraïne in februari 2022 heeft de EU een hele rist economische en financiële sancties tegen Moskou aangenomen. Die moeten om de 6 maanden met unanimiteit verlengd worden. De volgende deadline was 31 juli. 

Slovakije wil het licht niet op groen zetten voor nieuwe sancties tegen Rusland vanwege de oorlog in Oekraïne. Dat heeft premier Robert Fico duidelijk gemaakt op de Europese top in Brussel. Slovakije wil eerst een oplossing voor zijn bezorgdheden over de gasaanvoer.

Slovakije maakt zich grote zorgen over het recente voorstel van de Europese Commissie om de gasimport uit Rusland tegen 2028 volledig stop te zetten. Bratislava vreest niet enkel dat de gasprijzen fors zullen toenemen, maar ook dat de Russische leverancier Gazprom 16 tot 20 miljard euro compensatie zal eisen voor het opzeggen van een lopend langetermijncontract. 

Fico beseft dat hij het voorstel niet kan tegenhouden. De steun van een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten volstaat om de gasinvoer uit Rusland helemaal te stoppen. Een vetorecht heeft hij echter wel over het nieuwe pakket sancties tegen Rusland. Daarom zal Slovakije vrijdag op een bijeenkomst van de ambassadeurs uitstel van de stemming vragen, aldus Fico. Zoniet stemt Bratislava tegen.

Op de Europese top in Brussel is Oekraïne weer een van de agendapunten. De Europese Commissie kondigde onlangs een 18e sanctiepakket aan tegen Rusland. Dat pakket moet met unanimiteit goedgekeurd worden door de lidstaten, maar Hongarije en Slovakije liggen dwars.

Hongarije verzet zich ook tegen de volgende stap in de onderhandelingen met Oekraïne over EU-lidmaatschap. 

VRT NWS-journalist en Europakenner Rob Heirbaut geeft meer uitleg:

Een opvallend moment gisteren tijdens de persconferentie van de Amerikaanse president Donald Trump na de NAVO-top in Den Haag. Trump liet een Oekraïense journaliste een vraag stellen en stelde zich opvallend meelevend op toen ze over haar persoonlijke situatie sprak.    

Op de NAVO-top in Den Haag is deze week beslist om de defensie-uitgaven op te trekken tot 5 procent van het bbp. Een harde dobber voor sommige landen, waaronder België. Kan de Europese Unie helpen?

"De Europese Unie heeft eigenlijk zijn belangrijkste beslissingen al genomen, in de vorm van het 'Readiness 2030'-programma en het 'SAFE'-programma", zegt premier Bart De Wever bij aanvang van de Europese top. Het eerste programma voorziet in flexibiliteit in de begroting voor defensie-uitgaven, het tweede gaat over goedkope leningen voor defensie-aankopen.

Vandaag zal het onder meer gaan over de industriële capaciteit in de EU en hoe die ondersteund kan worden "om op een relevante manier in Europa te produceren", geeft De Wever aan. Dat is volgens hem "het pertinente debat van de komende jaren".

Rond deze tijd begint de 'Zomertop' van de Europese Raad, de driemaandelijkse bijeenkomst van de staatshoofden en regeringsleiders van de Europese Unie. Premier Bart De Wever hoopt dat de Europese Raad vandaag opnieuw zijn "volle steun voor Oekraïne uitspreekt". Want De Wever heeft dat naar eigen zeggen gemist op de NAVO-top, eerder deze week in Den Haag. 

"Zelensky is op de NAVO-top een beetje aan de zijkant geschoven. Hij mocht er wel zijn in het informele deel, maar formeel was hij afwezig. Ik denk dat dat zeer pijnlijk is voor een land dat in oorlog is, een land dat het onschuldige slachtoffer is van agressie. Ik vond het bijzonder pijnlijk dat hij op die manier een beetje door de westerse wereld terzijde werd geschoven, omdat Amerika hem op die manier niet meer wil ondersteunen."

De Wever hoopt dat de EU-leiders dat vandaag wat goed kunnen maken "door te zeggen dat Europa - met 26 dan - nog altijd vol achter Oekraïne staat". De Wever verwijst met die 26 naar Hongarije, dat zich al 2 keer - en allicht vandaag opnieuw - tegen de slottekst over Oekraïne heeft verzet. Daardoor is die tekst maar door 26 lidstaten aangenomen.

"We moeten natuurlijk ook het gat dat de Amerikanen eventueel laten, helpen opvullen," vervolgt De Wever, "en er samen voor zorgen dat de Amerikanen hopelijk zoveel mogelijk bij de les blijven in Oekraïne, want de capaciteiten die zij hebben, kunnen wij niet vervangen."

Het Russische ministerie van Defensie haalt uit naar Europa en zegt dat de levering van wapens aan Oekraïne de regio nog meer dreigt te destabiliseren.

"Pogingen om militaire acties te verlengen door Oekraïne van wapens en huurlingen te voorzien, vergroten de dreiging van destabilisatie. Ook in Europa zelf," zegt de minister van Defensie Andrei Beloesov.

Gisteren hebben de NAVO-landen nogmaals hun steun uitgesproken voor Oekraïne. Ze willen daarnaast nauwer met Oekraïne samenwerken voor bijvoorbeeld de co-productie van drones.

De inlichtingendiensten van Zuid-Korea waarschuwen dat hun buurland Noord-Korea van plan is om nog meer troepen naar Rusland te sturen. Dat zou in juli en augustus gebeuren, klinkt het.

Het is niet duidelijk of die troepen dan ook aan het front in Oekraïne zullen vechten. De afgelopen maanden heeft Rusland wel Noord-Koreanen ingezet aan het front.

Noord-Korea is een nauwe bondgenoot van Rusland en levert al langer wapens (zoals raketten) en troepen aan Rusland.

Bij Russische luchtaanvallen zijn afgelopen nacht in de Oekraïense regio Cherson 3 doden en enkele gewonden gevallen. Dat laten de lokale autoriteiten weten in een bericht op Telegram. Volgens Oekraïne zou Rusland voor de aanvallen opnieuw gerichte bommen hebben gebruikt.

Oekraïne heeft op zijn beurt ook een grootschalige luchtaanval uitgevoerd: Rusland meldt dat het ongeveer 50 drones heeft neergehaald, waarvan de meeste boven Koersk en 3 drones in de buurt van de hoofdstad Moskou vlogen. Berichten over schade of slachtoffers zijn er nog niet.

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zegt dat hij in Den Haag een "lang en substantieel" gesprek met zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump heeft gehad. Er is gesproken over "een staakt-het-vuren en echte vrede" in Oekraïne, zo meldt hij op de sociaalnetwerksite X.

"We hebben alle belangrijke onderwerpen behandeld", zegt Zelensky. "Ik dank de president, ik dank de Verenigde Staten." Er werd gesproken over een bestand en over "het beschermen van onze mensen", schrijft Zelensky nog. "We waarderen de aandacht en de bereidheid om te helpen de vrede dichterbij te brengen."

Bij Russische raketaanvallen op de regio Dnipro, in het oosten van Oekraïne, zijn zeker 9 mensen gedood. De raketaanvallen, met zeker 4 ballistische raketten, gebeurden bij klaarlichte dag.

7 van de slachtoffers kwamen om in de stad Dnipro, de hoofdstad van de gelijknamige regio. Daar werden een ziekenhuis, scholen en een passagierstrein geraakt. Zo'n 70 mensen raakten gewond.

2 andere burgers werden gedood in Samar, een voorstad van Dnipro. 

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zal woensdag de Raad van Europa in Straatsburg toespreken. Hij wil daar steun vragen voor de oprichting van een speciale rechtbank die Russische leiders moet vervolgen voor de invasie van Oekraïne.

De rechtbank zou zich richten op het bestraffen van "agressiefeiten", iets waar het Internationaal Strafhof geen bevoegdheid voor heeft.

Volgens de Raad van Europa zijn intussen meer dan 34.000 schadeclaims ingediend naar aanleiding van de oorlog. Ook die dossiers zullen besproken worden.

Zelensky zal in Straatsburg zowel de ministerraad als de parlementaire vergadering toespreken. Hij zal ook vragen van de parlementariërs beantwoorden.

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky brengt vandaag een bezoek aan het Verenigd Koninkrijk.

Op X schrijft hij dat hij de reis maakt om “onze defensie” te bespreken met Britse bondgenoten, na de dodelijke Russische aanvallen op Kiev afgelopen nacht.

“We zullen ook onderhandelen over krachtige nieuwe maatregelen om de druk op Rusland te verhogen en de aanvallen te stoppen”, aldus Zelensky.

Het dodental na de Russische luchtaanvallen op en rond de Oekraïense hoofdstad van afgelopen nacht is opgelopen tot 6. Dat laten de Oekraïense autoriteiten weten via Telegram.

Het aantal gewonden is intussen opgelopen tot 19.

Rusland heeft afgelopen nacht 352 drones en 16 raketten gelanceerd richting Oekraïne. Dat laat de Oekraïense luchtmacht weten via Telegram. Daarbij zou de hoofdstad Kiev het belangrijkste doelwit zijn geweest.

Volgens Oekraïne werden 354 van de 368 projectielen "geneutraliseerd": 158 werden uit de lucht geschoten en 196 zouden verloren zijn gegaan. 

Op 6 locaties zouden de Russische luchtaanvallen doel hebben getroffen, vooral in de regio Kiev. Op de beelden zijn de inslagen bij de stad zichtbaar. Hulpverleners helpen burgers uit de getroffen appartementen. 

De Russische luchtafweer heeft afgelopen nacht, tussen 22 en 7 uur Moskouse tijd, 16 Oekraïense drones onderschept boven Rusland. Dat laat het Russische ministerie van Defensie weten via Telegram . 

Het ging om 13 drones boven de regio Rostov, 2 boven de regio Astrachan en 1 boven de regio Wolgograd.

Bij luchtaanvallen op de Oekraïense hoofdstad Kiev en de omliggende regio zijn afgelopen nacht 5 doden en zeker 18 gewonden gevallen. Dat laat de Oekraïense minister van Binnenlandse Zaken Igor Klymenko weten via Telegram . Klymenko spreekt van bombardementen met drones en raketten.  

Na een aanval op een appartement in het district Sjevtsjenkivsky, in het westen van de stad, werden er voorlopig 4 doden geteld en 10 anderen raakten op die plek gewond. Burgemeester Vitali Klytsjko heeft het op Telegram over 5 doden en zegt dat de hulpdiensten ter plaatse zijn.

Minister Klymenko deelde onderstaande foto op Telegram.

In het district Bila Tservka, ten zuidwesten van Kiev, werd ook een vrouw dodelijk geraakt bij een aanval. Zeker 8 anderen raakten op die plek gewond.  

Rusland heeft de afgelopen weken elke nacht aanvallen uitgevoerd op Oekraïense steden. De besprekingen tussen Kiev en Moskou zitten momenteel in een impasse.

Het Russische ministerie van Defensie zegt dat het Russische leger 2 Oekraïense dorpjes heeft ingenomen. Het zou gaan om Perovske in de oostelijke oblast Charkiv en Perebuda in Donetsk.

De Russische president Vladimir Poetin is bereid om de Oekraïense president Volodymyr Zelensky te ontmoeten, maar alleen als dat "de laatste fase" zou zijn in de onderhandelingen tussen de twee landen. Dat heeft hij gezegd op een internationale economische top in Sint-Petersburg.

Poetin zegt dat de onderhandelingen op humanitair vlak – als het gaat om de uitwisseling van krijgsgevangenen en gesneuvelde soldaten - goed verlopen, en dat hij klaar is om inhoudelijke gesprekken op te starten voor een vredevolle langetermijnoplossing voor het conflict.

Opvallend: op diezelfde conferentie zei Poetin ook dat het conflict met Oekraïne er nooit was gekomen, als Donald Trump op dat moment de Amerikaanse president zou zijn. Hij zegt dat het een voordeel is dat Trump een zakenman is en hoopt verder dat de relaties tussen de Verenigde Staten en Rusland herstellen.

Dat Rusland plannen zou hebben om NAVO-lidstaten of landen in Oost-Europa aan te vallen, doet hij af als onzin. Volgens hem is het een tactiek van Westerse landen om meer uit te geven aan defensie.

Donald Trump zegt dat hij gisteren ook gesproken heeft met Vladimir Poetin. Die zou aangeboden hebben om te helpen met bemiddelen tussen Iran en Israël. De Amerikaanse president zegt dat hij geen grote fan is van dat idee.

"Ik zei: 'doe me een plezier en bemiddel eerst je eigen (oorlog)'. Bemiddel eerst over Rusland. We kunnen ons hier later druk over maken, maar ik denk dat dat wel in orde komt."

De Verenigde Staten veroordelen een aanval vannacht op Kiev, zei woordvoerder Tammy Bruce van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Ze bevestigde de dood van een Amerikaanse burger bij de bombardementen van afgelopen nacht op Kiev.

"We veroordelen deze aanvallen en betuigen ons diepste medeleven aan de slachtoffers en de families van alle getroffenen", zegt Bruce aan verslaggevers tijdens een persconferentie.

Canada zal Oekraïne voor 2 miljard Canadese dollar (1,27 miljard euro) aan nieuwe militaire hulp leveren. Premier Mark Carney heeft dat aangekondigd tijdens een ontmoeting met de Oekraïense president Zelensky op de G7-top.

De Canadese steun is bedoeld voor de financiering van drones, munitie en pantservoertuigen, aldus de Canadese regering. Carney beloofde "volledige solidariteit met Oekraïne" en kondigde nieuwe sancties tegen Rusland aan. Die moeten "maximale druk" op president Vladimir Poetin zetten.

De nachtelijke Russische luchtaanvallen op Kiev hebben 10 doden gemaakt, zegt de Oekraïense minister voor Binnenlandse Zaken, Ihor Klymenko. Oekraïne stelt het dodental zo omlaag bij; in een eerste balans hadden de lokale autoriteiten immers minstens 16 doden gemeld.

In totaal kwamen 12 mensen om bij de nachtelijke aanvallen op Oekraïne. 10 van hen, onder wie een Amerikaan, kwamen om in Kiev. 2 andere dodelijke slachtoffers vielen in Odessa, aldus Klymenko.

De Europese Commissie heeft een wetsontwerp voorgesteld om de import van Russisch gas tegen begin 2028 volledig stop te zetten. Nieuwe contracten worden vanaf januari 2026 verboden, bestaande contracten eindigen uiterlijk eind 2027. De EU wil verzekeren dat Moskou de gaskraan niet langer kan inzetten als oorlogswapen. 

Voor lidstaten zonder toegang tot zee, zoals Hongarije en Slovakije, voorziet de Commissie tijdelijk een uitzondering. Zij mogen tot eind 2027 nog gas invoeren via pijpleidingen. Toch benadrukt Eurocommissaris voor Energie Dan Jorgensen dat er "juridische gevolgen" zullen zijn als landen de wet naast zich neerleggen. 

Sinds de invasie van Oekraïne heeft de EU haar afhankelijkheid al verminderd: van 45% van de gasimport in 2021 naar 19% vorig jaar. Toch werd in 2024 opnieuw 52 miljard kubieke meter Russisch gas ingevoerd. "Russische oligarchen vervangen door Amerikaanse of Qatarese is geen stap vooruit", waarschuwt Europarlementslid Bruno Tobback (Vooruit). Hij roept op tot versnelling van de energietransitie.

Vincent Verbeecke van het Belgische Rode Kruis is sinds gisterenavond in Kiev voor een conferentie van het Oekraïense Rode Kruis. Hij kwam aan tijdens een luchtalarm dat tot 6 uur ’s ochtends duurde.

"Je hoort mitrailleurs in de lucht schieten, het gezoem van Russische drones, zware ontploffingen… Dat gaat door: om 1 uur, 2 uur, 3 uur, 4 uur…" Toch ging het Rode Kruis-programma gewoon door, vertelt hij tegen VRT NWS vanuit Kiev. "We besloten toch deel te nemen. Anders zit je daar in niemandsland."

Op straat trof Verbeecke een bevreemdend beeld aan. "Het leven leek heel normaal. Dat is echt heel surrealistisch." Hij sliep in een hotel in het centrum, maar werd ’s nachts herhaaldelijk wakker door de geluiden van de aanval. "Wat je dan hoort, is alsof je in de Tweede Wereldoorlog zit." De volgende ochtend zag hij een rookpluim boven de stad, terwijl het openbare leven gewoon verderging.

Het is opvallend dat mensen in Kiev niet meteen gaan schuilen tijdens een aanval: "Ik heb het gevraagd aan iemand van het Oekraïense Rode Kruis. Ze leven hier nu al 3 jaar met gemiddeld 3 luchtalarmen per week. Het is niet werkbaar om telkens naar een schuilkelder te gaan." De constante dreiging leidt tot angst, maar ook tot gewenning. "Er is woede, verdriet… maar ook een enorme drive om te blijven helpen."

Verbeecke blijft tot donderdag in Kiev. "In een land in oorlog is veiligheid relatief, maar de treinen zijn vrij veilig." Op de conferentie delen Oekraïense hulpverleners hun ervaringen met buitenlandse collega’s. De kernboodschap is helder: "Zorg dat je voorbereid bent. Dat is geen doemdenken. De Finnen doen dat al 80 jaar."

Russische troepen hebben vannacht  “precisiebombardementen” uitgevoerd op militaire doelen in de regio’s Kiev en Zaporizja. Dat meldt het Russische ministerie van Defensie.

De aanval gebeurde met raketten, drones en andere langeafstandswapens vanuit de lucht, over land en vanaf zee. Volgens Moskou zijn de beoogde doelen – installaties van het Oekraïense militair-industrieel complex – geraakt.

Oekraïne bevestigde dat er minstens 15 doden vielen, vooral in Kiev. De meeste slachtoffers waren volgens de autoriteiten burgers.

De aanval op Kiev de afgelopen nacht was "een van de ergste Russische aanvallen sinds het begin van de oorlog". Dat zegt de Oekraïnse president Volodymyr Zelensky. Bij de aanval vielen 15 doden. Er zouden meer dan 440 drones en 32 raketten zijn ingezet.

Zelenski noemt de aanval "puur terrorisme" en roept de VS en Europa op om eindelijk "te reageren zoals beschaafde samenlevingen dat doen". Poetin kan deze aanvallen volgens hem blijven uitvoeren “omdat hij de oorlog eindeloos mag rekken”.

In Kiev zoeken reddingswerkers nog naar mensen onder het puin van een appartementsgebouw. Hoeveel mensen nog vastzitten, is niet duidelijk.

Ook andere steden werden opnieuw geraakt: Odessa, Zaporizja, Tsjernihiv, Zjytomyr, Kirovohrad en Mykolajiv. Zelenski hoopte in Canada met Trump te praten over nieuwe steun, maar die verliet de G7-top voortijdig.

Zeker 15 mensen zijn omgekomen bij zware Russische luchtaanvallen op Kiev. De Oekraïense minister van Binnenlandse Zaken spreekt van "een van de meest intense aanvallen sinds het begin van de oorlog". Onder de doden is ook een Amerikaan.

Volgens de autoriteiten werden 27 locaties in de hoofdstad getroffen. Daarbij raakten ook woonblokken, scholen en kritieke infrastructuur beschadigd. Er zijn zeker 40 gewonden en er wordt nog gezocht naar mensen onder het puin.

In Kiev ging afgelopen nacht het luchtalarm af. Volgens burgemeester Vitali Klitsjko kwamen drones "vanuit 3 richtingen" op de stad af. Hij riep de inwoners op om in schuilkelders te blijven.

Ook Odessa werd geraakt. In de havenstad vielen zeker 13 gewonden, zegt gouverneur Oleh Kiper. Er is nog altijd vrees dat mensen vastzitten onder ingestorte gebouwen.

Volgens Oekraïne zijn meer dan 1 miljoen Russische soldaten gedood of gewond geraakt sinds het begin van de oorlog. Dat melden militaire officieren in Kiev. Het aantal komt overeen met schattingen van westerse inlichtingendiensten. Het Kremlin heeft niet gereageerd op de bewering van Oekraïne.

Eerder dit jaar verklaarde het Russische leger dat het aantal Oekraïense militaire verliezen de grens van 1 miljoen zou hebben overschreden. De Oekraïense president Zelensky sprak in februari voor het laatst over Oekraïense verliezen. In een interview meldde hij toen dat 45.100 Oekraïense soldaten waren gedood en ongeveer 390.000 gewond waren geraakt.

De beweringen over wederzijdse verliezen kunnen niet onafhankelijk worden geverifieerd.

Rusland en Oekraïne hebben vandaag bekendgemaakt dat ze opnieuw krijgsgevangenen hebben uitgewisseld. Geen van beide partijen maakte bekend om hoeveel militairen het precies gaat.

"Vandaag zijn soldaten van onze strijdkrachten, de Nationale Garde en de grenswacht teruggekeerd naar huis. Ze hebben allemaal medische zorg nodig, en die zullen ze zeker krijgen", schreef president Zelensky op X.

Ook het Russische leger bevestigde dat een groep Russische militairen was teruggekeerd. Het staatsagentschap TASS publiceerde een video van de vrijgelaten soldaten. 

De tol van de luchtaanval in de Oekraïense stad Charkov is verder opgelopen. President Volodymyr Zelensky meldt dat er 3 dodelijke slachtoffers zijn en 64 gewonden. Onder de gewonden zijn 9  kinderen, zo voegt hij eraan toe.

Het Oekraïense leger heeft afgelopen nacht Russische 49 drones uitgeschakeld. Dat laat de Oekraïense luchtmacht weten via Telegram na een nieuwe nacht met luchtaanvallen. 

Volgens de Oekraïense luchtmacht heeft Rusland 85 drones gebruikt, waarvan er 40 uit de lucht werden geschoten en 9 elektronisch werden gesaboteerd. 

De voornaamste doelwitten van de Russische luchtaanvallen afgelopen nacht waren de regio’s Charkiv, Donetsk en Odessa.

De Russische luchtafweer heeft afgelopen nacht (tussen 20 en 7 uur lokale tijd) 32 Oekraïense drones onderschept en vernietigd. Dat laat het Russische ministerie van Defensie weten via Telegram.

Volgens de lokale autoriteiten zijn er in de regio Koersk 3 kinderen gewond geraakt door een drone-aanval. Ze zouden niet in levensgevaar zijn.

Bij een nieuwe reeks Russische aanvallen op de Oekraïense stad Charkiv, in het noordoosten van het land, zijn afgelopen nacht 2 mensen omgekomen. Daarnaast raakten minstens 54 anderen, onder wie 8 kinderen, gewond, zo heeft burgemeester Igor Terekhov bekendgemaakt via Telegram .

"Er waren 17 droneaanvallen in 2 districten van de stad", aldus de burgemeester. Iets later raakte bekend dat 2 mensen al zijn omgekomen, klinkt het.

De drones viseerden een appartementsgebouw van 5 verdiepingen hoog in het Slobidskyi-disctrict. Vijftien flats vatten vuur, aldus Terekhov. Daarnaast werden verschillende huizen in het Osnovyanskyi-district geraakt. Volgens de autoriteiten kan het slachtofferaantal nog oplopen omdat verschillende personen zich onder het puin bevinden, zo bericht The Kyiv Independent.

Volgens de Oekraïense procureur werden drones van het type Geran-2 gebruikt, de Russische versie van de Iraanse Shahed-drone.

Moskou heeft de aanvallen op Charkiv de afgelopen dagen sterk opgevoerd. Bij een reeks aanvallen op 4 juni werden 4 mensen om het leven gebracht, 40 anderen raakten gewond.

In een post op sociale media bevestigt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky een nieuwe groep van krijgsgevangenen die zijn uitgewisseld tussen Oekraïne en Rusland. "We zetten de terugkeer van onze mensen voort", aldus Zelensky.

"Vandaag is de eerste fase van de terugkeer van onze gewonde en zwaargewonde strijders uit Russisch gevangenschap. Ze hebben allemaal onmiddellijk medische zorg nodig."

Het is de tweede groep die uitgewisseld wordt in het kader van een akkoord tussen beide landen dat is gesloten in Istanbul, Turkije, vorige week. In totaal zou het gaan om 1.200 krijgsgevangenen. 

Het is niet duidelijk hoeveel gevangenen intussen zijn uitgewisseld. "De uitwisselingen gaan door. We doen er alles aan om alle gevangenen te vinden en terug te brengen. Ik ben iedereen dankbaar die aan deze inspanning bijdraagt", zegt Zelensky.

Het Russische persagentschap Interfax meldt dat er een nieuwe krijgsgevangenenruil is uitgevoerd. Het zegt dat op basis van informatie van het Russische ministerie van Defensie.

Het is de tweede ruil op evenveel dagen. Gisteren heeft er ook al zo'n ruil plaatsgevonden, al was het niet duidelijk over hoeveel militairen het gaat. In totaal zouden Rusland en Oekraïne 1.200 krijgsgevangenen met elkaar ruilen volgens het akkoord dat is gesloten vorige week tussen beide landen in Istanbul.

Daarnaast zouden beiden ook elk 6.000 gesneuvelde militairen aan elkaar overdragen. Wanneer die overdracht zal gebeuren, is nog niet duidelijk.

Volgens de Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft afgelopen nacht “één van de grootste luchtaanvallen” plaatsgevonden op Kiev.  Zo meldt hij via Telegram .

De Oekraïense hoofdstad en Odessa werden volgens de Oekraïense luchtmacht bestookt met 315 drones en 7 raketten. Twee van die raketten waren volgens Oekraïne van Noord-Koreaanse makelij.

Volgens voorlopige gegevens werden 284 van de projectielen geneutraliseerd: 220 werden er neergeschoten en 64 gingen verloren, aldus de Oekraïense luchtmacht.

Bij de luchtaanvallen zouden in Oekraïne afgelopen nacht 2 doden en zeker 13 gewonden zijn gevallen. De dodelijke slachtoffers en 9 van de gewonden vielen in Odessa. Daar zou een kraamkliniek geraakt zijn. 

Polen bereidt zich voor op oorlog. Veiligheid was een van dé thema’s bij de voorbije presidentsverkiezingen, want voor Polen is de oorlog in buurland Oekraïne natuurlijk heel dicht bij. Er worden miljarden gepompt in het Poolse leger, maar de overheid wil ook dat burgers zich zelf voorbereiden op een mogelijke Russische inval. VRT NWS ging kijken in Polen hoe ze dat doen.

Rusland en Oekraïne hebben een nieuwe groep krijgsgevangenen uitgewisseld, als deel van het akkoord dat werd gesloten in Istanbul, exact een week geleden. "Onze mensen zijn thuis", zegt de Oekraïense president Zelensky op zijn sociale media.

"Vandaag is de uitwisseling begonnen die de komende dagen in verschillende fasen zal worden voortgezet", aldus Zelensky. "Onder de mensen die we nu terugbrengen zijn gewonden, zwaargewonden en mensen onder de 25 jaar."

Russische staatsmedia bevestigen de uitwisseling, maar zowel Rusland als Oekraïne geven geen cijfers mee. Het is dus niet duidelijk hoeveel krijgsgevangenen vandaag zijn uitgewisseld. Mogelijk wordt dat de komende uren nog gecommuniceerd.

Hoe dan ook was er in Istanbul afgesproken om al zeker 1.000 krijgsgevangenen uit te wisselen, met mogelijk nog 200 anderen nadien. Ook zouden beide landen elk 6.000 gesneuvelde militairen aan elkaar overhandigen.

De gevangenenruil tussen Rusland en Oekraïne kampt met problemen, zoveel is duidelijk. De afgesproken ruil had al moeten plaatsvinden en zou gaan om elk zeker zo'n 1.000 gevangenen. Het gaat om alle ernstig zieke gevangenen en zij die jonger zijn dan 25. Mogelijk volgt er nog een groep van 200 krijgsgevangenen.

Daarnaast zouden beide landen ook elk 6.000 lichamen van gesneuvelde soldaten aan elkaar overhandigen. Die afspraken werden gemaakt tijdens een tweede onderhandelingsronde in Istanbul, Turkije.

Het Kremlin zegt dat het nog altijd bereid is om de afspraken na te komen, maar volgens woordvoerder Dmitri Peskov is het de fout van Kiev dat de ruil nog niet heeft plaatsgevonden. "We hebben al honderden verschillende excuses gehoord en gezien", aldus Peskov. "Maar het is moeilijk om die als geloofwaardig te beschouwen". Hoe dan ook "is de Russische zijde nog altijd bereid om de afspraken na te leven."

Russische troepen boeken vooruitgang in de regio Dnipropetrovsk. Dat zeggen verschillende Russische persagentschappen. Het leger zou ook een grote aanval hebben uitgevoerd op een vliegveld nabij het dorp Dubno, waarbij het langeafstandsraketten heeft ingezet.

Volgens het Russische ministerie van Defensie gaat het om een vergeldingsaanval gaan voor de grote aanval van Oekraïne op verschillende Russische luchtmachtbasissen, ook bekend als operatie 'Spinnenweb'.

Dmitri Peskov, de woordvoerder van het Kremlin, zegt dat "de aanvallen in Dnipropetrovsk bedoeld zijn om een bufferzone te maken". 

Rusland claimt dat het een offensief is gestart in de Oekraïense regio, wat Oekraïne dan weer ontkent. Dnipropetrovsk grenst aan de door Rusland bezette regio Donetsk. Volgens het Russische leger hebben eenheden van de 90ste tankdivisie de westelijke grens van de regio Donetsk bereikt.

Mark Rutte, de secretaris-generaal van de NAVO, wil de lucht- en raketafweercapaciteiten van de alliantie met 400 procent verhogen, wat neerkomt op een vervijfvoudiging. Rutte wil zo dat de NAVO het hoofd kan bieden aan een agressiever Rusland dat "terreur zaait vanuit de lucht". Zo'n verhoging gaat samen met een toename van de defensie-uitgaven van de lidstaten, hét agendapunt van de NAVO-top eind deze maand in Den Haag.

Door de grote droneaanval van Rusland afgelopen nacht zijn er verschillende gewonden gemeld. In Cherson bijvoorbeeld is er sprake van 4 gewonden. Daar is er ook schade: een tiental huizen en 3 appartementsblokken zijn er geraakt.

In Rivne en Zaporizja zijn telkens één gewonde gemeld. In beide regio's is er ook schade.

Ook Charkiv, een regio in het noordoosten van Oekraïne dat grenst aan Rusland, zijn 7 mensen lichtgewond geraakt volgens de gouverneur . 9 dorpen zijn daar aangevallen, onder meer een winkel en enkele huizen zijn geraakt.

In Soemi melden de lokale autoriteiten dat er 9 gewonden zijn gevallen. 21 mensen moesten geëvacueerd worden. Ook hier is er schade gemeld aan winkels, huizen en een school.

Autobouwer Renault bevestigt dat het Franse ministerie van Defensie voorgesteld heeft zich in Oekraïne te vestigen om er drones te produceren voor zowel Kiev als Parijs. Franceinfo bericht dat Renault samen met een Frans defensiebedrijf productielijnen wil openen in Oekraïne, maar het bedrijf zegt dat "nog geen enkele beslissing genomen is".

"Er zijn gesprekken geweest, maar er is nog geen enkele beslissing genomen in dit stadium omdat we nog op verduidelijkingen hierover wachten van het ministerie", zegt de autobouwer. 

De droneproductie door Renault zou gebeuren op "enkele tientallen of honderden kilometers van de frontlijn", schreef Franceinfo nog, zonder zijn bronnen met naam te noemen. 

De Franse minister van Defensie, Sébastien Lecornu, kondigde eerder deze week een "compleet ongezien partnerschap tussen een grote Franse autobouwer en een Frans defensiebedrijf" aan. Hij zei er toen niet bij om welk bedrijf het gaat. 

De drones moeten vooral bij het Oekraïense leger terechtkomen, "maar wij gaan ze ook aan onze eigen Franse legers geven zodat we permanente tactische en operationele training kunnen hebben die de realiteit weerspiegelt", zei Lecornu vrijdag.

De aangekondigde ruil van krijgsgevangenen en lichamen van omgekomen soldaten tussen Oekraïne en Rusland zal "volgende week" plaatsvinden. "Alles verloopt naar plan", heeft het hoofd van de Oekraïense militaire inlichtingendienst Kyrylo Boedanov nu laten weten. De voorbije dagen hadden Moskou en Kiev elkaar van vertragingsmanoeuvres beschuldigd. 

De strijdende partijen kwamen in hun tweede onderhandelingsronde - begin deze week in Istanbul - overeen dat ze elk 6.000 gesneuvelde soldaten zouden uitwisselen, net als zieke en zwaargewonde soldaten en militairen jonger dan 25. Volgens Russische informatie zou het aan beide kanten om 1.200 gevangenen gaan. 

De Oekraïense generale staf spreekt de Russische claim tegen over een Russisch offensief in de provincie Dnipropetrovsk, die naast de regio Donetsk ligt. "De informatie komt niet overeen met de feiten", stelt een vertegenwoordiger bij Oekraïense media. "De vijand is niet in de oblast Dnipropetrovsk binnengedrongen."

Het Russische leger claimde een nieuw offensief te zijn gestart in de oblast. Eenheden van de 90ste tankdivisie zouden de westelijke grens van de oblast Donetsk hebben bereikt en "ontwikkelen hun offensief op het grondgebied van de oblast Dnipropetrovsk", zegt het Russische ministerie van Defensie.

In mei hadden pro-Russische bloggers bericht dat Russische troepen waren opgerukt tot de grens van Dnipropetrovsk. De plaatselijke militaire gouverneur Serhi Lysak ontkende dat. Volgens hem verspreidt Rusland geregeld zulke valse berichten "om de mensen van onze oblast angst aan te jagen, paniek te verspreiden en de situatie te destabiliseren", zei hij in mei.

Rusland voerde gisteren grote bombardementen uit op de Oekraïense stad Charkiv, maar ook Oekraïne zet zijn aanvallen op Rusland voort. Volgens de Russische autoriteiten moesten 2 belangrijke luchthavens bij de hoofdstad Moskou gesloten worden door een drone-aanval. Een andere drone-aanval veroorzaakte dan weer een korte brand in een chemische fabriek in de regio Toela.

Sergej Sobjanin, de burgemeester van Moskou, meldde op de berichtendienst Telegram dat Russische gevechtseenheden 9 Oekraïense drones hadden vernietigd die op weg waren naar Moskou. Er zou geen directe schade zijn.

Een Oekraïense drone-aanval veroorzaakte ook een korte brand in de chemische fabriek Azot in de regio Toela. Daarbij raakten volgens de plaatselijke gouverneur 2 mensen gewond. En boven de regio Kaluga werden 7 drones vernietigd, zegt de plaatselijke gouverneur daar. Beide regio's grenzen aan de regio Moskou.

De Russische burgerluchtvaartautoriteit Rossaviatsia meldde op Telegram dat ze de vluchten op de luchthavens Vnoekovo en Domodedovo heeft stilgelegd om de luchtveiligheid te garanderen.

Oekraïne reageerde voorlopig nog niet op de aanvallen. De berichten kunnen niet onafhankelijk geverifieerd worden.

Rusland en Oekraïne hebben de afgelopen dagen hun aanvallen opgevoerd. Vorige maand was er voor het eerst sinds het begin van de oorlog in februari 2022 rechtstreeks overleg.

Rusland heeft de Oekraïense stad Charkiv vanavond opnieuw aangevallen met glijbommen op het stadscentrum. Daarbij is een 30-jarige vrouw gedood, aldus militair gouverneur Oleh Synjehoebov. Volgens de Oekraïense president Volodimir Zelensky zijn ook meer dan 40 gewonden gevallen. "Militair houdt het geen steek. Puur terrorisme", aldus Zelenski.

Rusland gooide vier glijblommen. Twee gebouwen van een spoorbaan voor kinderen, treinwagons en twee privéwoningen raakten volgens de militaire gouverneur beschadigd. Het gaat om een plek waar gezinnen graag hun zaterdag doorbrengen.

De burgemeester van de stad, Ihor Terechov, had vanochtend nog melding gemaakt van de zwaarste Russische aanvallen op de stad sinds het begin van de oorlog in februari 2022. Er vielen drie doden en 21 gewonden.

Oekraïne ontkent de Russische beschuldigingen over het uitstellen van de uitwisseling van gevangenen en duizenden gesneuvelde soldaten. Die ruil zou normaal dit weekend plaatsvinden.

"De verklaringen die vandaag door de Russische kant zijn afgelegd, komen niet overeen met de werkelijkheid of met eerdere overeenkomsten", aldus het Oekraïense hoofdkwartier voor de coördinatie voor de behandeling van krijgsgevangenen op Telegram. Het beschuldigt Moskou van "oneerlijke spelletjes" en "manipulaties".

De ruil was het enige concrete resultaat van de rechtstreekse gesprekken van vorige maandag in het Turkse Istanboel.

Er zijn zeker 3 doden gevallen bij Russische bombardementen op de Oekraïense stad Charkiv, in het oosten van het land. Zeker 13 anderen zijn gewond geraakt bij de aanvallen die burgemeester Igor Terekhov beschrijft als "de zwaarste sinds het begin van de oorlog" in februari 2022.

De massale aanval met raketten en drones op Oekraïne vannacht was een reactie op "terroristische daden" van Oekraïne tegen Rusland. Dat zegt het Russische ministerie van Defensie. Daarmee verwijst het naar 'Operatie Spinnenweb'. De operatie waarbij Oekraïne zondag een reeks Russische militaire vliegtuigen vernielde met drones. 

Het Russische ministerie van Defensie meldt ook de inname van het dorp Fedorivka in Oost-Oekraïne. Die claim is wel nog niet onafhankelijk bevestigd.

De VS, Europa en andere landen moeten meer druk uit oefenen op Rusland. Dat zegt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Hij reageert op een grootschalige aanval waarbij Rusland volgens Kiev meer dan 400 drones en 40 raketten afvuurde op Oekraïens grondgebied.

"Wie geen druk uitoefent en de oorlog tijd geeft om mensen te doden, is medeplichtig", schrijft Zelensky op X. "We moeten vastberaden optreden."

Ook buiten de hoofdstad waren er Russische aanvallen met drones en kruisvluchtwapens. Bijvoorbeeld op de stad Loetsk, in de regio Wolynië, en de stad Ternopil, in de gelijknamige regio, beide in het noordwesten van Oekraïne.

Vjatsjeslav Negoda, het hoofd van de militaire administratie van Ternopil, vertelt aan het Franse persagentschap AFP dat het "de grootste luchtaanval op onze regio tot nu toe" is. Op verschillende plaatsen zijn branden ontstaan.

In de stad Loetsk zouden volgens burgemeester Igor Polishchuk minstens 5 doden gevallen zijn. Huizen, scholen en een overheidsgebouw zijn beschadigd.

In de stad Chmelnytsky, in de gelijknamige regio in het westen van Oekraïne, hebben luchtaanvallen enkele auto's en gebouwen beschadigd, zegt de gouverneur van de regio.

Volgens een nieuwe update van Vitali Klitsjko, de burgemeester van hoofdstad Kiev, zijn bij de grootschalige Russische luchtaanvallen minstens 4 doden gevallen. Hij vermoedt dat het aantal dodelijke slachtoffers in de hoofdstad nog kan oplopen, omdat reddingswerkers nog onder het puin naar mensen zoeken. Nog volgens Klitsjko zijn er in Kiev minstens 20 gewonden gevallen.

Intussen raakt ook meer bekend over de schade in de hoofdstad. Zo is het metrosysteem in de stad verstoord nadat een Russische aanval een metrostel beschadigd heeft. In verschillende gebouwen in de stad waren er explosies en is brand uitgebroken. Ook de stroomtoevoer is op sommige plaatsen verstoord.

Inwoners van Kiev zouden hun toevlucht gezocht hebben in metrostations of in ondergrondse parkeergarages.

Intussen is het luchtalarm in de regio van Kiev opgeheven, maar in heel wat westelijke regio's is het nog altijd van kracht. Dat blijkt uit de zogenoemde 'air raid alert map' van Oekraïne, die in real time wordt geupdatet.

Voor de regio's Sumy, Poltava, Charkiv, Luhansk en Donetsk in het noordoosten geldt het luchtalarm momenteel nog altijd, net als voor de Krim in het zuiden.

Het Russische leger heeft de Oekraïense hoofdstad Kiev en heel wat andere grote steden en regio's, ook in het westen, zijn afgelopen nacht bestookt met drones en kruisvluchtwapens. In het hele land is het luchtalarm afgegaan. Dat melden Oekraïense functionarissen.

Op lokale en sociale media is te zien hoe meerdere gebouwen in brand staan. Heel wat burgerlijke infrastructuur zou vernield zijn, op veel plaatsen hebben brokstukken schade aangericht.

Vitali Klytsjko, de burgemeester van Kiev, zegt op de berichtendienst Telegram dat minstens 3 mensen gewond geraakt zijn.

Het is nog onduidelijk of dit de verwachte grootschalige Russische vergeldingsaanval is voor de Oekraïense 'Operatie Spinnenweb' waarvan 4 luchtmachtbasissen - soms erg diep in Rusland - het doelwit werden. Oekraïne had clandestien drones de Russische grens over gesmokkeld en in geparkeerde trailers verborgen.

Trump heeft tijdens zijn persconferentie met de Duitse bondskanselier Friedrich Merz in het Witte Huis de oorlog in Oekraïne vergeleken met een gevecht tussen 2 jonge kinderen die elkaar haten.

"Het is misschien beter om Oekraïne en Rusland nog even te laten vechten vooraleer ze uit elkaar te halen en vrede na te streven", zei Trump.

Merz had er geen probleem mee om Rusland aan te duiden als de agressor en aanstoker van de nu al 3 jaar durende oorlog. Trump weigerde dat, opnieuw. 

Op de vraag of hij bereid is Rusland meer sancties op te leggen, zei de Amerikanse president dat  het "heel zwaar" zal worden als "ik zie dat het niet gaat stoppen". Hij voegde er meteen aan toe dat ook Oekraïne bestraft kan worden. "Het zou tegen beide landen kunnen zijn - it takes two to tango."

Nog volgens Trump vroeg hij Poetin woensdag niet te antwoorden op de spectaculaire drone-aanval van afgelopen weekend op Russische luchtmachtbasissen. 

De Russische veiligheidsdienst FSB meldt dat een spoorlijn in de regio Voronezj is beschadigd door de ontploffing van een explosief. Dat meldt het Russische persbureau Interfax.

Volgens de FSB wordt momenteel overwogen om een strafzaak wegens terrorisme te openen naar aanleiding van het incident. Verdere details over mogelijke daders of slachtoffers zijn vooralsnog niet bekendgemaakt.

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un ontving de secretaris van de Russische Veiligheidsraad, Sergej Sjojgoe, in Pyongyang. Het gaat om het 2e bezoek van de Rus aan Noord-Korea in minder dan 3 maanden. Daarbij zei Kim Jong-un dat Rusland kan rekenen op de "onvoorwaardelijke steun" van Noord-Korea in zijn oorlog tegen Oekraïne, zo bericht het Noord-Koreaanse staatsagentschap KCNA.

Kim Jong-un sprak ook zijn "overtuiging" uit over dat Rusland "zeker zal zegevieren, zoals altijd, in de heilige zaak van gerechtigheid". Moskou en Pyongyang kwamen overeen om hun betrekkingen "stapsgewijs te versterken".

Beide landen hebben de afgelopen jaren sterk ingezet op militaire samenwerking. Zo levert Noord-Korea wapens, munitie en duizenden troepen om de Russen te steunen bij de oorlog in Oekraïne. 

Vannacht zijn bij Russische droneaanvallen op de Oekraïense stad Pryloeky, in de noordelijke regio Tsjernihiv, gebouwen in een woonwijk geraakt en beschadigd. Daarbij zijn 5 mensen gedood, onder wie een kind, aldus de gouverneur van de regio. 6 gewonden moesten naar het ziekenhuis worden gebracht.

Daarnaast waren ook Russische raket- en droneaanvallen op de stad Charkiv, in het noordoosten. Zeker 2 appartementstorens werden geraakt. Daarbij raakten 17 mensen gewond, onder wie 2 kinderen, klinkt het bij de lokale autoriteiten.

Het Kremlin heeft zonet een samenvatting van het telefoongesprek tussen de Russische president Poetin en zijn Amerikaanse ambtgenoot Trump gepubliceerd . 

Volgens het Kremlin heeft het vierde gesprek tussen Trump en Poetin een 70-tal minuten geduurd. 

"Natuurlijk begon het met een discussie over de situatie in Oekraïne", zo schrijft een medewerker van Poetin. De Russische president zou uitgebreid verslag hebben gedaan van de tweede ronde van gesprekken in Istanbul. 

Volgens het Kremlin heeft Oekraïne geprobeerd om die gesprekken te verstoren door doelgerichte aanvallen uit te voeren op burgerlijke doelen. 

Ook de drone-aanvallen op de Russische luchtmachtbasissen hebben Poetin en Trump besproken. In tegenstelling tot wat eerder gemeld was, zou Trump gezegd hebben dat hij niet op voorhand op de hoogte was gebracht van die aanvallen.   

De Russische president Poetin heeft met paus Leo XIV gesproken over het conflict in Oekraïne. Dat meldt zowel het Vaticaan als het Kremlin.

De paus heeft volgens de woordvoerder van het Vaticaan een oproep gedaan aan Rusland "om een gebaar te maken dat de vrede zou bevorderen". De paus zou daarbij het belang van dialoog benadrukt hebben.  

Poetin zou op zijn beurt gezegd hebben dat hij vrede wilde bereiken met "diplomatieke" middelen, maar beschuldigde Kiev ervan de vijandelijkheden te willen "escaleren".

"Poetin vestigde de aandacht op het feit dat het regime in Kiev inzet op escalatie van het conflict en sabotage uitvoert tegen civiele infrastructuur op Russisch grondgebied", schrijft het Kremlin in een verklaring .

De Amerikaanse president Donald Trump heeft op Truth Social laten weten dat hij een telefonisch onderhoud heeft gehad van 1 uur en 15 minuten met de Russische president Poetin. Volgens Trump was het een goed gesprek, "maar geen gesprek dat onmiddellijk tot vrede zal leiden".

"We bespraken de recente aanval met Oekraïense drones op Russische luchtmachtbasissen en ook verschillende andere aanvallen die door beide partijen zijn uitgevoerd", schrijft Trump. "President Poetin zei wel heel duidelijk dat hij zal moeten reageren op die recente aanval op de vliegvelden."

De bondgenoten van Oekraïne zullen de Oekraïense defensie verder versterken, zo zegt de Duitse defensieminister Boris Pistorius.

Hij zal een multinationaal initiatief voor de Oekraïense luchtafweer nieuw leven inblazen, zei hij bij aankomst in Brussel, voor een vergadering van de zogenaamde defensiecontactgroep voor Oekraïne.

Pistorius zit de vergadering van de contactgroep voor, samen met zijn Britse ambtgenoot John Healey.

De Duitse minister kondigde aan dat België, Estland, Italië, Zweden en Turkije zullen toetreden tot een groep landen die Oekraïne steunen in de uitbreiding van de capaciteiten op vlak van elektronische oorlogsvoering.

Het gaat om de beveiliging van de Oekraïense communicatie, om verkenning en verstoring van Russische communicatie en droneafweer. 

De Europese Commissie wil dat de lidstaten programma's opzetten om Oekraïense vluchtelingen die vandaag nog tijdelijke bescherming genieten, te ondersteunen in hun terugkeer naar hun land. Ze wil ook, in samenwerking met de Oekraïense autoriteiten, informatiehubs opzetten om de vluchtelingen te begeleiden bij hun integratie of terugkeer, en een speciaal gezant voor Oekraïners in de EU aanduiden.

De lidstaten hadden kort na de Russische inval in 2022 beslist om de richtlijn over tijdelijke bescherming te activeren. Zo moesten de Oekraïense vluchtelingen de traditionele asielprocedure niet doorlopen en kregen ze meteen verblijfsrecht en toegang tot huisvesting, sociale bijstand, gezondheidszorg, de arbeidsmarkt en onderwijs. Vandaag genieten zowat 4,3 miljoen Oekraïners van tijdelijke bescherming in de EU, in België gaat het om meer dan 93.000 mensen.

De bijzondere vorm van bescherming is al meermaals verlengd, en de Commissie stelt nu voor om dat nog eens te doen, tot 4 maart 2027. Het huidige regime loopt tot 4 maart 2026. Ze stelt daarvoor 4 miljard euro extra middelen ter beschikking voor de lidstaten, bovenop de 15 miljard die al werden vrijgemaakt.

Tegelijk kijkt ze verder naar de toekomst, met een plan voor een "gecoördineerde beëindiging van de tijdelijke bescherming" om "een stabieler en duurzamer perspectief" te bieden. Enerzijds wil ze dat de lidstaten de transitie naar andere legale statuten promoten en faciliteren voor Oekraïners die in de EU willen blijven, bijvoorbeeld met verblijfsvergunningen of een langdurig verblijfsstatuut.

Anderzijds wil ze een pad voorwaarts creëren voor een geleidelijke terugkeer en duurzame re-integratie in Oekraïne. Zo stelt ze voor om verkennende bezoeken toe te laten voor vluchtelingen die willen terugkeren, en om vrijwillige terugkeerprogramma's op te zetten in nauwe coördinatie met de Oekraïense autoriteiten. Om de betrokkenen goed te informeren over alle opties, wil ze ook informatiecentra opzetten in EU-lidstaten, en ze wil een speciaal gezant voor Oekraïners in de EU aanduiden om de lidstaten bij te staan.

Oekraïne is uitgenodigd voor de NAVO-top die binnenkort plaatsvindt in Den Haag. Dat heeft NAVO-topman Mark Rutte bevestigd aan journalisten in Brussel.

"Ik heb Oekraïne uitgenodigd voor de top. We brengen zo snel mogelijk het volledige programma naar buiten," zei Rutte bij aanvang van een bijeenkomst met de defensieministers.

Sinds het begin van de oorlog in Oekraïne zijn naar schatting 1,4 miljoen militairen gewond geraakt of omgekomen. Dat zegt de Amerikaanse denktank CSIS op basis van nieuw onderzoek.

Veruit de meeste slachtoffers zijn aan Russische zijde. Zo’n 950.000 Russen zouden gewond zijn geraakt of gesneuveld. CSIS verwacht dat dat aantal deze zomer de grens van 1 miljoen overschrijdt.

Volgens het rapport zijn 200.000 tot 250.000 Russische militairen omgekomen. Veel van hen zouden uit gevangenissen in het noorden en oosten van Rusland komen.

Aan Oekraïense kant schat CSIS het aantal doden op 60.000 tot 100.000. Het totale aantal militaire slachtoffers wordt op 1,4 miljoen geraamd. Cijfers zijn moeilijk te verifiëren: Rusland publiceert bewust lage aantallen, Oekraïne geeft geen officiële cijfers.

De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth zal niet aanwezig zijn op het overleg van de Ukraine Defense Contact Group (UDCG) in Brussel. Het is de eerste keer dat er geen enkele Amerikaanse minister deelneemt aan die bijeenkomst.

De UDCG, ook bekend als de Ramstein-groep, is een alliantie van 57 landen die de verdediging van Oekraïne ondersteunt door militair materieel te sturen. De VS waren jarenlang de drijvende kracht achter de UDCG, maar onder president Trump is die rol sterk verminderd.

Hegseth nam bij zijn eerste vergadering nog digitaal deel, maar laat het overleg nu volledig aan zich voorbijgaan. De Amerikaanse NAVO-ambassadeur zal hem vervangen.

De NAVO-oefeningen in de Baltische Zee zijn volgens Rusland bedoeld als voorbereiding op een mogelijk militair conflict. Dat zegt de Russische viceminister van Buitenlandse Zaken Alexander Groesjko. 

"We zien de militaire activiteit van de NAVO als onderdeel van voorbereidingen op gevechten met Rusland", aldus Groesjko. Volgens hem tonen de oefening aan dat de NAVO traint "voor een confrontatie met een vergelijkbare tegenstander".

Het gaat om BALTOPS, de jaarlijkse NAVO-oefening in en rond de Baltische Zee. Die loopt deze maand.

De Amerikaanse president Donald Trump was vooraf niet op de hoogte van de Oekraïense droneaanval op Russische militaire basissen eerder deze week. Dat zegt Witte Huis-woordvoerder Karoline Leavitt.

Op de vraag of Trump de aanval goedkeurt, antwoordde Leavitt dat "de president niet wil dat deze oorlog blijft aanslepen".

"Het verkeer op de Krimbrug is hervat", zo heeft de beheerder van de brug zonet laten weten via de berichtendienst Telegram , zonder daarbij verdere uitleg te geven.

Ruim 2 uur geleden liet men op dat kanaal nog weten dat de brug tijdelijk afgesloten voor het verkeer. 

De schade die eerder vandaag aangebracht werd door de explosie van Oekraïense explosieven onderaan de brug, heeft de brug kennelijk niet zo zwaar beschadigd dat er geen verkeer meer mogelijk zou zijn op de belangrijke verbindingswegen tussen het Russische vasteland en de geannexeerde Krim.

Rusland beschuldigt Oekraïne ervan beschuldigd achter de explosies te zitten die afgelopen weekend 2 spoorwegbruggen deden instorten en waarbij 2 doden en meer dan honderd gewonden vielen.

"Het spreekt voor zich dat de terroristen, die in opdracht van het regime in Kiev werkten, alles hebben gepland met maximale precisie, zodat de explosies honderden burgers zouden treffen", stelt de Russische Onderzoekscommissie , die bevoegd is voor belangrijke gerechtelijke onderzoeken. Er loopt een onderzoek voor terrorisme, meldt het orgaan. 

In de nacht van zaterdag op zondag stortte in de regio Koersk, in het zuidwesten van Rusland, een spoorbrug in toen er een locomotief overheen reed. Enkele uren eerder deed zich in de naburige regio Brjansk een gelijkaardig incident voor, waarbij zeker 7 doden vielen. 

Russische autoriteiten melden via Telegram dat de Krimbrug tijdelijk afgesloten is voor het verkeer.

Wie nog op de brug aanwezig is, wordt gevraagd rustig te blijven en de instructies van het beveiligingspersoneel te volgen.  

Eerder meldde de Oekraïense geheime dienst de belangrijke brug tussen de Krim en Rusland gedynamiteerd te hebben.

De Oekraïense geheime dienst laat via Telegram weten de Krimbrug te hebben gedynamiteerd. De Krimbrug of Kertsjbrug verbindt het geannexeerde Krim-schiereiland met het Russische vasteland.

Volgens de SBU werd de brug vanochtend vroeg, om 4.44 uur, gedynamiteerd. Door de explosie van 1.100 kilogram aan explosieven zou de brug onderaan zwaar beschadigd zijn. 

Beelden die de SBU online heeft gezet, moeten bewijzen dat er een ontploffing heeft plaatsgevonden.

Het Kremlin zegt dat het proces om tot een vredesakkoord met Oekraïne te komen erg moeilijk is, maar belooft zich te houden aan de afspraken die eerder in Istanbul zijn gemaakt. Dat meldt het Britse persagentschap Reuters.

Het Kremlin zegt ook dat het gesprekken blijft voeren met de Verenigde Staten over Oekraïne. Op de vraag of Moskou bereid is om compromissen te sluiten, gaf het geen direct antwoord. "Dat is iets wat achter gesloten deuren besproken moet worden", aldus het Kremlin.

De situatie bij de kerncentrale van Zaporizja is volgens het Russische staatspersbureau RIA onder controle, maar blijft complex na Oekraïense aanvallen eerder vandaag.

Eerder op de dag meldden Russische autoriteiten dat Oekraïense aanvallen een stroomuitval veroorzaakten in Zaporizja en Cherson, in het zuiden van Oekraïne. Honderdduizenden mensen zouden daardoor zonder elektriciteit zitten.

De kabinetschef van de Oekraïense president Zelensky Adrij Jermak en vicepremier Joelia Sviridenko zullen binnenkort naar de Verenigde Staten reizen, dat meldt een Oekraïense bron aan het persagentschap Reuters. 

Ze zullen onder meer de hoofdstad Washington D.C. bezoeken. Het is niet duidelijk of ze ook in het Witte Huis zullen zijn en/of president Trump zullen ontmoeten.

Bij verschillende aanvallen van Rusland op de regio Kharkiv is al zeker 1 persoon gedood. Een werknemer van een bedrijfje in Balakliia heeft een inslag niet overleefd. In de stad Chernihiv zijn meerdere gewonden gevallen. 

Veel details over de aanval zijn er niet, maar de lokale autoriteiten spreken over "een grote aanval van drones".

Door Oekraïense aanvallen zijn verschillende stroompannes in delen van Zaporizja en Cherson die gecontroleerd worden door Rusland. Honderdduizenden mensen zitten daardoor zonder stroom, zo melden de lokale autoriteiten.

Het zou gaan om zo'n 700.000 mensen in meer dan 500 plekken in Zaporizja alleen al. "Door de Oekraïense bombardementen is de energie-infrastructuur op verschillende plekken geraakt", meldt de lokale gouverneur Yevgeni Belitsky op de berichtenapp Telegram.

Volgens de autoriteiten hebben de aanval geen effect gehad op de kerncentrale van Zaporizja, de grootste van Europa. Rusland controleert die centrale al sinds begin 2022.

Bij een aanval op Soemi, een stad in het noordoosten van Oekraïne zijn zeker 2 doden gevallen. Dat heeft het persagentschap Reuters gemeld. Daarnaast zijn er ook zeker 7 gewonden gevallen, onder wie 4 kinderen.

Soemi ligt op een twintigtal kilometer van de Russische grens en wordt vaak onder vuur genomen.

Oekraïne heeft een uitnodiging ontvangen voor de NAVO-top van later deze maand in de Nederlandse stad Den Haag. "We hebben een uitnodiging ontvangen. Ik denk dat het belangrijk is", aldus president Zelensky tegenover de media.

De uitnodiging kwam er na overleg met NAVO-topman Mark Rutte in Vilnius. Minister van Buitenlandse Zaken Andrii Sybiha is belast met de voorbereidingen. Zelenski zei niet of hij zelf zal deelnemen aan de top of dat zijn land op een lager niveau wordt vertegenwoordigd.

Dit jaar is onzekerheid ontstaan over de manier waarop Oekraïne aanwezig kan zijn, omdat de Amerikanen onder president Donald Trump weinig zouden voelen voor de komst van Zelensky. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio heeft dit ontkend. 

De Oekraïense president Zelensky deelt nog enkele details over het akkoord dat is gesloten tussen de verschillende delegaties vanmiddag in Istanbul, in Turkije. "Oekraïne en Rusland hebben een akkoord om elk 1.000 militairen te ruilen. Er zou nog een extra groep bij kunnen komen van elk 200 mensen", aldus de president.

Volgens hem zou er "een lijst worden gedeeld om de ruil deze week te laten plaatsvinden". Daarnaast voegt hij toe dat de repatriëring van de 6.000 gesneuvelden die elk kamp zal overhandigen aan elkaar de nodige "zorgvuldige voorbereiding" vereist. Het is dus nog niet duidelijk wanneer dat deel van het akkoord zal worden uitgevoerd.

Als laatste gaat Zelensky ook even door op lijst van ontvoerde kinderen die Oekraïne heeft overhandigd. "Het gaat om 400 kinderen, maar Rusland is enkel akkoord gegaan om de zaken van een tiental onder hen te behandelen."

De Turkse president Erdogan wil een top organiseren waar de Russische president Poetin, de Oekraïense president Zelensky en de Amerikaanse president Trump elkaar ontmoeten. Dat zegt hij na de tweede onderhandelingsronde die heeft plaatsgevonden in Istanbul.

"Mijn grootste wens is om Poetin, Zelensky en Trump bij elkaar te brengen", aldus Erdogan. "Als ze me accepteren, zal ik hun vervoegen en van Istanbul het centrum van de vrede maken."

Als deel van de onderhandelingen heeft Oekraïne - via Turkije - aan Rusland een lijst gegeven met namen van ontvoerde of gedeporteerde kinderen. Volgens de Russische delegatieleider Medinsky gaat het om 339 namen van kinderen.

Tegelijkertijd ontkent hij in alle taal dat Rusland effectief schuldig is aan het deporteren van kinderen, een misdaad waarvoor het Internationaal Strafhof in Den Haag een arrestatiebevel heeft uitgevaardigd tegen de Russische president Poetin.

Medinsky spreekt over een "show" die Oekraïne opvoert met als "thema kinderontvoering". Hoe dan ook zegt de delegatieleider wel dat ze de lijst zullen "bestuderen".

De Russische delegatieleider Vladimir Medinsky bevestigt dat er een nieuwe gevangenenruil zal plaatsvinden. Het gaat om "niets minder dan 1.000 gevangenen". Daarnaast "zal elk kamp 6.000 lichamen van dode militairen overhandigen", zegt hij. Dat zal "volgende week gebeuren".

Medinsky zegt ook dat beiden "een memorandum aan elkaar hebben overhandigd met een stappenplan richting vrede". "We hebben ook een staakt-het-vuren van 2 à 3 dagen voorgesteld in bepaalde gebieden om lijken te kunnen ophalen", voegt hij eraan toe.

De Oekraïense delegatieleider, de minister van Defensie Roestem Oemerov, meldt dat er een akkoord over "een ruil van alle ernstig zieke krijgsgevangen, alsook zij die jongeren zijn dan 25". Oemerov bevestigt zo het eerdere bericht van de Oekraïense president Zelensky.

Daarnaast heeft Rusland een memorandum overhandigd aan Oekraïne, een soort stappenplan richting vrede met de vereiste voorwaarden. "Kiev zal dat document bekijken", aldus Oemerov.

De gesprekken in Istanbul hebben dus wel degelijk iets opgeleverd, maar zoals verwacht is er opnieuw geen sprake van grote doorbraken richting een staakt-het-vuren of vrede. "We geloven dat alle belangrijke problemen enkel kunnen opgelost worden op het niveau van de leiders", zegt de minister.

Hij voegt er dan ook aan toe dat er gesproken is over een eventuele ontmoeting tussen Zelensky en de Russische president Vladimir Poetin, al dan niet met de aanwezigheid van de Amerikaanse president Donald Trump. 

Oemerov meldt ook dat Oekraïne heeft voorgesteld om op het einde van de maand opnieuw samen te komen om vooruitgang te boeken.

Op de NAVO-bijeenkomst in Litouwen meldt de Oekraïense president Zelensky dat Oekraïne en Rusland "een nieuwe gevangenenruil aan het voorbereiden zijn". Dat zou een gevolg zijn van de onderhandelingen in Istanbul. Meer informatie is er nog niet, want naar eigen zeggen wacht hij op een "volledig rapport" van de delegatie in Turkije.

Het Kremlin heeft het nieuws nog niet bevestigd.

Verschillende landen die aanwezig zijn op een NAVO-bijeenkomst in Vilnius, in Litouwen, schrijven in een gezamenlijke verklaring dat "Rusland geen oprechte interesse toont in vrede". 

Daarnaast "zullen we meer inspanningen leveren om Rusland aan banden te leggen", klinkt het. De landen zijn het daarom eens om zo snel mogelijk een nieuwe sancties vanuit de EU te aanvaarden.

Zoals de NAVO-topman Mark Rutte eerder al aanhaalde, is er al gesproken over de defensie-uitgaven van de verschillende lidstaten. "We zijn op weg om minstens 5 procent van het bpp te investeren in defensie en defensiegerelateerde investeringen."

Voorlopig ligt de officiële minimumgrens van de NAVO op 2 procent van het bbp, maar het defensieverbond wil dat getal opvoeren. Voorlopig wil Rutte er nog geen cijfer op plakken.

De Oekraïense president Zelensky is ook aanwezig op de NAVO-bijeenkomst, ook al is Oekraïne geen lidstaat. Dat moet nog altijd mogelijk zijn naar de toekomst toe, zeggen de lidstaten in Vilnius.

"We staan nog altijd achter de inzet om Oekraïne lid te maken van de NAVO". Een uitspraak die wellicht gevoelig ligt in Moskou, want voor Poetin is een Oekraïens lidmaatschap van de NAVO een rode lijn.

Terwijl de gesprekken in Istanbul elk moment kunnen beginnen, doet de Oekraïense president Zelensky opnieuw een oproep tijdens een bijeenkomst van verschillende NAVO-landen in Vilnius, in Litouwen. "Onze delegatie is nu in Istanbul en we zijn klaar om de noodzakelijke stappen voor vrede te zetten."

"Als Rusland dat ondermijnt en als de bijeenkomst in Istanbul niets oplevert, dan betekent dat duidelijk dat er dringend nieuwe, krachtige sancties nodig zijn. Zowel vanuit het 18e sanctiepakket van de Europese Unie, als sancties van de Verenigde Staten zoals de Amerikaanse president Trump heeft beloofd", aldus Zelensky.

Of Trump daartoe bereid zal is, is niet duidelijk. Hij heeft daar eerder al mee gedreigd, maar dat heeft tot nu toe tot niets geleid. Wel hebben de EU-commissievoorzitter Ursula von der Leyen en de Amerikaanse senator Lindsay Graham - een voorstander van zulke sancties - vandaag met elkaar gesproken. "Binnenkort kunnen we meer vertellen over de resultaten van dat gesprek", zegt Paula Pinho, de woordvoerster van de Commissie.

De Britse premier Keir Starmer heeft een nieuwe strategie van het VK uit de doeken gedaan. Het bestaat uit 3 onderdelen. Ten eerste zal het VK overschakelen naar een "paraatheid van oorlogsvoering". Het om loonsverhogingen en het creëren van sterke en volledig getrainde reservisten.

Daarnaast wil het VK de NAVO versterken. Het defensiebeleid zal de Navo altijd voorop zetten, aldus de premier. Hij wil dat het VK "de grootste bijdrage ooit aan de Navo" kan geven sinds de oprichting van het verbond.

Ten derde wil de regering "innoveren en innovatie versnellen op een oorlogstijdstempo" om de bedreigingen het hoofd te bieden. Starmer wil dat het VK de snelste innovator in het verbond wordt.

Om die doelstellingen te bereiken, engageert de regering zich onder andere om minstens zes nieuwe munitiefabrieken te bouwen in het land, om strijdkrachten te voorzien van betere huisvesting en uitrusting en om 15 miljard pond te investeren in het "soeverein kernwapenprogramma", of nucleaire wapens.

Verder zal er een hybride Royal Navy komen, waarin drones, oorlogsschepen, onderzeeërs en luchtvaartuigen allemaal samenkomen en investeert het land samen met de VS en Australië in twaalf aanvalsonderzeeërs.

Volgens Starmer kunnen de plannen volledig uitgevoerd worden, omdat de regering de defensie-uitgaven wil verhogen tot 2,5 procent van het bbp tegen 2027, tegenover de huidige 2,3 procent.

De Oekraïense inlichtingendienst SBU meldt op de berichtenapp Telegram dat het leger erin geslaagd is om 41 vliegtuigen te beschadigen. Het gaat om vliegtuigen van het type A-50, Tu-95, Tu-22 M3 en Tu-160. Dat zijn voornamelijk (strategische) bommenwerpers.

De drones van de SBU hebben 4 verschillende basissen kunnen aanvallen. "Dankzij het plan werd het grootste aantal vijandelijke vliegtuigen in één keer vernietigd. In totaal hebben we het over een vernietiging van 34 procent van de strategische bommenwerpers op de belangrijkste Russische vliegvelden", zegt Vasil Maljoek, het hoofd van de SBU.

Het zou nu dus gaan om 41 beschadigde vliegtuigen, maar een andere bron sprak eerder over 13 vernielde vliegtuigen. Het is onduidelijk hoeveel vliegtuigen nu effectief zijn vernietigd. Ook is het niet duidelijk of die 41 beschadigde vliegtuigen niet meer bruikbaar zullen zijn.

Nu zowel de Russische, als de Oekraïense zijn aangekomen in het Ciraganpaleis in Istanbul, kijken we eens wie de delegaties leidt en alles in goede banen moet leiden.

Aan Oekraïense kant is dat opnieuw Roestem Oemerov, de Oekraïense minister van Defensie. Hij heeft twee weken geleden ook de delegatie geleid. Hij kwam aan het hoofd van het ministerie te staan in 2023 en heeft Oleskii Reznikov vervangen. "Ik geloof dat het ministerie een nieuwe aanpak nodig heeft", zei president Zelensky toen.

Oemerov heeft ervaring met onderhandelingen, want hij was een van de onderhandelaars die in de eerste maanden na de Russische invasie in Oekraïne naar Wit-Rusland reisde voor onderhandelingen.

Rusland stuurt dan weer Vladimir Medinsky. Ook hem herkennen we nog van de vorige onderhandelingen in Turkije toen ook hij toen de Russische delegatie leidde. 

Medinsky heeft net als Oemerov ervaring met onderhandelingen, want hij was net als Oemerov er ook bij in Wit-Rusland. De 54-jarige man is een vertrouweling van de Russische president Poetin. Hij staat bekend om zijn nationalistische stukken over de Russische geschiedenis, waarin hij vaak de soevereiniteit van Oekraïne ontkent. 

Sinds 2020 is hij een raadgever van de president, ervoor was hij minister van Cultuur.

De gesprekken vinden plaats in Turkije, meer bepaald Istanbul. Het is aan de Turkse minister van Buitenlandse Zaken Hakan Fidan om de onderhandelingen in goede banen te leiden. Turkije is een van de weinige NAVO-landen waar Rusland nog min of meer een band mee heeft.

Fidan is vorige week maandag nog naar Moskou gereisd voor onder meer een ontmoeting met de Russische president Vladimir Poetin. Daar zouden beide heren al gesproken hebben over de oorlog tussen Rusland en Oekraïne.

Gisteren heeft Oekraïne een grote aanval uitgevoerd op Russische militaire basissen, sommigen op duizenden kilometers van de Oekraïense grens. "Beide zijden escaleren de oorlog nu er gesprekken aan de gang zijn: Rusland voert alsmaar grotere drone-aanvallen uit op Oekraïne en Oekraïne heeft deze grote operatie uitgevoerd", legt Oekraïne-expert Marijn Trio uit. 

"Oekraïne wil tonen dat het vooral niet is verslagen en zich niet aan Rusland zal overgeven. Oekraïne zegt nu dat zeker 13 Russische vliegtuigen zijn vernield, waaronder strategische bommenwerpers", weet Trio. "Dat is een grote klap voor Rusland op militair vlak, maar ook qua prestige. Het Kremlin heeft nog niet gereageerd, maar het is te verwachten dat Poetin - zoals in het verleden - uit wraak een grote raketaanval zal uitvoeren".

De aanvallen in Rusland zetten hoe dan ook de (vredes)onderhandelingen in Turkije onder hoogspanning. "Heel concrete beslissingen zullen er niet genomen worden", zegt Trio. "Het gaat opnieuw om redelijk laag gerankte delegaties uit Rusland en Oekraïne met een technisch profiel. Die kunnen dus geen grote politieke beslissingen nemen."

Met nog ongeveer een halfuur voor de start van de officiële gesprekken, meldt het persbureau AFP dat de Oekraïense delegatie bereid is om "belangrijke stappen te zetten richting vrede". Het roept Moskou op om "niet dezelfde ultimatums" te stellen als de vorige keer.

Een tweetal weken geleden hebben beide landen al met elkaar gesproken, ook in Istanbul. Dat was voor het eerst sinds de start van de oorlog in februari 2022. 

Net als toen liggen de verwachtingen laag dat de onderhandelingen effectief tot een doorbraak kunnen leiden naar een staakt-het-vuren. Toch is "de Oekraïense delegatie in Istanbul aangekomen met een duidelijke wil om belangrijke stappen te zetten richting vrede", meldt een bron aan AFP.

"Als de Russen bereid zijn om hetzelfde te doen, dan zou er vandaag goed en groot nieuws kunnen zijn", klinkt het. 

Afwachten dus wat de gesprekken vandaag zullen opleveren. Bij de vorige gesprekken kwam het niet tot echte grote doorbraken. Wél werd er een ruil van ongeveer 1.000 krijgsgevangenen afgesproken. Die deal werd het weekend nadien volledig uitgevoerd.

Terwijl we wachten op de start van de onderhandelingen in Istanbul, heeft een woordvoerder net gemeld dat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky is aangekomen in Litouwen. Daar vindt vandaag een bijeenkomst plaats van verschillende NAVO-landen.

Het gaat om de B9-landen. Dat zijn verschillenden Oost-Europese NAVO-lidstaten: Bulgarije, Tsjechië, Hongarije, Letland, Polen, Roemenië, Slovakije, Slovenië, en uiteraard ook gastland Litouwen. Daarnaast zullen ook Finland en Zweden deelnemen aan de top.

Intussen komen ook de eerste verklaringen binnen. Een eerste is van de Deense premier Mette Frederiksen, een trouwe bondgenoot van Oekraïne. "We moeten onze oosterse flank versterken en Oekraïne blijven steunen. We moeten nog steeds streven naar een staakt-het-vuren", aldus de Frederiksen. "Maar tegelijkertijd moeten we doen wat nodig is voor het front zodat Oekraïne deze oorlog kan winnen.

De Oekraïense delegatie is aangekomen in de Turkse stad Istanbul voor een nieuwe onderhandelingsronde met Rusland. Dat bevestigt een woordvoerder van het Oekraïense ministerie van Buitenlandse Zaken. De gesprekken moeten rond 12 uur (Belgische tijd) aanvangen in het Ciraganpaleis. 

Pas gisteren werd duidelijk dat Oekraïne en Rusland opnieuw rechtstreeks met elkaar zouden overleggen. Een eerdere onderhandelingsronde leidde tot een gevangenenruil tussen beide landen. Echte grote doorbraken rond vrede kwamen er niet. Volgens de Oekraïense president Zelensky moet hij daarvoor rechtstreeks met de Russische president Poetin kunnen spreken.

Rusland heeft afgelopen nacht 162 Oekraïense drones neergeschoten. Dat laat het Russische ministerie van Defensie weten in een verklaring. De meeste drones zijn neergehaald boven de regio's Koersk (57) en Belgorod (31), klinkt het.

Op zondag voerde Oekraïne ook al een grootschalige gecoördineerde droneaanval uit op militaire vliegvelden in Rusland, tot in Siberië. Moskou bevestigde later dat verschillende vliegtuigen “in brand waren gevlogen”. Oekraïne vuurt regelmatig drones af richting Rusland, dat op zijn beurt ook geregeld luchtaanvallen uitvoert op Oekraïense doelwitten.

Russische en Oekraïense onderhandelaars komen vandaag opnieuw samen in Turkije voor rechtstreekse onderhandelingen. De gesprekken starten volgens het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken om 12 uur in het Ciraganpaleis in Istanbul.

De nieuwe gespreksronde komt er op voorstel van Moskou. De Oekraïense president Volodimir Zelensky bevestigde de Oekraïense deelname zondag pas. Minister van Defensie Roestem Oemjerov zal de Oekraïense delegatie leiden, zei hij op X. Kiev eist een "volledig en onvoorwaardelijk" staakt-het-vuren, de vrijlating van Oekraïense krijgsgevangenen en de terugkeer van door Rusland ontvoerde Oekraïense kinderen, zei Zelensky nog. 

Bij eerdere gesprekken vorige maand - de eerste sinds 2022 - spraken Rusland en Oekraïne af om hun voorwaarden voor de opstart van vredesgesprekken op te lijsten. Die voorwaarden zouden vandaag worden besproken. Na de ontmoeting van vorige maand volgde ook een gevangenenruil.

Zelensky heeft al meermaals aangedrongen op een persoonlijk gesprek met de Russische president Vladimir Poetin, maar het Kremlin houdt die boot af. 

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zegt dat de Russen hun zogenoemde memorandum nog met niemand gedeeld hebben. 

“Wij hebben het niet, de Turkse kant heeft het niet en de Amerikaanse kant heeft het Russissche document ook niet”, zo klaagt hij op de vooravond van een nieuwe onderhandelingsronde tussen Oekraïne en Rusland in Istanbul.

“Desondanks zullen we proberen om minstens enige vooruitgang te boeken op het pad naar vrede”, aldus Zelensky.

Het Russische onderhandelingsteam is aangekomen in Istanbul. Dat meldt het Russische persagentschap TASS op basis van een bron.

Morgen, maandag, staat er een nieuwe onderhandelingsronde gepland in de Turkse stad tussen diplomaten van Oekraïne en Rusland. De vorige ronde vond plaats op 16 mei. 

Het is afwachten wat er morgen uit de bus zal komen, na de grootse drone-aanvallen van zowel Oekraïne als Rusland op het grondgebied van de vijand.

Oekraïne heeft 117 drones ingezet om enkele Russische luchtmachtbasissen aan te vallen. Dat heeft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky laten weten in een videoboodschap op Telegram .

De drones werden bediend door even zoveel operatoren, aldus Zelensky. De doelwitten lag verspreid over 3 verschillende tijdzones op het Russische grondgebied.

Volgens Zelensky is een derde van de Russische strategische bommenwerpers uitgeschakeld door operatie Spinnenweb. 

Op de vooravond van de operatie zouden alle betrokkenen van het Russische grondgebied zijn weggehaald en in veiligheid gebracht.

"Absoluut een briljant resultaat", reageert de Oekraïense president Volodymyr Zelensky na de drone-aanvallen tegen 4 Russische legerbasissen. Daarbij zijn wellicht enkele tientallen strategische bommenwerpers vernietigd of zwaar beschadigd.

Volgens Zelensky waren deze aanvallen lang op voorhand - 1 jaar, 6 maanden en 9 dagen - gepland en voorbereid. "Onze mensen die bij de voorbereiding betrokken waren, zijn op tijd teruggetrokken uit Rusland", aldus Zelensky. 

Volgens de Oekraïense president zullen deze aanvallen ongetwijfeld in de geschiedenisboeken terechtkomen.

De Oekraïense legercommandant Mykhailo Drapatyi heeft zijn ontslag ingediend na een Russische raketaanval op een trainingskamp voor militairen. Daarbij zijn vandaag 12 soldaten om het leven gekomen.

Hoewel het leger had beklemtoond dat er geen bijeenkomst van soldaten was op het moment van de aanval, biedt de commandant toch zijn excuses aan en trekt hij zijn conclusies.

Bij een grote Oekraïense drone-aanval op verschillende Russische luchtmachtbasissen zijn wellicht tientallen strategische bommenwerpers vernietigd. Nog nooit sloeg het Oekraïense leger zo ver van het front toe: één aanval reikte zelfs tot in Siberië, helemaal in het oosten van Rusland.

Het Russische ministerie bevestigt dat verschillende vliegtuigen in brand zijn gevlogen bij een grote aanval met Oekraïense drones. "In de regio's Moermansk en Irkoetsk zijn verschillende toestellen in brand gevlogen door drones die van in de omgeving van de militaire basissen zijn afgeschoten", luidt het in een mededeling op Telegram.

Een Oekraïense drone-aanval tegen doelwitten duizenden kilometers van het strijdtoneel verwijderd: velen vragen zich af hoe zoiets mogelijk is. Volgens BBC-analist Chris Partridge kan dit erop wijzen dat het Russische luchtafweersysteem niet erg effectief is en kan worden verschalkt.

Volgens de gouverneur van Irkoetsk echter zijn de drones die in zijn regio zijn neergekomen gelanceerd vanop een vrachtwagen. Ook BBC-analist Paul Adams acht het waarschijnlijk dat de drones gelanceerd zijn vanop Russisch grondgebied.

Zeker 12 Oekraïense soldaten zijn zondag omgekomen bij een Russische raketaanval op een terrein waar ze trainden. Er vielen ook meer dan 60 gewonden. Dat meldt het Oekraïense leger.

Sinds het begin van de Russische invasie heeft het Russische leger geregeld aanvallen uitgevoerd op terreinen waar veel Oekraïense militairen bijeen waren, soms ver van het front. In Oekraïne leidde dat soms tot hevige kritiek. Politici beschuldigen militaire bevelhebbers er bijvoorbeeld van dat ze makkelijke doelwitten creëren en soldaten in gevaar brengen door hen te groeperen.

Het leger zegt dat er "geen bijeenkomst" was op de plaats waar de 12 soldaten om het leven kwamen. Het zegt er wel niet bij waar de aanval juist heeft plaatsgevonden.

Oekraïne stuurt een delegatie naar de Turkse stad Istanbul voor gesprekken met Rusland. Dat heeft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky bevestigd op Telegram. Net als bij de vorige gespreksronde zal de delegatie geleid worden door minister van Defensie Rustem Umerov.

De vorige gespreksronde, een kleine 2 weken geleden heeft geleid tot de grootste gevangenenruil tussen Oekraïne en Rusland sinds het begin van de oorlog, ruim 3 jaar geleden.