Wanneer je als consument een nieuw product koopt bij een professionele verkoper, heb je altijd recht op 2 jaar wettelijke garantie. Als dat product dan binnen die periode stukgaat of niet is wat je er redelijkerwijs van mag verwachten, dan moet de verkoper jou gratis een herstelling of nieuw product geven. Tenzij je de schade zelf hebt veroorzaakt of het normale slijtage is. Consumentenprogramma WinWin beantwoordt de meest gestelde vragen over de wettelijke garantie.
Geldt voor alle nieuwe producten en duurt 2 jaar: 10 belangrijke weetjes over de wettelijke garantie
Harald Scheerlinck
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
WinWin is het consumentenprogramma van VRT op Radio 2 en VRT 1. Xavier Taveirne maakt jouw leven met slimme tips en goed advies net iets betaalbaarder. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
1. Wettelijke garantie duurt altijd 2 jaar voor nieuwe producten
De juwelier van WinWin-luisteraar Yo beweert dat ze maar 1 jaar lang recht heeft op wettelijke garantie op haar nieuwe gouden oorbellen. Ook bij andere webwinkels van Belgische juweliers (maar even goed in allerlei andere sectoren) lees je nog vaak uiteenlopende garantietermijnen. Maar laat je niets wijsmaken: de wettelijke garantietermijn voor nieuwe producten is altijd en overal 2 jaar. In welk materiaal iets werd gemaakt, speelt bijvoorbeeld ook geen enkele rol.
De wettelijke garantie is een dwingend recht. Dat betekent dat niemand daar mag van afwijken. Ook niet in de algemene voorwaarden waar je als klant vooraf mee akkoord gaat.
2. Je mag een nieuw product vragen, maar blijf redelijk
Wanneer een product stukgaat binnen de wettelijke garantietermijn mag je in theorie zelf kiezen of je dat defect laat herstellen of een volledig nieuw toestel wil ter vervanging. Die keuze ligt volledig bij jou als klant, maar enkel op voorwaarde dat je redelijk blijft. Als er een knop van je wasmachine stukgaat, is het logisch dat een verkoper jou geen splinternieuwe wasmachine wil geven. De knop kosteloos herstellen, is dan een aanvaardbare oplossing.
3. Verkopers mogen jou niet doorverwijzen naar de producent
Het is een veel gehoorde klacht: "De verkoper zegt dat ik alles rechtstreeks met de fabrikant moet regelen in verband met mijn kapotte toestel. Klopt dat?"
Nee, de wet is daarover duidelijk: enkel en alleen de verkoper is verantwoordelijk voor de uitvoering van de wettelijke garantie. Hij mag jouw vraag dan ook niet afschuiven op de fabrikant, maar moet altijd zelf voor een gratis herstelling of vervangproduct zorgen.
4. Ook als de fabrikant failliet is, krijg je nog garantie
Ook wanneer de fabrikant van je toestel failliet zou gaan, blijft de wettelijke garantie van kracht. Het is immers de verantwoordelijkheid van de verkoper om daarvoor te zorgen, niet die van de fabrikant. Dus om het heel cru te stellen: dat speelt voor jou als consument geen enkele rol. Anders wordt het wel wanneer de verkoper failliet zou gaan, want dan verlies je heel vaak wel de wettelijke garantie.
Een tijd geleden ging de Belgische fietsenfabrikant Minerva Cycling failliet. Het bedrijf verkocht de fietsen zowel rechtstreeks aan consumenten als aan andere verkopers. Daardoor ontstond er een vreemde situatie: enkel wie zijn fiets niet rechtstreeks bij Minerva zelf had gekocht, maakte nog aanspraak op de garantie. De verkopers moesten toen zelf op zoek naar oplossingen voor herstellingen.
5. Ook op tweedehandse producten krijg je garantie
Wanneer je bij een professionele verkoper een tweedehands product koopt, is die verkoper verplicht om jou wettelijke garantie te geven. In principe ook 2 jaar lang, maar bij tweedehandsproducten mag een verkoper die periode terugschroeven naar minimaal 1 jaar. Minder lang mag niet en hij moet jou daar duidelijk vooraf van op de hoogte brengen. Gebeurt dat niet, dan heb je ook op dat tweedehandsproduct gewoon 2 jaar lang recht op garantie. Dit geldt enkel bij professionele verkopers, dus niet wanneer je iets koopt via pakweg 2dehands of Vinted.
6. Bedrijven en eenpersoonszaken hebben geen recht op wettelijke garantie
De wettelijke garantie valt onder het consumentenrecht en geldt dus enkel voor particulieren. Als je iets als zelfstandige (dus als bedrijf) koopt, heb je daar helaas geen recht op. Leveranciers of producenten geven wel vaak fabrieksgarantie op hun producten. Of ze dat doen en hoelang die dan duurt, mogen ze in principe zelf bepalen. Vaak is dat 1 jaar. Van die soort garantie kan je als bedrijf dan wel gebruikmaken bij problemen.
Let op: de voorwaarden van fabrieksgarantie mogen afwijken van die bij de wettelijke garantie. De regels van de wettelijke garantie zijn wettelijk vastgelegd, die van de fabrieksgarantie mogen producenten zelf vooraf bepalen.
7. Wat als het product niet meer te herstellen of te vervangen valt?
Als het niet meer lukt om een kapot toestel te herstellen (of dat niet realistisch is omdat het gewoon veel te duur zou worden) en een nieuw product is bovendien geen optie omdat dat niet meer gemaakt wordt, dan kan je aan de verkoper een korting of terugbetaling vragen. Let wel, als je het product een tijdje zonder problemen hebt kunnen gebruiken, mag de verkoper voor die periode wel een vergoeding inhouden.
8. Je krijgt ook garantie op je huisdier
Ook op levende dieren (die niet bedoeld zijn voor menselijke consumptie) krijg je garantie. Als je dier "niet-conform" is, heb je 1 jaar lang recht op een tegemoetkoming in de medische kosten of op een nieuw exemplaar. Concreet betekent dat dat je beschermd bent tegen onder andere gezondheidsproblemen, besmettelijke ziekten en aangeboren afwijkingen. Ook als je nieuwe hond niet blijkt te zijn wat er was afgesproken (bv. je vroeg een teef, maar kreeg een reu) dan geldt de wettelijke garantie.
Een handige uitzondering: in tegenstelling tot bij andere "producten" heb je opnieuw recht op 1 jaar garantie wanneer je een nieuw dier krijgt ter vervanging van je eerste dier.
9. Fabrieksgarantie is geen wettelijke garantie
De ene garantie is de andere niet. Op de wettelijke garantie heb je altijd 2 jaar lang recht, maar soms bieden fabrikanten of verkopers aanvullend ook "commerciële garantie" of "fabrieksgarantie" aan. Al dan niet tegen betaling. Zo krijg je bv. pakweg 1 of 3 jaar extra garantie wanneer je je toestel registreert bij de fabrikant of wanneer je een extra garantiepakket koopt bij de verkoper.
Vanaf 2 jaar na de leverdatum begint in zo'n geval de periode van de commerciële garantie te lopen. In tegenstelling tot bij de wettelijke garantie mag de fabrikant of verkoper daarvan de spelregels zelf bepalen. Niet zelden ben je daardoor ook minder goed beschermd dan tijdens de eerste twee wettelijke garantiejaren. Zo kan het zijn dat je plots wel voor de verzendkosten of wisselstukken moet betalen. Lees daarom altijd alle voorwaarden vooraf goed na voor je eventueel intekent op die extra garantiejaren.
10. Wat als de verkoper niet wil meewerken?
Als je recht hebt op de wettelijke garantie, maar een verkoper hardnekkig blijft weigeren om je product te herstellen of te vervangen, dan zal je extra stappen moeten ondernemen. Je kan het probleem melden bij de Economische Inspectie via het platform ConsumerConnect . Weet wel: de inspectie kan enkel controles uitvoeren en eventueel sancties opleggen aan de handelaar wanneer er inbreuken zouden worden vastgesteld. Maar jouw individuele probleem zal de inspectie nooit oplossen. Daarvoor kan je best aankloppen bij de Consumentenombudsdienst voor een gratis bemiddeling.
