Proeven van de macht, brommen in de cel: ook deze 7 wereldleiders werden ooit veroordeeld

Toen Myanmar na een militaire dictatuur in 1990 de eerste prille stappen zette naar democratie, won de jonge Aung San Suu Kyi met haar Nationale Liga voor Democratie (NLD) overtuigend de verkiezingen. Maar de militaire junta negeerde dat resultaat en plaatste de politica maar liefst 20 jaar onder huisarrest.

Pas in 2010 werd ze vrijgelaten en na een nieuwe verkiezingsoverwinning in 2015 mocht ze de regering leiden als Adviseur van de Staat. Maar in 2021 vond het leger het welletjes en werden Aung San Suu Kyi, andere politici en activisten weer opgepakt na beschuldigingen van fraude. Het leger nam de macht weer in handen.

Aung San Suu Kyi werd eind december 2021 veroordeeld tot een celstraf van 4 jaar (nadien teruggebracht tot 2 jaar) wegens opruiing en het overtreden van de coronaregels. Niet veel later volgde een nieuwe veroordeling wegens de illegale invoer van walkietalkies. 

In 2022 waren er ook nog verschillende beschuldigingen en veroordelingen wegens corruptie en fraude. Ook daarvoor kreeg ze enkele jaren cel.

Voormalig Oekraïens president Viktor Janoekovitsj is in 2019 dan wel veroordeeld tot een gevangenisstraf van 13 jaar, hij heeft daarvan nog geen minuut uitgezeten. De oud-president, die schuldig werd bevonden aan hoogverraad omdat hij Rusland zou geholpen hebben bij de annexatie van de Krim, woonde het proces niet eens bij omdat hij - tot vandaag trouwens - in Rusland verblijft.

Janoekovitsj raakte in 2010, na jaren van politieke instabiliteit in Oekraïne, verkozen tot president. Een eerdere verkiezingsoverwinning in 2004 was geschrapt na massale demonstraties - de zogenoemde 'Oranjerevolutie' - en aanwijzingen van fraude. 

De president was lid van de Ruslandgezinde 'Partij van de Regio's'. Toen hij in 2013 weigerde het associatieverdrag met de EU te ratificeren en verkoos om nauwere betrekkingen met Rusland aan te knopen, kwam de Oekraïense bevolking opnieuw in opstand. De zogenoemde Euromaidan-protesten leidden uiteindelijk tot een heuse revolutie in Oekraïne.

Janoekovitsj vluchtte begin 2014 naar Rusland en werd uit zijn ambt gezet. Amper een maand later nam Rusland de Krim in. 

De links-populistische Cristina Fernandez de Kirchner werd in 2022 veroordeeld wegens fraude. Ze kreeg een gevangenisstraf van 6 jaar en een levenslang verbod op het bekleden van een openbaar ambt. Dit jaar werd de gevangenisstraf omgezet in huisarrest.

Als president had ze 51 contracten voor openbare werken toegewezen aan het bedrijf van vriend en zakenpartner Lázaro Báez. Die zou een deel van dat geld opnieuw hebben doorgesluisd naar Kirchner en haar overleden man en voormalig president Néstor Kirchner. In totaal zou ze zo voor een miljard dollar hebben gefraudeerd.

Opvallend: Kirchner lijkt ondanks die zware feiten nog altijd populair bij een deel van de Argentijnse bevolking. Ze vormt voor velen het gezicht van de linkse oppositie tegen de libertaire president Javier Milei.

François Fillon, die nota bene Frans premier was onder het presidentschap van de nu veroordeelde Nicolas Sarkozy, werd in 2022 in beroep veroordeeld wegens verduistering van overheidsgeld. Hij moest 4 jaar naar de cel, waarvan 1 jaar effectief. Zijn vrouw kreeg een voorwaardelijke celstraf. 

Na een uitspraak van het Hof van Cassatie, dat stelde dat de effectieve celstraf voor Fillon onvoldoende werd gemotiveerd, werd de strafmaat dit jaar alsnog veranderd in een voorwaardelijke celstraf.

Het koppel stond terecht omdat Fillon zijn echtgenote jarenlang had betaald met overheidsgeld. Ze was zogezegd zijn parlementaire medewerkster, maar in werkelijkheid had ze geen (of amper) taken. En toch kreeg ze een loon dat 9 keer hoger lag dan het Franse minimumloon.

Het Braziliaanse Hooggerechtshof heeft oud-president Jair Bolsonaro een dikke maand geleden veroordeeld tot een celstraf van 27 jaar. Volgens de rechter heeft hij zich schuldig gemaakt aan het plannen van een staatsgreep, nadat hij in 2022 de verkiezingen verloor van Luiz Inácio 'Lula' da Silva.

De rechts-populistische Bolsonaro zou plannen hebben gesmeed om Lula te vergiftigen met chemicaliën en andere hooggeplaatste Brazilianen dood te schieten, onder wie Lula's vicepresident Geraldo Alckmin en rechter Alexandre de Moraes. Uiteindelijk zette hij niet door met het plan, omdat Bolsonaro niet genoeg steun kreeg van het leger.

Bolsonaro heeft wel nog kans om in beroep te gaan. In afwachting daarvan staat hij onder huisarrest.

In 2018 werd Park Geun-hye, voormalig president van Zuid-Korea, schuldig bevonden aan machtsmisbruik, corruptie en het lekken van belangrijke informatie. Ze kreeg een celstraf van 24 jaar opgelegd.

Park, dochter van oud-dictator Park Chung-hee en lang een van de meest invloedrijke conservatieve politici van het land, zou tijdens haar presidentschap samen met haar vertrouwelinge Choi Soon-sil grote bedrijven zoals Samsung hebben afgeperst voor miljoenen dollars. 

Na massale straatprotesten werd Park uiteindelijk afgezet als president en veroordeeld. In 2020 werd haar celstraf teruggebracht tot 20 jaar. Eind 2021 kreeg ze zelfs gratie van president Moon Jae-in, wegens haar slechte gezondheid en "voor de nationale eenheid van het land".

Een celstraf heeft hij niet gekregen, maar ook huidig Amerikaans president Trump hoort thuis in dit lijstje. Hij is vorig jaar namelijk strafrechtelijk veroordeeld en is daarmee de eerste zittende Amerikaanse president van de VS met een strafblad. 

Trump werd schuldig bevonden aan het vervalsen van de boekhouding om misbruik van campagnegeld te verdoezelen. In 2016, kort voor de verkiezingen, betaalde Michael Cohen, de toenmalige advocaat van Trump, 130.000 dollar zwijggeld aan pornoactrice Stormy Daniels. 

Trump zou 10 jaar eerder een affaire gehad hebben met Daniels en wilde vermijden dat die affaire net voor de verkiezingen aan het licht zou komen. Na de verkiezingen ontving Cohen 420.000 dollar van Trump. De pas verkozen president gaf dat geld aan als 'juridische kosten'.

De Republikeinse president is in 2023 overigens ook veroordeeld wegens seksueel misbruik van journaliste en schrijfster E. Jean Carroll en wegens laster aan haar adres. In 2024 kregen hij en twee van zijn zonen ook nog een miljoenenboete in een fraudezaak rond de Trump Organization.