40 West-Vlaamse bedrijven kunnen compensatie krijgen voor hoogspanningslijn Ventilus: "Als ze inkomstenverlies kunnen aantonen"

Vorige maand is netbeheerder Elia begonnen met de voorbereidende werken voor Ventilus. Dat is een 82 kilometer lange hoogspanningsverbinding (deels bovengronds en deels ondergronds) die groene stroom van de windmolenparken in de Noordzee vanaf Zeebrugge door West-Vlaanderen naar Avelgem en het binnenland brengt.

Omwonenden vrezen impact te hebben door de werken of door de hoogspanningslijn die in de buurt van hun woning komt. 3 jaar geleden heeft Elia een akkoord gesloten met de Vlaamse regering over een financiële compensatie. Bewoners van naar schatting zo'n 380 huizen kunnen - afhankelijk van hun afstand tot de hoogspanningslijn - een tegemoetkoming krijgen. Sommige inwoners hebben daar niet op gewacht en zij zijn al verhuisd.

Voor bedrijven die hinder ondervinden, was er nog geen compensatie, tot nu. "Elia overlegde met werkgeversorganisaties, deskundigen en publieke stakeholders en zo zijn de krijtlijnen van het compensatiebeleid voor ondernemingen uitgeklaard", meldt de netbeheerder in een persbericht.

De compensaties werken naar analogie met de vergoedingen voor omwonenden. Bedrijven die hinder denken te ondervinden door het bovengrondse deel van de lijn, kunnen melding maken. Elia zal dan bekijken of er een oorzakelijk verband is tussen het inkomstenverlies door de werken of de masten.

Voor Ventilus komen naar schatting 40 bedrijven in aanmerking voor een compensatie. "Bij de beoordeling wordt rekening gehouden met de specifieke situatie van elke onderneming, waaronder mogelijke inkomensverliezen, operationele hinder en eventuele beperkingen voor de verdere ontwikkeling of exploitatie van de bedrijfsactiviteiten." 

Bijvoorbeeld een B&B of wellness zou minder klanten kunnen hebben, omdat de omgeving met een grote mast of hoogspanningslijn minder gezellig wordt. Een bedrijf dat uitbreidingsplannen had, maar die moet opbergen door Ventilus, kan ook gecompenseerd worden. Elia benadrukt dat dit maar enkele voorbeelden zijn.

"Om ervoor te zorgen dat alle betrokken bedrijven over de juiste informatie beschikken, zal Elia de ondernemingen langsheen de nieuwe verbinding informeren over het bestaan, de toepassingsvoorwaarden en de praktische werking van het compensatiebeleid."

De netbeheerder raamt de totale compensatiekost voor de impact door de nieuwe hoogspanningslijn Ventilus op 70 à 100 miljoen euro. Bedragen die in de factuur van iedereen zullen worden doorgerekend.

Werkgeversorganisatie Voka zat mee aan tafel om te onderhandelen over de compensatieregeling. Regioverantwoordelijke Thomas Buys vindt dat Elia te weinig luisterde naar de wensen van Voka. "Wij zien enkele tekortkomingen", reageert hij.

"Er is geen wet of decreet die de rechten van de getroffen ondernemers doet ontstaan. Het compensatiebeleid is gebaseerd op de vrijwillige basis van Elia. Het is allemaal zeer vrijblijvend."

"Verder vinden wij dat de lat vrij hoog wordt gelegd voor het compensatiebeleid. Bedrijven die niet voldoende omzetverlies hebben, zullen worden uitgesloten. Ook niet alle schade zal worden vergoed. De vastgoedwaarde telt bijvoorbeeld niet mee. Dat vinden wij jammer."

Burgemeester Bart Dochy (Lijst Burgemeester) van Ledegem is ook niet tevreden. "Elia spreekt enkel over economische schade, maar er zijn ook werknemers die zullen werken in een omgeving waar een te hoge straling aanwezig kan zijn", reageert de spreekbuis voor de West-Vlaamse burgemeesters over het project Ventilus. 

"Er bestaan normen voor binnenhuisinrichtingen, dus voor stralingen van objecten in huis, maar wanneer die straling van buitenaf komt, is dat niet geregeld. Dat betekent ook dat werknemers het gezondheidsaspect niet kunnen aangrijpen als bewijs voor een eventuele compensatie. Het is in elk geval wel goed dat er nu een kader is waar individuele gevallen kunnen worden besproken."

Verder heeft Elia een Ventilus-werfapp gelanceerd. "Via deze app kunnen omwonenden, bedrijven, landbouwers en lokale besturen eenvoudig opvolgen welke werkzaamheden in hun buurt plaatsvinden, wanneer die gepland zijn en welke hinder of maatregelen worden genomen om de hinder te beperken."

"Open en tijdige communicatie is essentieel bij een project van deze omvang. De app is gratis beschikbaar via de App Store en Google Play Store. Open de "WerfApp" en zoek op "Ventilus". Gebruikers kunnen de relevante deelprojecten selecteren en updates rechtstreeks op hun smartphone ontvangen", legt Elia uit.