"Pijnlijke televisie, maar wel nodig": waarom specialisten positief kijken naar getuigenis Sven Pichal over kindermisbruik

"Het is een enorm pijnlijke, maar noodzakelijke documentaire", zegt Minne De Boeck. Zij is directeur van het Antwerpse Justitiehuis en ook de oprichter van Stop It Now!. Een hulplijn voor mensen die kampen met seksuele gevoelens voor kinderen. Vanuit die rol maakt ook zij deel uit van de documentaire 'Het Bestaat' waarin Sven Pichal als veroordeeld dader zal getuigen.

"Kindermisbruik blijft een gigantisch probleem in de samenleving. Preventie is daarom zo belangrijk", zegt De Boeck. "1 op de 5 jongeren onder de 18 komt in aanraking met grensoverschrijdend seksueel gedrag. Ofwel duwen we dat weg, en grijpen we pas in als het te laat is. Door daders te straffen. Ofwel maken we het probleem bespreekbaar, en mikken we op preventieve actie. Dat doet deze documentaire."

Dat Pichal openlijk spreekt, kan volgens haar zeker helpen. "Uiteraard moet je eerst naar slachtoffers luisteren en hen helpen. Maar ook daders moeten we horen, al klinkt dat voor het grote publiek vreemd. Zo herkennen andere potentiële daders zichzelf en zetten ze hopelijk de stap naar hulp en niet naar een slachtoffer", zegt De Boeck. 

Kindermisbruik is de grootste rode lijn in onze samenleving en is uiteraard strafbaar. "Daders aan het woord laten, ligt daarom inderdaad gevoelig. Castreer ze, zet ze tegen de muur. Dat hoor je veel vaker", weet ook Ann De Cnodder, directeur van Punt.vzw, een Antwerpse organisatie voor slachtoffers van seksueel misbruik. 

"Op individueel vlak is het voor slachtoffers erg lastig om plegers van kindermisbruik in zulke programma's te horen. Dat wekt veel herinneringen en trauma's op. Maar maatschappelijk is het nodig. We moeten daders niet demoniseren. Anders stappen mensen met pedofiele gevoelens die nog geen daden pleegden, zeker niet naar de hulpverlening."

Bij Punt.vzw hopen ze vooral dat de documentaire 'Het Bestaat' kindermisbruik hoger op de agenda plaatst. "Seksueel misbruik van kinderen is het grootste onderschatte probleem in onze samenleving. In elke klasje in de lagere school zitten 1 tot 2 slachtoffers. In het middelbaar verdubbelen die cijfers. Ik hoop dat scholen, ouders en de politiek deze documentaire aangrijpen om meer te doen", zegt De Cnodder.

"Ik kijk ook naar minister van Onderwijs Zuhal Demir (N-VA). In het onderwijs zitten alle jongeren samen. We mogen dit niet blauw blauw laten en moeten in scholen meer praten over grenzen, toestemming en machtsverhoudingen", zegt De Cnodder.

Het is volgens De Boeck geen toeval dat Pichal de enige dader is die openlijk getuigt. "Zijn zaak is breed beschreven in de pers. Hij had niets meer te verliezen. Voor andere daders, hun naasten en slachtoffers is dat wel zo. Zij getuigen anoniem in de reeks. De angst om herkend te worden is groot", zegt ze.

"Want na hun veroordeling en straf, begint de noodzakelijke terugkeer in de maatschappij. Hopelijk met een goede begeleiding en re-integratie. De meeste slachtoffers die ik spreek, hopen daarom ook dat hun daders goed geholpen worden, zodat er nadien niet opnieuw slachtoffers vallen."

"Het feit dat een bekend persoon hierover praat zal de nieuwsgierigheid van het grote publiek zeker prikkelen", zegt ook De Cnodder. "Al moeten we beseffen dat daders van kindermisbruik meestal mensen zijn uit je directe familie of omgeving."

Bij Child Focus zijn er meer gemengde gevoelens. Niet over de documentaire, wel over de berichtgeving. "Ook nu in de pers zou het over de slachtoffers moeten gaan. Over hun moed om te getuigen over ongelooflijk pijnlijke verhalen. Niet over 1 dader die 7 minuten zijn verhaal doet", besluit Selyna Ayuso Ferrandiz van Child Focus.