Keurig gekleed, glimlach op het gezicht en zwaaiend vanop zijn Schwalbe-scooter: zo heeft Ulrich Siegmund de AfD naar een historische overwinning geleid in de Duitse deelstaat Saksen-Anhalt. Wie is de politicus die door Der Spiegel "de gevaarlijkste man van Duitsland" wordt genoemd?
"De gevaarlijkste man van Duitsland": Wie is Ulrich Siegmund, de voormalige parfumverkoper die de AfD naar historische overwinning leidt?
Sara Van Poucke
Gepubliceerd:
Op zijn lichtblauwe Schwalbe, partner Julia achterop, kwam Ulrich Siegmund zegezeker naar het stemlokaal in zijn woonplaats Tangermünde gereden.
De iconisch geworden bromfiets uit de voormalige DDR speelde de voorbije maanden ook al een glansrol in zijn campagne. Net als andere symbolen van de Oost-Duitse identiteit: de Trabant, de DDR-vlag en T-shirts met hamer en sikkel.
Met deze 'Ostalgie', nostalgie naar het vroegere Oost-Duitsland, speelt de AfD-politicus in op een gevoel van onrecht en achteruitstelling dat sterk leeft in Saksen-Anhalt, de verarmde en vergrijzende deelstaat die vroeger tot de DDR behoorde.
Verkoper van parfum
Die DDR heeft Ulrich Siegmund (35) zelf nooit gekend: hij werd geboren in oktober 1990, luttele weken voor de Duitse eenmaking.
Hij groeide op in Tangermünde, een idyllisch stadje met 10.000 inwoners aan de Elbe, in het noorden van Saksen-Anhalt. Hij woont daar intussen opnieuw, na een episode in Berlijn. Daar was hij verkoper van parfum: aan bedrijven, winkel- en fitnesscentra verkocht hij geuren die een aangename sfeer moeten opwekken.
Politiek probeerde hij het eerst bij het conservatieve CDU. "Iedereen maakt fouten, het belangrijkste is dat je van je fouten leert", zegt hij over die keuze. De uiterst rechtse AfD (Alternative für Deutschland) bleek meer zijn ding. Hij werd lid in 2014, een jaar na de oprichting van de partij.
Selfies waar hij maar komt
Doorbreken deed Siegmund tijdens de corona-pandemie, nadat hij een paar jaar vrij onopvallend in het deelstaatparlement in Maagdenburg had gezeten. Op sociale media bereikte hij miljoenen mensen met zijn kritiek op wat hij de "corona-waanzin" noemde, de maatregelen en vaccinaties.
In een mum van tijd werd hij leider van de AfD in Saksen-Anhalt. De laatste maanden is hij nog meer uitgegroeid tot een van dé figuren van de partij.
In tegenstelling tot andere kopstukken, zoals co-voorzitter Alice Weidel, heeft Ulrich Siegmund - "Ulli", zoals hij zich laat noemen - charisma. Of althans een dynamische, goedlachse stijl en een keurige présence, zoals het een voormalige verkoper past. Zijn boodschap en uitstraling zijn bewust positief. "Alles is mogelijk", was zijn verkiezingsslogan.
Siegmund heeft voortdurend een glimlach op het gezicht, en slaat met gemak een praatje met jong en oud. Waar hij komt, moet hij met aanhangers op de foto.
Banden met extremistische groepen
Maar joviaal of niet, Siegmund behoort wel tot de meest radicale flank van de AfD. De afdeling in Saksen-Anhalt werd jaren geleden al door de Duitse veiligheidsdienst bestempeld als extreemrechts, vanwege xenofobe uitingen en banden met extremistische groepen, zoals de verboden neonazistische Heimattreu Deutsche Jugend.
Siegmund was ook een van de AfD-leden die in november 2023 een besloten bijeenkomst bijwoonden in een villa in Potsdam, bij Berlijn. Tijdens die zitting werd een plan uiteengezet voor de massale uitzetting van buitenlanders en Duitsers van buitenlandse afkomst die volgens de aanwezigen "niet thuishoren bij het Duitse volk".
Het gerenommeerde weekblad Der Spiegel zette hem op de voorpagina onder de titel "De gevaarlijkste man van Duitsland". Siegmund toonde zich niet onder de indruk, integendeel. Op Instagram, waar hij bijna 700.000 volgers heeft, deelde hij beelden van een signeersessie: zwierig zet hij zijn handtekening op exemplaren van Der Spiegel.
"Wie weet wat de toekomst brengt"
Instagram, en sociale media in het algemeen, zijn de kanalen waarlangs Siegmund communiceert. De openbare omroep zou hij het liefst van antenne gooien in Saksen-Anhalt, want die beschuldigt hij van partijdigheid.
De regenboogvlag als symbool van de LGBTQ+-gemeenschap wil hij bannen op scholen. Ook het geschiedenisonderwijs is volgens hem aan een herziening toe: Siegmund vindt dat het naoorlogse Duitsland zwelgt in een schuldgevoel over het nazi-verleden, en dat het komaf moet maken met die houding.
Maar het "allereerste" wat hij zou doen, is "illegale migranten verdrijven uit Saksen-Anhalt".
Veel van die genoemde maatregelen zijn evenwel een federale aangelegenheid. Maar volgens Der Spiegel heeft Ulrich Siegmund ook zijn zinnen gezet op méér dan louter Saksen-Anhalt.
Hij lijkt alleszins niets uit te sluiten. "Wie weet wat de toekomst brengt", antwoordde hij op sociale media, toen werd gepolst naar zijn ambities.
