Er zijn steeds meer aanwijzingen dat Rusland achter de vermoedelijke aanslagpoging met een drone op de Duitse luchthaven van Leipzig zit. Duitse veiligheidsdiensten zouden daar inmiddels vrijwel van overtuigd zijn, al is dat officieel nog niet bevestigd. Op de plaats van het incident werden ook DNA-sporen en een verdachte antenne teruggevonden, allemaal signalen die richting Rusland wijzen.
Verdachte antenne en Oekraïner met conservenblikken: nieuwe aanwijzingen voor Russische link met droneaanval in Leipzig
Lukas Lecluyse
Gepubliceerd:
Er zijn nieuwe aanwijzingen gevonden in het onderzoek naar de vermoedelijke aanslag met een drone op de luchthaven van Leipzig/Halle, in Duitsland. Vooral een antenne en verschillende DNA-sporen kunnen de onderzoekers mogelijk helpen om de daders op te sporen.
Verdachte antenne
Onderzoekers vonden vorige week een kleine antenne aan een boom in de buurt van de luchthaven, op minder dan 3 kilometer van de locatie waar de Oekraïense Antonov-vrachtvliegtuigen stonden. Volgens Duitse veiligheidsdiensten is het waarschijnlijk dat de daders die antenne daar hebben geplaatst.
De antenne kan hebben gediend om het signaal van de drone te versterken. Dat zou passen bij de manier waarop de drone was uitgerust.
Het toestel had onder meer een extra batterij, een camera, een 5G-router en twee simkaarten. Volgens het Duitse Bundeskriminalamt (federale recherche van Duitsland) kon de drone daardoor via het mobiele netwerk worden bestuurd, mogelijk zelfs van op grote afstand.
Dat wijst erop dat de operatie niet het werk is van amateurs, maar goed is voorbereid.
DNA op de bom
Onderzoekers hebben ook meerdere DNA-sporen gevonden. Er werd DNA aangetroffen op de drone, op de metalen doos waarin de explosieven zaten en in de omgeving van de vindplaats.
Een van de DNA-sporen zou overeenkomen met een spoor uit een andere strafzaak.
Aanvankelijk schreven sommige Duitse media dat het DNA-materiaal overeenkwam met sporen uit een eerdere sabotagezaak rond DHL-vrachtvluchten in Litouwen. In 2024 werden daarbij verschillende brandbommen aangetroffen die via pakketpost werden verstuurd.
Toch blijkt die informatie niet te kloppen. Een DNA-link met de eerdere DHL-sabotagezaak blijkt er dus niet te zijn. Dat neemt niet weg dat de onderzoekers andere overeenkomsten zien.
Opvallende overeenkomsten
Zo zijn er parallellen in de werkwijze en het gebruikte materiaal, waaronder het opvallende gebruik van conservenblikken bij het maken van de explosieven. Duitse veiligheidsdiensten onderzoeken daarom of er een verband bestaat tussen beide zaken. Er zijn sterke vermoedens dat de operatie destijds werd aangestuurd door de Russische militaire inlichtingendienst GRU.
Vooral 1 man komt daarbij in beeld: Vladislav D., een Oekraïner die in Polen woont. Hij zou in de zomer van 2024 via de online berichtendienst Telegram zijn benaderd en de opdracht hebben gekregen om in Litouwen onderdelen op te halen. Volgens Duitse en Poolse onderzoekers ging het onder meer om onderdelen van drones en meerdere simkaarten.
Vervolgens zou hij naar Duitsland zijn gereisd, waar hij conservenblikken zou hebben opgehaald die met explosieven waren gevuld. En net dat laatste valt op: bij de luchthaven van Leipzig werd ook een conservenblik met ongeveer 600 gram van het explosief semtex gevonden.
Er zijn vooralsnog geen aanwijzingen dat Vladislav D. zelf betrokken was bij de aanval op de luchthaven van Leipzig. Hij zit vanwege zijn vermoedelijke betrokkenheid bij de DHL-sabotage in 2024 in voorlopige hechtenis.
Wat de Duitse onderzoekers wél doen, is kijken of de werkwijze en het materiaal van de twee zaken met elkaar verbonden zijn. Duitse media als de Süddeutsche Zeitung, NDR en WDR melden dat de onderzoekers daarbij uitgaan van mogelijke verbanden met hetzelfde Russische agentennetwerk.
Wie zit erachter?
Het is nog altijd niet volledig zeker wie er achter de aanval zit, en dat zal het waarschijnlijk nooit zijn.
Meerdere Duitse politici uit de regering en de oppositie houden Rusland verantwoordelijk voor de aanval, en ook Duitse inlichtingendiensten gaan daarvan uit. Rusland ontkent de beschuldigingen via zijn ambassade.
Vooral het doelwit van de aanslag doet vermoeden dat Rusland betrokken was bij de aanval. De Antonov-vliegtuigen in Leipzig worden gebruikt om onder meer militair materieel en munitie voor Oekraïne te vervoeren. Daarnaast maakt de gebruik van Antonov-vliegtuigen via het SALIS-programma.
Het is vaak moeilijk om hard bewijs te verzamelen dat Rusland (of een andere mogendheid) achter de aanslagen zit, omdat er samengewerkt wordt met "criminele flexi-jobbers". Het zijn vaak kleine criminelen of benden die op zoek zijn naar snelle manieren om geld te verdienen en niet veel vragen stellen. Ze worden gecontacteerd via Telegram of , en krijgen een grote som geld aangeboden voor zulke operaties.
De opdrachten beginnen vaak klein, zoals iets beschadigen of een foto nemen. Maar geleidelijk worden ze moeilijker en gevaarlijker. Uiteindelijk vliegen ze met een drone boven een luchthaven.
Het systeem is zo opgezet dat de uitvoerders niet weten voor wie ze werken. De opdrachten worden doorgegeven via verschillende tussenpersonen en bevatten vaak precieze instructies: welk type drone, waar opstijgen, waar landen, en welke route volgen.
Zelfs als daders op heterdaad worden betrapt, blijft het juridisch moeilijk om Rusland formeel te beschuldigen, omdat de sporen zorgvuldig worden verhuld via anonieme betalingen en schakelpersonen.
