Minder B&B's, meer vakantiehuizen: toerisme in de Kempen verandert

Er is een verschuiving bezig in de toeristische sector in de Antwerpse Kempen. Op 3 jaar tijd is ruim 1 op de 10 B&B's in de regio ermee gestopt. Niet alleen het aanbod wordt kleiner, ook de vraag is gedaald. De afgelopen drie jaar waren er 10 procent minder overnachtingen in de Kempense bed-and-breakfasts. 

"Wij hadden 16 jaar een B&B, maar wilden het rustiger aan doen", zegt Els Verschueren van de Tuin der Zinnen in Rijkevorsel. "We wilden meer vrije tijd om te fietsen of om met de kleinkinderen door te brengen", zegt ze. Bij de vakantiewoning hoort bijvoorbeeld geen dagelijks ontbijt en ook lakens en handdoeken brengen gasten zelf mee. 

"Sinds september vorig jaar hebben we het roer omgegooid. Van de 3 gastenkamers hebben we één vakantiehuis gemaakt. Met succes, want de boekingen blijven komen. Groepen voor een huisje boeken ook vroeger op voorhand dan bezoekers van een B&B", zegt Verschueren.

Het verhaal van de Tuin der Zinnen illustreert de trend. Minder B&B's maar meer vakantiehuizen in de Kempen. De afgelopen 3 jaar is het aanbod met 46 procent gegroeid. Het zijn voornamelijk kleinere accommodaties gericht op gezinnen of koppels.

Volgens bevragingen van Toerisme Vlaanderen willen steeds meer vakantiegangers zelf hun potje kunnen koken. Zeker voor gezinnen of groepen is dat budgetair interessant.

"Ook ik zie in onze streek dat er nog weinig B&B's bijkomen. Starters kiezen voor huisjes. Een vakantiewoning verhuren kun je dan ook makkelijker combineren met de rest van je beroeps- of privéleven", zegt Verschueren.

De Gorzen in Oud-Turnhout is een recent vakantiehuis dat mee verantwoordelijk is voor de stijging van 46 procent in de statistieken.

"We zijn nu 3 jaar bezig met onze vakantiewoning en dat gaat goed", zegt Gert Van Thillo. "Vooral de weekends zitten vol deze zomer. Meestal zijn het mensen uit Denemarken, Zweden of Duitsland die hier een tussenstop doen richting het zonnige zuiden."

De vakantiehuizen van De Zwaluw in Kasterlee kun je al sinds 2018 boeken. "En in 2021 hebben we fors uitgebreid met de boerderij aan de overkant van de straat. Nu hebben we echt een vakantiedomein met verschillende huisjes die je kunt huren", zegt Griet Van Gestel.

"Voor de kinderen is er van alles te beleven op ons domein met een zwembad, trampoline en speeltuin. Voor de volwassenen is er de troef van ons wijndomein", klinkt het. "Eén vakantiewoning hebben we ook extra toegankelijk gemaakt voor mensen met een rolstoel of een andere fysieke beperking."

"We letten ook op de esthetiek van de tuin en onze omgeving. Toeristen zijn echt op zoek naar verblijven die er goed uitzien op de foto. Het moet tegenwoordig 'Instagrammable' zijn", lacht Van Gestel.

En ook in Kasterlee bevestigen ze volmondig de positieve teneur uit de jaarcijfers van Beleef Provincie Antwerpen. "We zijn volledig volgeboekt voor de zomer van 2026. Dat is nu al een aantal jaren zo", klinkt het bij De Zwaluw.

Volgens Van Gestel verrassen de rustige Kempen heel wat gasten. "Recent nog hadden we een groep West-Vlamingen die verbaasd waren over de mooie groene omgeving. Ze gingen meestal naar Limburg of de Ardennen voor een weekendje, en ze wisten niet dat je in de Kempen ook zoveel prachtige natuur vindt."

De meeste gasten op het domein in Kasterlee komen uit Nederland en België. "Sinds de coronacrisis is er een klik gekomen in de geesten dat je ook dichtbij op vakantie kan gaan. Vaak zijn het zelfs gasten uit Antwerpen, wat niet zo ver weg is, die de stad ontvluchten."

Ook bij vakantiehoeve Hanneken Tas uit Essen merken ze die trend. "Gezinnen uit Antwerpen of Mortsel komen naar hier voor de rust. Via mond-aan-mondreclame worden we bekender, en dat is heel fijn", zegt Veer Gagelmans.

"Wij bieden ook een echte meerwaarde als boerderij. Gasten die dat willen, kunnen met de tractor rijden, het hooi uitdelen, de kalfjes voederen. Plezier voor groot en klein", zegt Gagelmans. Die toch nog punten van verbetering ziet.

"Veel promotie en investeringen van de provincie gaan naar het oostelijk deel van de Kempen en de grote recreatiedomeinen. Maar ook in de groene Noorderkempen zijn er zoveel prachtige fietstochten en troeven die de aandacht verdienen", zegt Gagelmans. 

Tijdens de luwere maanden krijgen de gastenverblijven in de Antwerpse Kempen een ander type reizigers over de vloer: buitenlandse werkkrachten. Een minder voor de hand liggende, maar economisch belangrijke groep verblijvers. "Toen we nog een B&B hadden, waren die goed voor de helft van onze jaaromzet", zegt Els Verschueren van de Tuin der Zinnen in Rijkevorsel. "Dat waren mensen die voor hun werk een periode in België moesten zijn en dan in onze kamers verbleven."

"In het laagseizoen zien we regelmatig Poolse of Duitse arbeiders die net over de Nederlandse grens een klus hebben. Lassers bijvoorbeeld", zegt Veer Gagelmans van Hanneken Tas in Essen.