Mogelijk hing toch een verdacht object aan een lng-tanker die in mei vanuit de haven van Antwerpen naar Rusland vertrok. Dat doet een nieuwe analyse vermoeden. Russische veiligheidsdiensten beweerden mijnen op de romp van het schip te hebben gevonden. België sprak tegen dat al iets op de romp van het schip zat tijdens het verblijf in Antwerpen. Onderzoek van onze RTBF-collega's werpt mogelijk nieuw licht op de zaak.
"Verdacht object aan romp": was er toch iets aan de hand met schip dat van Antwerpen naar Rusland voer?
Ellen Debackere
Gepubliceerd:
In het kort:
De militaire inlichtingendienst (ADIV) stelt in een vertrouwelijke nota dat "het waarschijnlijk is dat er een object aan de Arrhenius was bevestigd", maar bevestigt niet dat het om explosieven gaat.
Aanvankelijk had België nog ontkend dat op beelden van het vertrek uit Antwerpen iets verdachts te zien was.
Zowel de ADIV als het federaal parket voeren momenteel een onderzoek.
Het gaat om de tanker Arrhenius, een schip voor vloeibaar aardgas dat onder de vlag van Liberia vaart.
Op 20 mei kwam het schip aan in de Russische haven Oest-Loega na een reis vanuit de haven van Antwerpen. Daar beweerden Russische veiligheidsdiensten "explosieven die lijken op magnetische zeemijnen" op de romp van het schip te hebben gevonden.
Volgens de Russen waren de objecten "vermoedelijk in een NAVO-land geproduceerd".
De Russen verwezen ook naar een vertraging die het schip opliep in Antwerpen, "naar verluidt vanwege een staking van havenarbeiders".
Eerste reactie: "Niet in Antwerpen"
Buitenlandse Zaken veegde snel de insinuatie van tafel dat de aanwezigheid van mogelijke explosieven iets te maken zou hebben met de passage van het schip in Antwerpen .
Volgens hen was op beelden van het vertrek uit Antwerpen geen enkel verdacht object zichtbaar, wat erop wees dat het schip de haven zonder explosieven had verlaten.
Havenbedrijf Port of Antwerp-Bruges bevestigde aan VRT NWS dat de Arrhenius op 14 mei in het Antwerpse havengebied is toegekomen, om 2 dagen later op 16 mei weer te vertrekken. "De nationale staking was in die periode, op 11 en 12 mei."
Maar volgens nieuw onderzoek van onze collega’s van RTBF is er materiaal opgedoken dat in een andere richting wijst. Zij baseren zich op een vertrouwelijke nota van de Belgische militaire inlichtingendienst (ADIV) die in hun bezit is gekomen.
Gevoelige foto's
Het document dateert volgens de RTBF van 10 juni en draagt de stempel "gevoelig" maar "niet-geclassificeerd". Het document zelf kunnen we niet inkijken, maar RTBF bezorgt ons wel de foto's die erin staan (zie hieronder).
In het rapport analyseert de ADIV, volgens de RTBF, de beelden:
"Het is waarschijnlijk dat er een object aan de Arrhenius was bevestigd. We kunnen niet bevestigen dat het om explosieven gaat. De locatie van het object dat zichtbaar is op de beelden uit de haven van Antwerpen komt overeen met de locatie die zichtbaar is op de beelden van het ankergebied bij Oest-Loega."
Het is waarschijnlijk dat er een object aan de Arrhenius was bevestigd
Aan RTBF gelekt rapport
Volgens een anonieme bron met wie de RTBF sprak, is de nieuwe beoordeling het gevolg van diepgaander onderzoek. "Hoewel een eerste evaluatie snel werd uitgevoerd op basis van screenshots, hebben verschillende beeld- en navigatie-experts vervolgens een gedetailleerd onderzoek van de videobeelden uitgevoerd", klinkt het.
Op de beelden die VRT NWS van RTBF heeft verkregen, blijft het moeilijk om de aanwezigheid van een object al dan niet te bevestigen.
Wanneer is het geplaatst?
In de nota zegt ADIV volgens RTBF niets over wanneer het object mogelijk op de romp is terechtgekomen. "Gezien de nabijheid van het object tot de schroef is het zeer onwaarschijnlijk dat het tijdens de navigatie van het schip is geplaatst", klinkt het wel.
De Arrhenius vertrok op 6 mei vanuit de Russische haven Oest-Loega en keerde daar 14 dagen later terug na een tussenstop in Antwerpen.
Volgens de inlichtingendienst kende de tanker tijdens de reis slechts 2 periodes van inactiviteit. Eerst lag het schip op de ankerplaats Steenbank (op 12 mei), in Nederlandse territoriale wateren, waar het moest wachten voor het de haven van Antwerpen kon binnenvaren. Daarna bleef het schip nog 2 dagen in de Antwerpse haven liggen.
Rusland houdt vol dat het "absoluut uitgesloten" is dat het object in Rusland geplaatst zou kunnen zijn.
In de nota zou ADIV ook opmerken dat sinds 24 december 2024 minstens 18 schepen die zij in verband brengen met de Russische schaduwvloot, door explosies zijn getroffen.
Zo onderging de Eco Wizard op 6 juli 2025 een explosie in de haven van Oest-Loega, schreef France24 eerder al . Het was niet het enige schip dat iets dergelijks onderging nadat het een Russische haven had bezocht, schrijven de journalisten.
Verschillende scenario's
Volgens de onderzoekers van de RTBF liggen er verschillende hypotheses op tafel.
Aangezien het absoluut niet zeker is welk "object" aan de romp hing, kan het alle richtingen uit. Zo zou het bijvoorbeeld om een Russische desinformatiecampagne kunnen gaan. In dit geval zou Rusland het object zelf geplaatst kunnen hebben met als doel een misleidend verhaal te verspreiden.
Maar een mogelijke sabotagepoging van Oekraïne of een bondgenoot kan ook niet meteen uitgesloten worden, al zijn daar op dit moment geen bewijzen voor.
De ADIV zelf zegt aan VRT NWS geen commentaar te geven: "Het onderzoek is momenteel aan de gang."
Ook het federaal parket bevestigt aan onze redactie dat er een onderzoek is gestart.
