Reuters: "Tesla gebruikte misleidende data om landen te overtuigen van zelfrijdende auto's"

Tesla kreeg vorige week groen licht in België voor zijn systeem 'Full Self-Driving (FSD) Supervised'. Dankzij die technologie kan een wagen zelf sturen, binnen een rijstrook blijven en van rijstrook wisselen. De bestuurder moet wel op elk moment kunnen ingrijpen en blijft verantwoordelijk.

De Amerikaanse autobouwer kreeg eerder al een goedkeuring in Nederland. "Aan de Nederlandse goedkeuring ging een intensieve testperiode vooraf", zei De Ridder vorige week tegen VRT NWS.

"Dankzij de vlotte medewerking van onze Nederlandse collega's van de RDW (Rijksdienst voor Wegverkeer) beschikten we over al hun testdata en volstond een ingekorte testperiode om de verschillen in weginfrastructuur en wegcode tussen Nederland en België te beoordelen."

Volgens de minister draagt het systeem bij aan de verkeersveiligheid dankzij zijn "defensieve rijstijl" en doordat het verkeerssituaties vaak nauwkeuriger inschat dan mensen, aldus De Ridder.

Ook Tesla zelf beweert dat de auto's 10 keer veiliger zijn dan menselijke bestuurders.

Een onderzoek van persagentschap Reuters zet die veiligheidsclaims echter op losse schroeven. Volgens de onderzoekers komen de statistieken die Tesla aan toezichthouders bezorgt neer op "misleidende marketing". Ze zouden gebaseerd zijn op onjuiste vergelijkingen en "opgeblazen veiligheidsgegevens" bevatten.

Zo vergeleek het bedrijf het aantal ongevallen met FSD-bestuurde Tesla's waarbij airbags werden geactiveerd met het totale aantal ongevallen in de Verenigde Staten met alle mogelijke voertuigen. Die laatste cijfers omvatten echter ook veel minder ernstige ongevallen.

Daarnaast vergeleek Tesla zijn FSD-voertuigen met de gemiddelde Amerikaanse wagen, die aanzienlijk ouder is dan de gemiddelde Tesla. Dat kan leiden tot vertekende resultaten, "omdat autofabrikanten geleidelijk nieuwe veiligheidsvoorzieningen hebben geïntroduceerd die het aantal ongelukken verminderen", schrijft Reuters.

"Je zou vermoeden dat je test met een wagen die gelijkaardig is, maar gewoon niet zelfrijdend. Nu vergelijken ze met heel veel andere voertuigen, zelfs met moto's. Dat is appels met peren vergelijken. Dit is teleurstellend", zegt Steven Latré, AI-verantwoordelijke bij onderzoekscentrum Imec.

De Nederlandse autoriteiten lieten al weten dat ze voor dergelijke beslissingen niet afhankelijk zijn van "marketingclaims of externe statistieken". Ze voerden zelf "tests, analyses en verificaties" uit.

"Nederlandse autoriteiten hebben inderdaad onafhankelijke tests uitgevoerd vooraleer er een beslissing is genomen", benadrukt Latré. "Enerzijds hebben ze Tesla-klanten bevraagd en anderzijds zelf tests gedaan."

Ook in België werd een eigen onderzoek gevoerd. Op het kabinet van Vlaams mobiliteitsminister Annick De Ridder (N-VA) benadrukt men dat de beslissing niet lichtzinnig werd genomen en dat daarbij werd uitgegaan van eigen testgegevens.

"De data zijn zowel in Nederland als bij ons uitgebreid geanalyseerd en niet zomaar van Tesla overgenomen", klinkt het daar. Op Vlaamse wegen zou "minstens 5.000 km" zijn getest.

Toch is Latré niet helemaal gerustgesteld. "We hebben op dit ogenblik geen inzage in de data van Tesla." De indruk die nu ontstaat dat er mogelijk iets niet klopt, is volgens hem schadelijk. "Met de veiligheid van wagens en de introductie van nieuwe technologie mogen we niet licht omgaan. De lat zou heel hoog moeten liggen, en dat is hier niet het geval."