Wetenschappers van UCLouvain hebben een bacterie ontdekt die mogelijk beschermt tegen long covid. In de toekomst hopen de onderzoekers daarmee een neusspray te ontwikkelen die mensen kan beschermen tegen aanhoudende klachten na een coronabesmetting. De studie verscheen in het wetenschappelijke tijdschrift Microbiology Spectrum .
Het onderzoek startte in 2021, in volle coronapandemie. De onderzoekers volgden daarna vijf jaar lang 156 covidpatiënten. Ze namen bloedstalen en neuswissers af, tijdens de acute infectie en opnieuw na 3 maanden.
Uit die staalnames bleek dat de bacterie Dolosigranulum pigrum, die van nature in het neusslijmvlies voorkomt, minder aanwezig was bij patiënten die langdurige klachten ontwikkelden.
Bij wie de bacterie in grotere aantallen aanwezig was, hielden symptomen als ernstige vermoeidheid, cognitieve problemen en kortademigheid minder lang aan.
Wat is long covid?
Long covid, post-covid of langdurige covid is een chronische aandoening die volgt op een covidinfectie. De oorzaak is nog niet bekend.
Patiënten hebben last van extreme vermoeidheid, concentratie- en geheugenproblemen, ademhalingsproblemen en een lange lijst andere klachten.
Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie ontwikkelt ongeveer 6 procent van alle covidpatiënten een langdurige vorm van de ziekte. Dat komt neer op zo'n 400 miljoen mensen wereldwijd.
In België gaat het naar schatting om zeker 300.000 tot 400.000 mensen.
Het beschermende effect van de Dolosigranulum pigrum-bacterie was al eerder vastgesteld bij griep. De nieuwe bevinding van de Belgische onderzoekers versterkt het beeld dat de bacterie een rol speelt bij het afremmen van aanhoudende luchtwegklachten na een virale infectie.
Een andere belangrijke vaststelling is dat antibiotica de bacteriehuishouding van de luchtwegen verstoren. Patiënten die tijdens hun ziekenhuisopname antibiotica kregen, ontwikkelden vaker langdurige covid, vermoedelijk omdat de behandeling ook de beschermende bacteriën aantastte.
De onderzoekers hopen dat hun resultaten het onderzoek naar nieuwe behandelstrategieën versnellen. Het doel is een probioticum, een medicijn op basis van een goedaardige bacterie, te ontwikkelen. En dat bijvoorbeeld in de vorm van een neusspray. Die spray zou mensen voor het winterseizoen kunnen beschermen tegen ernstige infectieziekten als covid en griep.
"Zover zijn we nog niet", stelt Patrice Cani, professor aan het Louvain Drug Research Institute (UCLouvain). Er is nog meer vervolgonderzoek nodig om een oorzakelijk verband aan te tonen, klinkt het. In een latere fase kunnen de bevindingen getest worden op proefdieren om daarna pas een spray te testen op mensen.
"Momenteel is de zorg in hoofdzaak gebaseerd op de behandeling van symptomen, onder meer via kinesitherapie. Er bestaat nog geen specifieke behandeling", besluit Laure Elens, professor aan het Louvain Drug Research Institute.
Patiënten met chronische ziekte betogen zittend en liggend: "Ik heb geen depressie, ik heb long covid" (Brussel, 15 maart 2026)
