Crowdfunding voor gezin overleden 'Dawson's Creek'-acteur haalt al 1,2 miljoen dollar op: "Medische kosten hebben hen uitgeput"

De actie verscheen vrijwel direct online na het bekendmaken van zijn dood en wordt sindsdien massaal gedeeld door fans, collega’s en vrienden. Binnen enkele uren werd het oorspronkelijke inzameldoel van 550.000 dollar ruimschoots gehaald. Inmiddels staat de teller boven 1 miljoen dollar en blijft het bedrag verder oplopen.

Volgens de tekst op de GoFundMe -pagina heeft de langdurige en intensieve kankerbehandeling van Van Der Beek het gezin financieel uitgeput. "De kosten van James’ medische zorg en de lange strijd tegen kanker hebben hen zonder reserves achtergelaten."

Het ingezamelde geld is bedoeld om vaste lasten te betalen, in het huis te kunnen blijven wonen en de schoolopleiding van de 6 kinderen veilig te stellen, klinkt het.

James Van Der Beek en zijn 6 kinderen, afgelopen zomer:

Van Der Beek, vooral bekend van zijn rol als Dawson Leery in de populaire serie ‘Dawson’s Creek’, maakte in november 2024 bekend dat hij al ruim een jaar vocht tegen darmkanker. 

Tijdens zijn ziekte sprak hij openlijk over de financiële druk die zijn behandeling met zich meebracht. Daarom verkocht hij persoonlijke memorabilia uit ‘Dawson’s Creek’ en de film ‘Varsity blues’ om geld in te zamelen. Dat leverde ruim 47.000 dollar op.

Ook collega’s organiseerden initiatieven om het gezin te steunen. Michelle Williams organiseerde afgelopen september een ‘Dawson’s Creek’-reünie, waarvan de opbrengst naar het gezin Van Der Beek en de non-profitorganisatie ‘F Cancer’ ging. Onder meer Katie Holmes, Joshua Jackson en Busy Philipps waren daarbij aanwezig.

Acteur Paul Walter Hauser lanceerde in januari nog een oproep om geld in te zamelen. Hauser, zelf vader van 3 kinderen, was naar eigen zeggen geraakt dat Van Der Beek oude spullen moest verkopen. "Dat zat me niet lekker. Ik zou nooit willen dat mijn kinderen mijn memorabilia moeten veilen om medische kosten te dekken."

Na zijn overlijden stromen de donaties binnen. "Je was een belangrijk onderdeel van mijn jeugd" en "Bedankt voor je prachtige nalatenschap, zowel op het scherm als daarbuiten", staat in enkele van de duizenden steunbetuigingen. Er zijn ook schenkingen van bekende namen uit de film- en televisiewereld: onder meer de Britse filmproducent Martin Blencowe en de beroemde talentmanager Guy Oseary doneerden 10.000 dollar.

Tegelijkertijd roept de inzamelingsactie op sociale media vragen op. Hoe het mogelijk is dat Van Der Beek en zijn gezin niet (volledig) verzekerd leken te zijn, bijvoorbeeld, terwijl hij een bekende acteur was. Anderen wijzen er echter op dat acteurs in de VS een minimuminkomen moeten verdienen of een bepaald aantal dagen per jaar moeten werken om via de vakbond SAG (Screen Actors Guild) aanspraak te maken op gezondheidszorg, waardoor het zelfs voor een bekend gezicht niet vanzelfsprekend is op een goede verzekering te kunnen rekenen.

Ook de medische keuzes van Van Der Beek worden in vraag gesteld. Naast reguliere behandelingen zou hij alternatieve behandelingen zijn ondergaan, die niet door een verzekering werden gedekt. Daarbij wordt vaak gewezen op de vermeende betrokkenheid van zijn vrouw bij de omstreden MAHA-beweging (‘Make America Healthy Again’) van Robert F. Kennedy Jr.

Dat de familie Van Der Beek beschikt over een landgoed van tientallen hectaren in Texas en over een huurwoning in Los Angeles, die duizenden dollars per maand opbrengt, schiet bij anderen dan weer in het verkeerde keelgat. "Zijn zij de juiste mensen om meer dan 1 miljoen euro voor in te zamelen, als je weet hoeveel zieken echt in armoede leven?"

Het is onduidelijk hoe de financiële situatie van Van Der Beek er precies uitzag, maar vast staat dat medische schulden in de Verenigde Staten een belangrijke rol spelen bij persoonlijke faillissementen. Naar schatting is 66,5 procent daarvan terug te voeren op medische kosten, goed voor zo’n 530.000 gevallen per jaar als gevolg van hoge zorguitgaven of inkomensverlies door ziekte.

Dat medische kosten er hoog kunnen oplopen weet Björn Soenens, onze VS-expert die jarenlang in het land woonde, als geen ander. Zelf kreeg hij er te maken met longkanker. "Ik lag 2 dagen in het ziekenhuis, zonder al te veel onderzoeken, en de factuur bedroeg 38.000 euro. Een collega-correspondente uit Nederland beviel van een tweeling en kreeg een afrekening van 250.000 dollar. Gelukkig waren we verzekerd." 

In de VS is gezondheidszorg grotendeels gekoppeld aan werk. Veel Amerikanen zijn verzekerd via hun werkgever, maar wie zijn baan verliest of als zelfstandige werkt, moet zelf een (peperdure) privéverzekering afsluiten. "Denk aan 2.000 dollar per maand voor een gezin met 2 kinderen", schetst Soenens. "Dat gaat over een simpele dekking. Zaken zoals tand- en oogzorg zijn vaak niet inbegrepen." Dat heeft opvallende gevolgen: "Amerikanen hebben een opvallend goede tandhygiëne. Alles om te vermijden dat ze ooit een tand moeten laten trekken."

Voor 65-plussers en mensen met een beperking is er Medicare, voor mensen met een laag inkomen Medicaid. Toch vallen miljoenen Amerikanen tussen de mazen van het net: minstens 22 miljoen inwoners hebben geen verzekering.

Vooral jonge Amerikanen nemen bewust het risico om onverzekerd te blijven. "Ze denken: ik ben gezond, ik neem mijn kans", zegt Soenens. Die kwetsbaarheid maakt gezondheidszorg tot een van de grootste stressfactoren in het land. "Het is het onderwerp waar Amerikanen het meest ontevreden over zijn. Er is veel woede richting verzekeraars, omdat het altijd discussie is over wat wel en niet wordt terugbetaald."

Meteen de reden waarom er ei zo na werd geapplaudisseerd toen Luigi Mangione in 2024 de topman van de verzekeringsfirma UnitedHealthcare doodschoot.

Tegelijk verklaart het waarom crowdfunding zo ingeburgerd is. "De Verenigde Staten zijn een echte ‘charity society’", aldus Soenens. "Als het systeem je niet helpt, moet je elkaar helpen. Fondsenwerving is diep verankerd in de cultuur en fungeert bijna als een parallel sociaal vangnet, op momenten dat de overheid tekortschiet. Mensen zijn er zichtbaar vrijgeviger."