Dit jaar blokkeerden Proximus en Telenet group al 165 miljoen valse e-mails. Zo vermeden ze dat die e-mails hun klanten bereikten. De telecomoperatoren hielden ook 16 miljoen valse telefoongesprekken en 10,75 miljoen sms-berichten tegen. "De oplichters die we detecteren werken zowel vanuit ons eigen land, als vanuit buurlanden en exotische plekken", vertelt een fraude-expert van Telenet group.
Proximus en Telenet blokkeren 165 miljoen valse e-mails in strijd tegen fraude
Dorien Vanmeldert
Gepubliceerd:
In het kort
Proximus en Telenet group hielden dit jaar al miljoenen frauduleuze sms'jes, e-mails en spraakoproepen tegen. Door nieuwe en verbeterde detectiesystemen, deels gesubsideerd door de vorige federale regering, kunnen ze hun klanten steeds beter beschermen tegen oplichting. Een fraude-expert van Telenet group legt uit dat hun systemen, getraind met artificiële intelligentie, op verschillende manieren frauduleuze communicatie kunnen ontdekken. Toch waren er vorig jaar nog meer dan 3.600 meldingen van phishing bij de FOD Economie, goed voor meer dan 6,7 miljoen euro schade. Minister van Telecom, Vanessa Matz, werkt aan een nationaal actieplan om online fraude nog beter aan te pakken.
Tweemaal per week duikt de podcast 'Het Uur van de Waarheid' in de wereld van misleiding, desinformatie en online bedrog. Ook dit onderwerp komt uit de podcast. Alle afleveringen vind je hier.
"U heeft een betaling van 2.700 euro proberen te verrichten. Druk 1 om doorverbonden te worden met een medewerker van CardStop. Of druk 9 om de betaling te bevestigen", zegt een robotstem aan de andere kant van de lijn. Valse telefoontjes in naam van CardStop of vreemde e-mails of sms’jes van je bank: ze lijken schering en inslag.
Toch hebben telecomoperatoren steeds betere detectiesystemen om die valse communicatie te blokkeren voor ze onze smartphone en computer kan bereiken.
Dit jaar onderschepten Proximus en Telenet group (Base, Tadaam, Telenet en Telenet Business) al 165 miljoen e-mails van oplichters. Daarnaast blokkeerden ze 10,75 miljoen valse sms-berichten en 16 miljoen inkomende spraakoproepen. De cijfers zijn voor de periode tussen 1 januari en 6 juli 2025.
Hoe wordt een vals bericht onderschept?
Voor elk type scamberichten hebben de telecomoperatoren detectiesystemen die getraind zijn met artificiële intelligentie, vertelt een fraude-expert van Telenet group aan VRT NWS. De expert getuigt anoniem om te vermijden dat oplichters klanten zouden contacteren in zijn naam.
Vooral tegen valse sms'en kunnen ze hun klanten steeds beter beschermen. "Dankzij een wetswijziging kunnen onze systemen nu ook de inhoud van berichten bekijken als die verdacht lijken. Stel dat een bepaald nummer tot 10.000 sms-berichten over een korte periode verstuurt, en die berichten bevatten een verdachte link, dan zal dat opgemerkt worden door ons systeem. De berichten worden automatisch tegengehouden en komen dus niet bij onze klanten terecht."
Valse telefoonoproepen kunnen dan weer herkend worden als ze bijvoorbeeld uit exotische plaatsen komen. "Je verwacht heel weinig oproepen uit exotische eilanden zoals Vanuatu", zegt de expert. "Stel dat je plots 200 keer meer oproepen uit Vanuatu krijgt, kan dat wijzen op een oplichtingscampagne."
Het aantal berichten, e-mails en oproepen die Telenet group en Proximus blokkeren, hangt af van hoe actief de oplichters zijn. "Momenteel zijn ze heel actief. Sinds 1 september hebben we al meer dan 10 miljoen inkomende oproepen geblokkeerd."
Wie er achter die oplichting zit, is heel divers volgens de expert. "De oplichters werken zowel vanuit ons eigen land, als vanuit buurlanden en exotische plekken. Telenet group dient klacht in bij de politionele diensten als we grote oplichtingscampagnes opmerken."
StopPhishing-project
Dat Proximus en Telenet group zoveel frauduleuze communicatie kunnen tegenhouden, is mede dankzij het StopPhishing-project. Dat werd door de vorige federale regering in het leven geroepen. In 2022 kregen de twee bedrijven - na een selectieprocedure met verschillende telecombedrijven - subsidies om nieuwe en uitgebreidere antifraudeplatformen te ontwikkelen voor sms’en, e-mails en spraakoproepen.
In totaal kost het project ongeveer 9 miljoen euro, aldus het kabinet van Vanessa Matz, minister van Telecom (Les Engagés). De subsidies zijn goed voor 50 procent van de totale kost gedurende 3 jaar.
De detectiesystemen werden in verschillende fases uitgerold tussen oktober 2023 en december 2024. In 2024 blokkeerden Proximus en Telenet group 37,3 miljoen sms’en. In de eerste helft van dit jaar waren dat er dus 10,75 miljoen. Een vergelijking voor het aantal telefoonoproepen en e-mails is nog niet mogelijk, omdat die systemen pas sinds eind 2024 actief zijn.
Telecomoperator Orange implementeerde in maart 2025 een gelijkaardig platform, zonder subsidies, maar kan nog geen data delen.
Nog niet voldoende
Ondanks die inspanningen ontving de FOD Economie vorig jaar 3.637 meldingen van phishing via e-mail, telefoonoproep of sms. In totaal verloren de melders samen meer dan 6,7 miljoen euro. Vooral phishing via e-mail lijkt lucratief voor oplichters. Bijna 2.300 meldingen gingen over valse e-mails, goed voor 5,6 miljoen euro financiële schade.
Dit jaar ontving de overheidsdienst al 1.643 meldingen, met in totaal 4,5 miljoen euro financiële schade.
In werkelijkheid ligt het bedrag dat Belgen verliezen door dit soort oplichting waarschijnlijk nog hoger, want niet iedereen maakt er melding van.
Minister van Telecom, Vanessa Matz, die het StopPhishing-project opvolgt, erkent dat er nog meer actie nodig is. "Een van de zaken waar we mee bezig zijn is een nationaal actieplan tegen online fraude, om de samenwerking tussen alle actoren die een rol spelen in het bestrijden van fraude nog te versterken."
"Dat gaat onder meer over het Centre for Cybersecurity Belgium, de FOD Economie, de FSMA, politie en banken. Een zeer nauwe samenwerking tussen al die actoren op het vlak van preventie en bestrijding is cruciaal om verdere successen te boeken in de strijd tegen online fraude."
Hoe herken je dit soort frauduleuze communicatie?
Let op als de e-mail, het berichtje of de spraakoproep heel dwingend is. Oplichters proberen je zonder nadenken te laten handelen.
Wantrouw berichten met algemene en vage aanspreektitels, of je e-mailadres als aanspreking. Een instantie die jou kent, zal je meestal met je voor- en achternaam aanspreken.
Controleer het nummer of het e-mailadres. Komt dat overeen met de gegevens op de officiële website van de instantie? Als dat niet het geval is, gaat het waarschijnlijk om oplichting.
Neem zelf contact op met de organisatie die je zogezegd contacteert. Een officiële instantie zal je nooit via e-mail, sms of telefoon vragen om je wachtwoord, bankgegevens of persoonlijke gegevens.
Controleer de link waar je op zou moeten klikken: zweef met je muis over de link. Is de domeinnaam - het woord voor .be, .com, .eu, .org, … en voor de allereerste slash "/" - ook echt de naam van de organisatie die je zogezegd mailt? Als dat niet zo is, gaat het waarschijnlijk om een phishingmail.
Let op de taal waarin je wordt gecontacteerd. Als dat niet de taal is waarin het bedrijf doorgaans met je communiceert, pas dan op.
Wat kan je doen als slachtoffer?
Als je bankgegevens hebt gedeeld, contacteer dan je bank om lopende en toekomstige transacties door de oplichters te laten blokkeren.
Verwittig meteen Card Stop op 078 170 170 (+32 78 170 170 uit het buitenland).
Betwist via mijnkaart.be aankopen met krediet- en prepaidkaarten van Visa en Mastercard.
Als je een wachtwoord hebt gedeeld dat je ook voor andere accounts gebruikt verander dat dan onmiddellijk.
Doe aangifte bij je lokale politiekantoor.
Dien klacht in bij de Economische Inspectie via hun meldpunt ConsumerConnect .
Wie een verdachte e-mail of sms krijgt, kan die rapporteren bij het Centrum voor Cybersecurity. Je kan de e-mail doorsturen naar verdacht@safeonweb.be.
