Daniel Noboa heeft tweede ronde nodig om kans te maken op tweede termijn als president van Ecuador

Met iets meer dan 90 procent van de stemmen geteld, haalt zittend president Noboa 44,3 procent van de stemmen. González staat voorlopig op 43,8 procent. Om het presidentschap al in de eerste ronde binnen te halen, is een score van meer dan 50 procent nodig of een verschil van 10 procentpunten op de tweede.

De uitslag van de eerste ronde is veel nipter dan de peilingen hadden aangegeven. González beschouwt de eerste ronde daarom al als een "grote overwinning". De tweede ronde, op 13 april, zou wel eens heel spannend kunnen worden. Noboa en González zijn geen onbekenden van elkaar, ook in oktober 2023 waren ze elkaars tegenstanders in de tweede ronde van de toen vervroegde presidentsverkiezingen.

Noboa trok toen aan het langste eind met 51,8 procent en werd zo de jongste president van Ecuador. Hij was toen 35. Dat er nu, anderhalf jaar later, opnieuw verkiezingen zijn, komt omdat Noboa in feite de ambtstermijn van zijn voorganger Guillermo Lasso uitdeed. Lasso schreef in 2023 vervroegde verkiezingen uit nadat er een afzettingsprocedure tegen hem was opgestart, wegens vermoedelijke fraude.

Noboa's korte presidentschap stond in het teken van de strijd tegen het zware bendegeweld. Hij voerde de noodtoestand in en zette het leger in op straat en in de door de bendes gedomineerde gevangenissen. Dat leverde enkele successen op: enkele belangrijke bendeleiders werden opgepakt en het geweld in de gevangenissen nam licht af.

Toch blijft het (drugs)geweld een huizenhoog probleem in Ecuador. Het land heeft nog altijd een van de hoogste moordcijfers in Latijns-Amerika. In januari werden 731 moorden gemeld, een gemiddelde van 23,5 per dag of 1 om het uur. Januari 2025 was daarmee de meest gewelddadige maand in de afgelopen 3 jaar.

Maar Noboa's aanhangers geloven in zijn aanpak en hopen dat hij de strijd kan voortzetten in een tweede, volwaardige termijn.

Ook Luisa González, een beschermelinge van de voormalige linkse president Rafael Correa (2007-2017), wil het leger inzetten in de strijd tegen de drugskartels, maar legt tegelijkertijd andere accenten. Zo wil ze ook meer sociale investeringen in de regio's met het meeste geweld.

Ze vindt ook dat Noboa niet alleen is tekortgeschoten in de strijd tegen het geweld, maar ook wat betreft enkele andere belangrijke beloftes, zoals het stimuleren van de economie en het verlagen van de hoge brandstofprijzen.

Noboa krijgt daarnaast ook kritiek omdat hij tijdens de kiescampagne weigerde zijn bevoegdheden af te staan aan zijn vicepresident, wat nochtans wettelijk verplicht is. Ook de inzet van het leger in de strijd tegen de kartels, is niet zonder risico's, zo blijkt. Eind vorig jaar was er nog de lugubere zaak rond 4 tienerjongens. Zij werden opgepakt door een legerpatrouille, waarna ze vermoord werden en hun verkoolde lichamen in een rivier werden teruggevonden. 16 militairen zitten sindsdien in voorhechtenis.

Wie van hen ook wint, er wachten de nieuwe president enorme uitdagingen. Naast de strijd tegen de drugskartels en het hoge aantal moorden, kampt Ecuador met een zwakke economie en een hoge werkloosheid. Daarbovenop komt nog een energiecrisis, met stroomonderbrekingen die meer dan 10 uur kunnen duren.

Ecuador staat ook al geruime tijd in de internationale belangstelling. Het land ligt tussen Colombia en Peru, 2 van de grootste cocaïneproducenten ter wereld. Drugskartels voeren er al enkele jaren een bloedige strijd voor de controle over de smokkelroutes via de havens.

Een strijd met gevolgen tot in Europa en meer bepaald België, want het merendeel van de cocaïne die in de haven van Antwerpen wordt onderschept, komt uit Guayaquil, de grootste havenstad in Ecuador.

Door het aanhoudende geweld en de economische malaise is een toenemend aantal Ecuadoranen de voorbije jaren het land uitgevlucht. Een groot deel van hen vroeg asiel aan in de Verenigde Staten of probeerde dat. Naast de VS is ook Spanje een populair emigratieland.