"Denemarken zal uiteindelijk wel toegeven": Trump blijft azen op Groenland, maar daar zien ze dat toch anders

"Groenland is een prachtige plek", reageert Trump in het Witte Huis, gevraagd naar zijn eerdere stelling dat de VS dat land, onderdeel van Denemarken, moet kopen. Om na zijn obligate compliment direct ter zake te komen: "We hebben het nodig voor internationale veiligheid. Ik ben er zeker van dat Denemarken uiteindelijk zal toegeven."

Volgens Trump zijn er Russische en Chinese boten "all over the place" rond Groenland. "Oorlogsschepen. Ze kunnen dat niet handhaven." Trump suggereert ook dat Groenland te duur is voor Denemarken en dat de Groenlanders niet gelukkig zijn met de Deense controle. "Ik denk dat ze gelukkig zijn met ons."

In Denemarken zien ze dat toch enigszins anders, zegt Scandinavisch correspondent Jeroen Visser. "De Denen zijn daar duidelijk over geweest: Groenland gaat zelf beslissen over zijn lot. In 2009 is afgesproken dat Groenland onafhankelijk mag worden als het daar zelf klaar voor is. Ook Groenlanders zelf, toch niet onbelangrijk, hebben de afgelopen weken gezegd dat ze zelf zullen beslissen. En dat ze noch Deens, noch Amerikaans willen zijn."

Samenwerken met de VS, dat willen ze wel. "En doen ze al: de VS heeft gewoon een legerbasis op Groenland. De Deense premier heeft al gezegd dat er eventueel kan worden gepraat over de uitbreiding van die aanwezigheid. Maar daar lijkt Trump nog niet tevreden mee."

Trump en Deens premier Mette Frederiksen hebben daarover vorige week nog 45 minuten gebeld. "Het is niet helemaal duidelijk of daar wat uitgekomen is. Trump zei toen dat hij militair ingrijpen niet helemaal kan uitsluiten. Dat is nogal wat, tussen 2 NAVO-bondgenoten. De kou is nog niet helemaal uit de lucht."

"De strategie die Groenland en Denemarken volgen is: laat Trump wat uitrazen, wij gaan het woord samenwerking heel vaak in de mond nemen", zegt Visser. "Het kan natuurlijk best zijn dat het dat is wat Trump wil: dat hij gewoon meer macht wil op Groenland zonder het daadwerkelijk te bezitten."

In elk geval zorgen de uitspraken voor enige onrust in Kopenhagen. "Het is een heel moeilijke positie voor Denemarken. Maar tegelijk: het scenario dat een NAVO-bondgenoot een land van je afpakt, lijkt ook weer zo onrealistisch dat het waarschijnlijk toch op een compromis zal uitkomen."

En dat argument van de centen? "Denemarken geeft ongeveer 600 miljoen euro subsidies aan Groenland. Maar Denemarken is een rijk land en Groenland is een strategisch belangrijk gebied, al sinds de 18e eeuw. In Denemarken zien ze dat niet echt als een kostenpost."

Hoewel het land leeft van visexport, zou mijnbouw er op termijn mogelijk lucratieve grondstoffen kunnen opleveren. "Mogelijk is Trump vooral daarop uit. Daarover heeft de premier van Groenland alvast gezegd dat ze in gesprek wil gaan met de VS en Europa."