Raad van State vernietigt juridische basis voor grondwerken Oosterweel, Lantis nuanceert: "Geen gevolgen voor werf"

Het gebied rond de Oosterweelwerken heeft te kampen met een historische PFAS-vervuiling door het chemisch bedrijf 3M. Daardoor moesten de werken in het verleden al meerdere keren worden stilgelegd. Op verzoek van onder meer Greenpeace heeft de Raad van State dit keer de vergunning voor grondwerken bij de Oosterweelwerken ingetrokken.

Volgens Joeri Thijs van Greenpeace toont de Raad van State hiermee aan dat Lantis, de bouwheer van de Oosterweelwerken, de voorbije jaren op een onwettige manier met de vervuilde grond is omgegaan. Lantis hanteerde het zogenoemde 'standstill-principe', dat voorschreef dat de werken de situatie niet erger mochten maken, maar ook niet moesten verbeteren. Dat is echter in strijd met het Vlaams Reglement betreffende de bodemsanering, zegt de Raad nu.

"Lantis wist vanaf het begin dat de grond zwaar vervuild was. Ze hebben hierna heel wat geprobeerd om de werken geen vertraging te doen oplopen. Nochtans gaat dit om een van de grootste vervuilingen van ons land – en misschien zelfs Europa. Ze hadden onze milieu- en bodemwetgeving moeten toepassen, en de grond behandelen als afval in plaats van normale grond. Daar geeft de Raad van State ons nu gelijk in."

De voorbije jaren belandde heel wat vervuilde grond in bermen en rotondes. Die grond zal opnieuw moeten worden opgegraven, meent Thijs. "De grote volumes grond die nu nog op de werf liggen, moeten dan weer op een andere – legale – manier worden aangepakt. Ze kunnen niet blijven doordoen zoals ze bezig waren. Dat zal de nodige aanpassingen vergen."

Volgens Annik Dirkx van Lantis stelt het arrest in praktijk weinig voor. "De Raad van State heeft vandaag simpelweg 2 technische verslagen definitief vernietigd. De raad maakte in 2022 echter al gewag over problemen, waardoor we toen reeds actie hebben ondernomen om geen verder risico te lopen."

Voor alle duidelijkheid: zulke technische verslagen moeten bij grote werfprojecten worden opgesteld. Ze bevatten informatie over de bodemkwaliteit, over de impact van de werken op het milieu, schetsen wat er met de grond zal gebeuren enzovoort.

"De gronden die in de 2 technische verslagen aan bod komen, zijn al verwijderd. Het arrest is met andere woorden zonder voorwerp komen te vallen. Er zijn dan ook geen gevolgen voor onze werf. We voeren intussen ook al een hele tijd verontreinigende gronden af, waardoor er nog maar zeer beperkte fracties vervuilde grond op de werkplaats ligt."

Rond 1 knooppunt, dat van de kluifrotonde, loopt momenteel nog een remediëringstraject. "Ook daar hebben we de nodige maatregelen genomen zodat we straks opnieuw in regel zijn."