Al voor de tweede keer op korte tijd komt Bpost in het nieuws met zorgwekkende berichten over mogelijk onwettige praktijken bij contracten. Maar ook in de voorbije jaren was er niet direct sprake van bijster veel stabiliteit bij het postbedrijf. Wat is daar eigenlijk gaande?
Ooit goedehuisvaderaandeel, nu soms echte rollercoaster: wat is er de laatste jaren aan de hand met Bpost?
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
1. Wat is er momenteel aan de hand bij Bpost?
Gisteravond laat liet Bpost weten dat het bedrijf "vrijwillig" een reeks aanbestedingen en overheidsopdrachten aan het uitpluizen is naar onregelmatigheden. Uit voorlopige resultaten blijkt dat Bpost mogelijk winstmarges heeft gekregen bij die overheidsopdrachten die "mogelijk niet aanvaardbaar zijn volgens de toepasselijke wetgeving".
Over welke overheidsopdrachten het gaat, is nog niet bekendgemaakt. Zo schakelt de overheid Bpost voor heel wat taken in: onder meer voor de brievenpost van ministeries, voor de inlevering van nummerplaten, voor de ronddeling van de pensioenen en van boetes.
Ook beheert Bpost de zogenoemde 679-rekeningen van de staat, die onder meer worden gebruikt voor de inning van verschuldigde BTW.
Het lijkt zo al het tweede schandaal op korte tijd, na de ontdekking van gesjoemel en prijsafspraken door Bpost-toplui met het contract voor de krantenbedeling.
2. Wat zijn de financiële gevolgen voor Bpost?
Sowieso trekt Bpost na deze nieuwe ontdekking de financiële voorspellingen voor het volledige boekjaar 2023 in. De winst zou een klap van 25 tot 50 miljoen euro kunnen krijgen.
Dat is veel geld voor Bpost, dat de voorbije jaren al de winst zag afkalven. Waar het bedrijf in 2017 nog ruim een half miljard euro bedrijfswinst boekte, was dat vorig jaar nog 279 miljoen euro.
De beurskoers heeft op het moment van schrijven al een klap gekregen van ruim 19 procent.
3. Het lijkt al langer dan vandaag onrustig bij Bpost: hoe komt dat?
"De structurele uitdaging van Bpost is dat we almaar minder papieren brieven, kaartjes en facturen sturen", legt Patrick Casselman uit, senior equity specialist bij BNP Paribas Fortis. "Elk jaar daalt die brievenpost met 7 procent." Die daling kan het bedrijf nog maar ten dele compenseren met hogere postzegelprijzen.
De concurrentie op de pakjesmarkt is veel groter, waardoor het voor Bpost moeilijker is om de prijs te verhogen
Patrick Casselman, senior equity specialist bij BNP Paribas Fortis
Tegelijk zit er wel stevige groei in de pakjes, maar dat vraagt wel stevige investeringen, onder meer in sorteermachines en logistiek. "Bovendien is de concurrentie op de pakjesmarkt veel groter, waardoor het voor Bpost moeilijker is om de prijs te verhogen. Daardoor zijn de resultaten de laatste jaren aan het wegzakken."
4. In 2018 lijkt de koers van Bpost echt te zijn ingestort: wat is er toen gebeurd?
Bpost is dit jaar tien jaar beursgenoteerd en je moet maar naar de beurskoers van dat voorbije decennium kijken om te zien wanneer het postbedrijf in woelig water is terechtgekomen.
De beursgang gebeurde in juni 2013 aan 14,5 euro. Tot 2018 klom de koers gestaag: Bpost gold toen als een vrij standvastig "goedehuisvaderaandeel". Op de piek in 2018 was het ruim 28 euro waard. Sindsdien is de beurswaarde in vrije val.
"In 2016 was Bpost zo zegezeker dat ze kandidaat waren om het grotere PostNL over te nemen", legt financieel journalist van VRT NWS Steven Rombaut uit in "VRT NWS Live". In Nederland bleven ze de Belgische biedingen weigeren, waarna Bpost zijn pijlen richtte op het Amerikaanse Radial, een bedrijf dat andere firma's ondersteunt bij hun e-commerceplannen. Toen uiteindelijk bleek dat Bpost de overname te veel had betaald, kreeg het zware klappen op de beurs.
"Dat was een dure overname, die voorlopig te weinig winst heeft opgeleverd", weet Rombaut. "Maar anderzijds moeten we wel zeggen dat Radial intussen wat aan de beterhand is en dat het nog altijd strategisch een interessant bedrijf kan zijn, omdat Bpost daarmee belangrijke know-how heeft binnengehaald."
5. Heeft Bpost dan niet kunnen profiteren van de pakjeshausse uit het coronatijdperk?
Even was dat het geval, maar intussen is die coronaboost op de pakjesmarkt weer wat gaan liggen. Bovendien wogen ook de hogere kosten door de inflatie op de winst. Ook het personeel roerde zich in de coronaperiode, met grote stakingen tot gevolg, waarna de directie toegevingen moest doen.
Nu is er vooral een goede nieuwe CEO nodig
Patrick Casselman, senior equity specialist bij BNP Paribas Fortis
Komt daar nog eens bovenop dat Bpost al sinds het vertrek van CEO Koen Van Gerven worstelt met schandalen, wat de stabiliteit niet ten goede komt. Eerst bleek dat CEO Jean-Paul Van Avermaet betrokken was bij kartelafspraken bij zijn vorige werkgever G4S. Zijn opvolger Dirk Tirez bleek dan weer weet te hebben gehad van prijsafspraken over het krantenbedelingscontract.
En het recente nieuws over de mogelijk onwettige overheidscontracten geeft het bedrijf nog maar eens een dreun.
6. Hoe moet het nu verder met Bpost?
Volgens minister van Overheidsbedrijven Petra De Sutter (Groen) heeft Bpost nog veel potentieel. "Misschien lijkt het niet zo, maar dit is een gezond bedrijf dat zich handhaaft in een zeer concurrentiële markt. Ik heb vertrouwen in de toekomst. Er komt nu ook een CEO en die krijgt een heel belangrijke verantwoordelijkheid om het bedrijf echt op de rails te zetten."
Casselman moet haar voor een stuk gelijk geven, zegt hij. "Eigenlijk zorgt de beurskoers voor een ietwat verkeerde perceptie. Bpost staat er momenteel zelfs wat beter voor dan concurrenten als PostNL en DPD, omdat die de laatste jaren wanpraktijken hebben moeten aanpakken bij hun onderaannemers. Dat heeft de concurrentiepositie van Bpost ietwat verbeterd. Bovendien zit er eindelijk groei in de Amerikaanse divisie. Daar valt wel wat mee te doen. Nu is er vooral een goede nieuwe CEO nodig."
Niet dat hij het Bpost-aandeel plots weer naar 28 euro ziet klimmen. "Die hoge niveaus van weleer halen we niet meer. Maar na het ontslag van Tirez heeft het aandeel van Bpost zich een beetje hersteld. Dat is ook hier mogelijk. Bovendien wordt er in mei weer een dividend uitbetaald. Dat kan wat steun geven aan de koers."
