Toestand in kraakpand Schaarbeek verslechtert met de dag: "Blijkbaar geen politieke wil om dit op te lossen"

De geur van urine en vuilnis, honderden mensen die in onveilige en ongezonde omstandigheden leven, één dode en één zwaargewonde en gisteren ook een brand op de derde verdieping. Het gaat van kwaad naar erger in het kraakpand in de Paleizenstraat. Hoeveel mensen er nu leven, is niet duidelijk: de schattingen lopen uiteen van 900 tot 1.200. De spanningen in het gebouw lopen op.

Het brandje van gisteren was snel geblust, maar maakt eens te meer duidelijk dat de toestand stilaan onhoudbaar wordt. "Op het einde van de interventie hebben wij gevraagd de derde verdieping niet meer te laten bezetten door mensen, maar het is aan de andere overheden om dat in de praktijk toe te passen", zegt Walter Derieuw van de Brusselse brandweer in "De ochtend" op Radio 1. "Wij verstrekken alleen advies. De opvolging is niet meer onze zorg."

"Er zal binnenkort een besluit van de burgemeester komen om de toegang tot die verdieping te verbieden", luidt een persmededeling van de gemeente Schaarbeek. Dat besluit zou in de loop van de dag worden gepubliceerd. De eigenlijke toegang zou pas volgende week worden geblokkeerd. In elk geval waren de ruimtes vanmorgen nog toegankelijk, heeft VRT NWS ter plekke kunnen vaststellen.

"Het grote probleem is nu om uit te vissen wie hier recht op asiel heeft en wie niet", vertelt collega Katrien Vanderschoot. "We staan hier met iemand die dakloos is - en dus geen recht op asiel heeft, maar wel op opvang door Samusocial - maar óók tussen mensen die een asielaanvraag hebben ingediend."

"Voor de opvang van daklozen zijn anderen bevoegd, onder meer Brussels minister Maron", zegt de woordvoerder van staatssecretaris voor Asiel en Migratie Nicole de Moor (CD&V).

Tot nu toe heeft Fedasil 114 mensen als asielzoeker kunnen identificeren, maar die registratie ligt momenteel stil omdat er geen informatie meer blijkt door te komen. Eerder deze week kondigde staatssecretaris De Moor aan dat Fedasil vanaf volgende week ter plekke gaat registreren. "Er is gestart met alle nodige voorbereidingen en dat zal in de loop van volgende week gebeuren", horen we vandaag op haar kabinet, maar van verschillende andere bronnen horen we dat er nog onduidelijkheid is over de omstandigheden waarin die registratie moet plaatsvinden.

"Voor wat het kraakpand in de Paleizenstraat betreft, worden we geconfronteerd met een opvangcrisis die verband houdt met het feit dat Fedasil onvoldoende in staat is om asielzoekers te integreren", zegt de woordvoerder van Brussels minister van Leefmilieu Alain Maron (Ecolo), bevoegd voor daklozenopvang.

Bij staatssecretaris De Moor horen we een ander verhaal. Zij benadrukt dat er ook mensen in het kraakpand aanwezig zijn die geen recht op asiel hebben. Over hoeveel mensen dat dan gaat, kan niemand zeggen omdat de bewoners in het kraakpand niet geregistreerd staan. Het Rode Kruis, dat een medische post voor de deur heeft en al zo'n 600 bewoners op consult heeft ondervraagd over hun status, schat het aantal asielzoekers op 75 procent.

"In deze kan ik niet anders dan vaststellen dat er geen politieke wil is om dit op te lossen", zegt Tine Claus van Vluchtelingenwerk Vlaanderen. "Alle overheden zijn bevoegd. Ze moeten de handen in elkaar slaan om dit op te lossen. Naar elkaar blijven wijzen brengt geen beterschap."

Intussen blijft het vuil zich ophopen in het kraakpand. Veelbetekenend is de vuilnishoop op een binnenkoer. "Begin januari werd besloten over te schakelen op een 6-daagse ophaling om de overmatige ophoping van afval te beperken", laat het kabinet van Brussels minister van Leefmilieu Alain Maron weten. "Bovendien is een schoonmaakoperatie van de binnenplaats gepland."

Desondanks toont onderstaande foto van de binnenplaats dat een grondige schoonmaakoperatie meer dan nodig is. Vanmiddag gaat alvast een team vrijwilligers aan de slag.