'Pink slime'-sites of 'roze-slijm'-sites hebben zich tijdens de Amerikaanse verkiezingscampagne voor de midterms ontpopt tot een belangrijk instrument om de kiezers te beïnvloeden. De websites presenteren zich als onafhankelijke lokale media, maar zijn in de praktijk partijgebonden nieuwssites van Democraten of Republikeinen. Daarnaast richtten ook Russische desinformatie en AI-campagnespotjes zich tijdens deze campagne op de Amerikaanse kiezer.
Roze slijm en uiteraard AI: deze desinformatie krijgen Amerikanen voor de midterms te verwerken
Daan Nicolay
Gepubliceerd:
Samenvatting:
Voor de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen (midterms) zetten Republikeinen en Democraten allebei "pink slime"-websites in. Die sites doen zich voor als onafhankelijke lokale media, maar worden betaald door politieke actiegroepen en brengen eenzijdig nieuws. NewsGuard telde er 1.179, tegenover 937 echte lokale kranten.
Die artikels bereiken ook AI-chatbots: bij vragen over kandidaten en races zaten er in 48 procent van de gevallen pink slime-sites bij de bronnen, volgens journalistiek onderzoek.
Russische netwerken verspreiden nepvideo's die vooral Democratische kandidaten aanvallen.
"Uw vertrouwde bron voor lokaal nieuws, onderzoeksjournalistiek en verhalen uit de gemeenschap." Zo stelt de nieuwswebsite Ohio Pulse zich voor. De website staat vol artikels over de lokale politiek in de staat waar de Democraat Sherrod Brown en de Republikein Jon Husted het tegen elkaar opnemen voor een zitje in de Senaat.
De artikels over Husted gaan allemaal over zijn verwezenlijkingen als zittend senator. Bij Brown gaan de artikels voornamelijk over schandalen van de Democraat.
Daartegenover staat The Ohio Independent, die positief nieuws over Democratische kandidaten en negatief nieuws over Republikeinse kandidaten brengen.
Dat is niet toevallig. Ohio Pulse krijgt geld van het SLF PAC, een Republikeinsgezinde politieke actiegroep. The Ohio Independent is opgericht door een ngo die gesteund wordt door een Democratische actiegroep.
Roze slijm
Ohio Pulse en The Ohio Independent zijn voorbeelden van 'pink slime'-websites. De term verwijst naar het goedkope vleesproduct dat eruitziet als echt vlees, maar hoofdzakelijk bestaat uit resten en bindmiddelen.
Deze websites doen zich voor als onafhankelijke lokale nieuwsmedia. In werkelijkheid worden ze gesponsord door politieke actiegroepen om eenzijdige artikels te schrijven. Nergens maken de websites het zelf expliciet, maar wie de artikels leest, kan vaak enkel concluderen dat de Republikeinen te vertrouwen zijn en de Democraten niet, of vice versa.
Het fenomeen is niet nieuw. De term werd in 2012 voor het eerst gebruikt. Dankzij de opkomst van AI wordt het steeds makkelijker om in korte tijd hele websites te vullen met artikels. De Amerikaanse mediaorganisatie NewsGuard identificeerde in de VS 1.179 van dit soort websites. Daar staan slechts 937 ‘echte’ lokale kranten tegenover.
Lokaal nieuws voor de chatbot
De midterms zijn lokale verkiezingen. De kandidaten willen allemaal hun staat vertegenwoordigen in het Huis van Afgevaardigden, de Senaat of als gouverneur. Hoewel Donald Trump natuurlijk alomtegenwoordig is, gaan deze verkiezingen dus ook over lokale thema’s. Het belang van lokale journalistiek is in deze verkiezingen dan ook belangrijker dan bij de presidentsverkiezingen.
En kiezers lopen steeds meer de kans om hun nieuws te krijgen van een partijdige pink slime-site. De websites zelf bereiken niet veel mensen rechtstreeks, omdat het geen bekende titels zijn. Afzonderlijke artikels vinden wel een groot bereik: actiegroepen spenderen veel geld om artikels als advertenties op sociale media te pushen.
En ze bereiken niet alleen menselijke lezers, maar ook AI-chatbots. Steeds meer mensen krijgen hun nieuws door vragen over de actualiteit aan chatbots te stellen. Uit een onderzoek dat NewsGuard voor nieuwswebsite Politico deed, bleek dat wanneer ze aan chatbots vragen stelden over kandidaten en bepaalde races, er in bijna de helft van de gevallen, 48 procent, pink slime-nieuwssites bij de bronnen zaten.
In maart 2025 berichtte NewsGuard al dat Russische desinformatienetwerken bewust chatbots beïnvloedden door enorm veel nepartikels te schrijven. Zo kwamen Russische propaganda en nepnieuws in de antwoorden van de chatbots terecht. Actiegroepen van zowel de Democraten als de Republikeinen lijken deze tactiek nu ook te hebben ontdekt.
Russische desinformatie volgens vertrouwd recept
Amerikaanse politieke actiegroepen hebben dan wel hun tactieken overgenomen, Russische desinformatienetwerken hebben zelf ook actief geprobeerd om de Amerikaanse kiezer te beïnvloeden met nepnieuws.
In tegenstelling tot de pink slime-websites, die door beide kampen worden ingezet, valt op dat deze campagnes zich voornamelijk tegen de Democraten richten.
Eind oktober verspreidde zich op X een video van WOIO Channel 19, een lokale nieuwszender in Ohio. 4 voormalige medewerkers van Sherrod Brown zouden de kandidaat beschuldigen van seksueel overschrijdend gedrag. Het verhaal was compleet verzonnen , de video digitaal gemanipuleerd.
Het misbruiken van bekende nieuwsmerken om zonder bewijs valse beweringen te verspreiden is een beproefde tactiek van Russische desinformatienetwerken, zoals Storm-1516. Het werd regelmatig ingezet om nepnieuws over de oorlog in Oekraïne te verspreiden, maar evengoed over Oekraïense atleten tijdens de winterspelen.
Over de Democratische senaatskandidaat in Maine, Troy Jackson, werd een valse nieuwsuitzending van lokale nieuwszender WABI 5 gemaakt. Daarin wordt hij ten onrechte beschuldigd van agressief gedrag met een bijl.
Daarnaast identificeerde onderzoeksgroep AntiBot4Navalny nog tientallen campagnes waarin met AI bewerkte video’s Democratische kandidaten worden aangevallen. Het gaat om valse video’s van nieuwsmerken waarin verzonnen schandalen aan bod komen, maar evengoed bekendheden die hun steun voor de Democraten zouden intrekken, of de partij ervan beschuldigen hun kind "transgenderideologie" te hebben opgedrongen.
Hoeveel bereik en invloed deze campagnes hebben, is niet altijd duidelijk te zeggen. Vaak worden afzonderlijke berichten niet heel veel bekeken, maar verspreiden netwerken van tientallen accounts allemaal dezelfde boodschap.
Woorden verdraaien met AI
Het gebruik van met AI gemaakte video’s in deze campagne is uiteraard niet exclusief voorbehouden aan Russische propagandisten. In een analyse vorige week schreef VRT NWS AI-expert Tim Verheyden al over het toenemend gebruik van AI in campagnevideo’s bij verkiezingen wereldwijd, waaronder de midterms in de Verenigde Staten.
In die video's zien we de woorden van kandidaten als James Talarico, een Democraat uit Texas, verdraaid worden. Verschillende afzonderlijke uitspraken die Talarico in het verleden echt deed, worden samengevoegd en uitgesproken door een AI-versie van de kandidaat. Zo krijg je een toespraak volledig opgebouwd uit verschillende echte citaten, maar volledig uit de context gerukt.
Volgens een onderzoek van de Amerikaanse Wesleyan University, ging er bij deze verkiezingen al meer dan 137 miljoen dollar naar campagnevideo's gemaakt met AI. Dat is maar 1 procent van alle uitgaven aan reclamecampagnes, maar wel een spectaculaire stijging tegenover de 50.000 dollar die bij de verkiezingen in 2024 aan AI-reclames werd uitgegeven.
Hoeveel invloed al die AI-video's, pink slime-sites en nepschandalen juist hebben op het stemgedrag van de Amerikaanse kiezer is moeilijk vast te stellen. Wat wel duidelijk is, is dat bepaalde groepen geloven dat het werkt en bereid zijn om er veel geld aan uit te geven.