Poets je je tanden beter voor of na het ontbijt? "Liefst erna, maar wacht een half uur"

Wie na het ontbijt poetst, verwijdert meteen de tandplak, voedselresten en suikers die tijdens het eten achterblijven in de mond. Dat lijkt dus de meest logische keuze.

Toch poets je je tanden best niet meteen na het eten. Want als je net hebt gegeten, is je tandglazuur tijdelijk wat zwakker, zeker als je iets zuurs of zoets hebt gegeten of gedronken. Bacteriën in je mond zetten suikers om in zuren, waardoor mineralen tijdelijk uit het glazuur verdwijnen.

"Als je dan meteen zou poetsen, maak je je tandglazuur nog zwakker", legt Duyck uit. Daarom wacht je idealiter een half uur tot een uur voor je je tanden poetst na iets te eten.

In de praktijk heeft niet iedereen tijd om een uur te wachten tussen ontbijt en vertrek naar het werk of school. Voor wie meteen de deur uit moet, is vóór het ontbijt poetsen een prima alternatief, zegt Duyck. Zo verwijder je alvast de tandplak die zich tijdens de nacht heeft opgebouwd en vertrek je toch met een schone mond.

"En het is echt niet zo dat je tanden poetsen vóór het ontbijt slecht is, omdat je het ontbijt daarna dan niet meer wegpoetst", benadrukt Duyck. "Het belangrijkste is dat je 2 keer per dag grondig poetst, niet wanneer je dat doet."

Dat wachten na het ontbijt heeft alles te maken met de rol van speeksel. Speeksel helpt de zuren in je mond te neutraliseren en het glazuur opnieuw te versterken. Dat natuurlijke herstelproces beschermt tanden tegen slijtage en gaatjes. Daarom krijgen je tanden best voldoende tijd tussen eetmomenten om te recupereren.

Snack je de hele dag door, dan krijgt je glazuur nooit de kans om te herstellen. Daarom adviseert professor Duyck om je eetmomenten te beperken tot maximaal 5 per dag: 3 maaltijden en 2 tussendoortjes. Water, melk of ongesuikerde koffie of thee drinken tussendoor mag wel. Het is zelfs goed om na het eten te drinken, want het helpt om zuren sneller weg te spoelen.

Heel wat mensen hebben de neiging om minder hard te poetsen of te flossen, of er zelfs mee te stoppen, als hun tandvlees bloedt. Bloeden wijst op een ontsteking, veroorzaakt door bacteriën in tandplak.

Om die ontsteking weg te werken, is het net belangrijk om te blijven poetsen en flossen. Want als een tandvleesontsteking blijft duren, dan kan ze doordringen tot het kaakbot en het ligament rond de tand beschadigen. Dat heet parodontitis, en dat kan op termijn leiden tot tanden die los gaan staan of zelfs uitvallen.

Het verraderlijke is dat tandvleesontstekingen vaak geen pijn doen en dus dat je ze niet opmerkt. Ragertjes, flosdraad en blijven poetsen bij bloedend tandvlees zijn daarom essentieel voor een gezonde mond, net als een jaarlijkse controle bij de tandarts.

Bacteriën uit tandplak blijven niet altijd beperkt tot je mond. Via de bloedbaan of ademhaling kunnen ze zich verspreiden naar andere organen. Dat kan op lange termijn ziektes veroorzaken, maar ook voor acute problemen zorgen.

Voormalig veldrijder Bart Wellens was in 2012 een tijdlang in levensgevaar nadat ontsteking aan zijn tandwortels zich vastzette op zijn hartspier. Ook longinfecties, vroeggeboortes en vooral diabetes zijn regelmatig het gevolg van een slecht verzorgde mond, iets wat volgens professor Duyck zowel door artsen als tandartsen nog al te vaak over het hoofd wordt gezien.

"Daarom is tweemaal per dag goed poetsen ontzettend belangrijk, om tandbederf tegen te gaan, maar ook voor je algemene gezondheid. En of je nu voor of na het ontbijt poetst, dat maakt niet zoveel uit. Zolang je maar grondig en regelmatig poetst."