Fruittelers sturen seizoensarbeiders naar huis na knokpartij in hotel in Borgloon, burgemeester wil strengere registratie

Tijdens het plukseizoen maakt Derwael gebruik van meer dan 100 seizoensarbeiders. Die helpen bij de pluk van appelen en peren tussen half augustus en oktober. 

"Wij kunnen zelf een 60-tal mensen onderdak bieden op onze eigen terreinen. Voor de overige 50 zoeken we een andere oplossing. Dit jaar was dat op het domein van Château De Looz", legt de teler uit. 

Iedere dag worden de plukkers met bussen opgehaald aan het domein en naar de boomgaarden gebracht. 

Nu het domein van het hotel door de burgemeester is ontruimd, hebben de 50 arbeiders geen verblijfplaats meer. "Het is onmogelijk om op 1 dag tijd een degelijke oplossing te vinden voor die mensen", zegt Derwael.

"Er zit voor hen niks anders op dan terug te keren naar Roemenië", zegt Derwael. "Dat is vooral voor de plukkers zelf een drama. Zij rekenden erop om 2 maanden geld te verdienen in onze sector."

"Zij vinden dit enorm oneerlijk. Op het moment van de vechtpartij waren zij naar de winkel. Ze hadden niets te maken met de ruzie", legt Derwael uit. 

Ook voor zijn eigen pluk ziet Derwael problemen. "Ik ga nu verder met de overgebleven plukkers. Daardoor zal het overgebleven fruit later geplukt worden dan normaal." 

"Gelukkig loopt de pluk al op z'n einde", zegt Derwael. "Zowel voor appels en peren zijn we bijna klaar met plukken. De perenpluk startte vroeg en er zijn minder appels dan normaal. Toch is dit niet ideaal."

Het verbaast de fruitteler dat er zo veel plukkers op het domein verbleven. "Ik weet niet wat daar is misgelopen. Voor mijn 50 arbeiders was er een vergunning. Hoe het komt dat daar zo veel volk overnachtte, snap ik niet", besluit Derwael. 

"Normaal worden enkel de mensen gehuisvest waarvoor een vergunning is afgeleverd en dit is een vergunde plek. Anders zouden wij daar nooit mensen hebben ondergebracht", besluit Derwael. 

ARIEC Limburg, een dienst van de federale politie die georganiseerde misdaad opspoort en lokale besturen bijstaat, reageert minder verrast dan de fruitteler. Zij zien dit soort praktijken regelmatig opduiken. "Het is een algemeen probleem: huisvesters bieden plaatsen aan, zonder dat die mensen bij de gemeente worden aangemeld", zegt Annemie De Boye, hoofd van ARIEC Limburg.

"Dat is heel moeilijk afdwingbaar vanuit de gemeente, dus die is afhankelijk van de goodwill van die huisvesters. Maar daar zit een heel verdienmodel achter, waar veel geld mee gemoeid is, dus die zijn niet altijd geneigd om eerlijk te zijn. Dat maakt dat gemeenten vaak blind varen als er zulke incidenten gebeuren."

Het ARIEC organiseert in samenwerking met de lokale besturen regelmatig controles binnen een bepaalde sector om zo huisjesmelkerij of andere georganiseerde misdaad op te sporen. De Boye komt regelmatig soortgelijke situaties tegen waarbij de gemoederen tussen de seizoensarbeiders hoog oplopen. 

"Ik denk bijvoorbeeld aan een caravankamp waar we zagen dat elke caravan verhuurd werd aan 6 verschillende mensen die elkaar niet kenden, niet dezelfde taal spraken en een heel andere achtergrond of cultuur hadden. Ze hebben ook geen binding met de omgeving en ze moeten soms in hele slechte omstandigheden leven. We hebben het zelfs zo extreem gezien dat eenzelfde matras aan verschillende mensen verhuurd wordt. Het verbaast mij dus niet dat daar problemen van kunnen komen."

Dé oplossing heeft ARIEC Limburg niet meteen klaarliggen. Maar de instantie roept lokale besturen wel op om goed op te letten en om op tijd aan de alarmbel te trekken als er iets verdachts opgemerkt wordt.

"We raden lokale besturen ook aan om een reglement op kamerwonen in te voeren. Elke aanbieder van kamers voor de huisvesting van buitenlandse arbeiders zou dan een vergunning van de gemeente moeten krijgen. Dan kunnen we kijken naar de brandveiligheid en de hygiëne. Is er voldoende sanitair? Heeft elke kamer genoeg vierkante meters en een raam dat open kan? Dat moet letterlijk gecontroleerd worden."

"We kunnen huisvesters dan ook verplichten om telkens aan de gemeente mee te delen wie waar verblijft. Op die manier krijg je via het vergunningenbeleid toch enige greep op de situatie", zegt De Boye nog.