"Je bent de hele tijd op je hoede": Amine (20) zwom naar Ceuta en probeert nu op straat te overleven

"Sbah el kheir (goedemorgen), wat is je plan vandaag", typen we in Darija. De bolletjes bewegen op het scherm: Amine* is online. Enkele seconden later verschijnt zijn antwoord: "Me verstoppen, dat is het." Daaronder volgt nog een bericht: "En verstopt blijven, want ze zijn ons aan het zoeken."

Amine is een 20-jarige Marokkaan uit Tetouan, een stad in het noorden van het land. Op donderdag 30 juli verliet hij, net zoals duizenden andere jonge Marokkanen, het noorden van Marokko richting de Spaanse enclave Ceuta. 

Amine werkte de avond ervoor in de horeca in een naburig kustdorp. Na een lange nacht kreeg hij in de vroege uren telefoon van zijn vrienden. "Ze vertelden me dat de grens aan Sebta (Ceuta) open was. Dus ik pakte mijn telefoon en 400 dirham (40 euro), en ik vertrok meteen."

Diezelfde ochtend zwom Amine naar Ceuta, een tocht van enkele kilometers. "Zo zijn we de massa voorgebleven", vertelt hij ons 's nachts aan de telefoon, wanneer we hem even kunnen bellen.

De verhalen over de vele drenkelingen heeft hij later pas gehoord. "Er waren heel wat mensen omgekomen. Van veel slachtoffers wisten we lang niet wie ze waren, waardoor hun familie niet kon worden ingelicht. Bij sommigen is dat nog steeds niet gebeurd."

Het overgrote deel van de massa keerde binnen 48 uur terug naar Marokko. Twee weken later is Amine een van de naar schatting 8.000 tot 11.000 migranten die in Ceuta zijn gebleven.

"Die eerste dag kon ik me bij een Marokkaanse man die in Sebta woont, douchen en omkleden. Hij gaf me kleren en slippers, want mijn schoenen was ik kwijtgeraakt bij het zwemmen."

"Hij liet me de voorbije 2 weken af en toe op zijn stah (dakverdieping van een appartement, red.) slapen. Bij een andere vrouw, ook een Marokkaanse uit Sebta, mag ik mijn telefoon opladen. Er zijn hier echt goede mensen die ons helpen”, zegt Amine. 

Maar het (over)leven is bijzonder hard, getuigt Amine. Overdag probeert hij aan eten te komen en niet te hard op te vallen, 's nachts slaapt hij op straat. "In steegjes, verstopt", legt hij uit, "omdat de politie 's nachts patrouilleert op zoek naar migranten."

Amine probeert zich zo veel mogelijk af te zonderen, omdat groepen sneller opvallen en dus ook sneller gevat worden.

Maar daarnaast blijft hij ook alleen uit veiligheidsoverwegingen en vermijdt hij ook de bossen en heuvels. "Die zijn niet veilig", benadrukt hij. Het zou er daar volgens hem gewelddadig aan toegaan: migranten zouden er met geweld weggejaagd worden door de autoriteiten. 

"Voor meisjes en de jonge minderjarigen is het daar ook echt gevaarlijk", vertelt hij. Die groep maakte ook een groot deel uit van de duizenden die de oversteek naar Ceuta maakten.

"Zij zijn heel kwetsbaar", zegt Amine. Volgens hem doen er verhalen de ronde over meisjes en minderjarigen die tijdens of na de oversteek slachtoffer zouden zijn geworden van seksueel geweld. 

De verhalen worden ondertussen ook bevestigd door medische bronnen. Zo zijn er in de nasleep van de toestroom van migranten volgens verschillende berichten  minstens 4 minderjarigen behandeld in het Universitair Ziekenhuis van Ceuta na vermoedelijk seksueel geweld.

"Je bent eigenlijk voortdurend op je hoede hier", vertelt Amine. We vragen hem of hij overweegt terug te keren naar Marokko. "Nee", zegt hij resoluut, "er is voor mij geen toekomst daar."

"In Tetouan zijn er nauwelijks jobs, en de jobs die er zijn, worden slecht betaald", gaat hij verder. Amine behaalde dit jaar zijn baccalauréat, zijn einddiploma. Hij zou graag geneeskunde studeren. "Maar zelfs dokters worden onderbetaald."

"Er is veel corruptie in Marokko, van in het onderwijs tot op de werkvloer en in de politiek. Het systeem werkt gewoon tegen ons, hoe hard je ook je best doet. Jongeren studeren hard en werken nog harder; en raken uiteindelijk nergens."

En dus waagt hij zijn kans in Ceuta, in de hoop van daaruit Europa te kunnen bereiken. Hoe precies, vragen we hem. "Er zijn hier mensen die daarbij helpen, heb ik gehoord", zegt hij. "Tegen betaling."

Amine heeft het over mensensmokkelaars die voor enkele duizenden euro's een route naar Europees grondgebied faciliteren. "Maar ik moet me eerst even gedeisd houden hier. In de tussentijd moet ik gewoon even geduld hebben en doorbijten."

"Het komt wel goed, inshallah (als God het wil, red.)”, zegt hij alsof hij daarmee vooral zichzelf probeert gerust te stellen.