Waarom niemand vrolijk wordt van het Zomerakkoord: "Dit voorspelt niet veel goeds voor zoektocht naar 10 miljard"

"Je mag het zo eigenlijk niet noemen, maar we hebben vooral wat brol weggewerkt", klonk het dit weekend ootmoedig op een regeringskabinet. Dat lijkt ook de kritiek te zijn van de oppositie, die dit Zomerakkoord "slordig haastwerk" noemt. Krantencommentaren spreken over "de kunst van het niet beslissen" en over "een akkoord dat zo uit de koker van Vivaldi kon komen".

Ook Dave Sinardet, professor politieke wetenschappen aan de VUB en de UCL, moet toegeven dat hij niet bijster van zijn sokken geblazen is door de beslissingen van de federale regering. "70 maatregelen, dat lijkt indrukwekkend, maar ik heb niet de indruk dat de regering echt veel vooruitgang heeft geboekt. De zwaarste kilometers moeten nog volgen."

Hij wijst op die flexibelere werkweken, ook wel de 'accordeonweken' of 'annualisering', die de regering wil invoeren. "De regering hakt de knoop niet door, maar schuift ze door. In de eerste plaats naar de sociale partners, die tegen september een advies moeten geven."

"Maar dat is een beetje een truc van de foor, want die sociale partners zijn even verdeeld als de regering. Dit is socio-economisch nu eenmaal een dossier met een typische links-rechtstegenstelling. Dus die gaan natuurlijk geen eensluidend advies vinden. En dan komt dat mooi terug op de tafel van de regering-De Wever in september."

Sinardet vreest dat dat nog voor fikse discussies kan zorgen. "Want het was toch een beetje het kerndossier van dit akkoord - of non-akkoord. Het lag al een hele tijd op tafel en het bleef voor conflict zorgen. In die mate dat er ook andere dossiers aan gekoppeld werden, waardoor het alles dreigde te verlammen."

Ook andere maatregelen zijn volgens de politicoloog magere beestjes. "Kijk naar het importverbod voor goederen uit bezette Palestijnse gebieden: dat is eigenlijk in september al beslist. Terwijl de echte discussie in het Gaza-dossier - de erkenning van Palestina - weer is uitgesteld."

"Er was ook een hele hervorming beloofd van de verschillende verlofstelsels tot een familiekrediet. Nu komt er nog eens een extra stelsel - die 5 extra dagen - bovenop. En de regering draait zelfs een eerdere beslissing terug, de vliegtaks, na gelobby van Ryanair."

"En kijk ook naar wat er niet in het Zomerakkoord zit: de hervorming van het pensioensparen, het antifraudeplan, de terugbetaling door banken in het geval van phishing, ..."

Sinardet maakt zich daarom zorgen voor de zware begrotingsonderhandelingen die er in september aankomen. "Dit akkoord voorspelt niet veel goeds voor de zoektocht naar die 10 miljard euro. Als de regering er nu zelfs nauwelijks in slaagt om enkele tientallen meters vooruitgang te boeken, ziet het er toch niet zo goed uit voor de vele kilometers die ze nog zal moeten afleggen."

Doordat zoveel dossiers aan elkaar worden gekoppeld, voelt ook de buitenwereld dat het vertrouwen tussen de regeringspartijen wegebt. "Ook natuurlijk omdat het spook van een eventuele val en vervroegde verkiezingen begint rond te waren in de Wetstraat", oppert de politicoloog.

Niet dat er een regeringspartij is die momenteel rationeel baat heeft bij de val van de federale regering. "Maar politiek is natuurlijk niet altijd ratio. Je dreigt op de duur in een soort self-fulfilling prophecy terecht te komen."

"Als een partij denkt: 'Ik wil geen verkiezingen, maar die andere partij lijkt daar toch mee bezig te zijn, dus ik moet mij ook beginnen voor te bereiden', dan geraakt iedereen in een soort campagnemodus, terwijl je net een bestuursmodus wilt. Dat kan tot gevolgen leiden die niemand gewild heeft."