De Hongaarse premier Péter Magyar schuift schaaklegende Judit Polgár naar voren als mogelijke presidentskandidaat. "Het zou een hele eer zijn voor ons land als ze dit aanbod accepteert", schrijft hij op Facebook. Eerder deze maand paste Magyar de grondwet nog aan om de voormalige president Tamás Sulyok uit zijn ambt te zetten.
Wordt meest succesvolle vrouwelijke schaker ooit president van Hongarije?
Jani Lambrechts
Gepubliceerd:
"Ons land heeft eenheid, vrede en een president nodig waar alle Hongaren trots op zijn", begint de Hongaarse premier Péter Magyar zijn boodschap op Facebook .
Met de Hongaarse schaaklegende Judit Polgár schuift hij zo iemand naar voren, zegt Stefan Bos, correspondent in Hongarije.
Polgár is sinds 1991, ze was toen 15, grootmeester in het schaken. Ze wordt nog steeds aanzien als de meest succesvolle vrouwelijke schaker ooit en stond 26 jaar lang onafgebroken boven aan de wereldranglijst voor vrouwen in de schaaksport.
Ook behaalde ze de mondiale top 10 en won ze maar liefst 5 schaakolympiades.
"Ze is iemand waar heel veel Hongaren met trots naar opkijken", legt Bos uit. "Magyar vindt dat ze tijdens haar carrière heeft bewezen dat ze zeer veel over heeft voor haar land. Ze kan de hoogste vorm van dienst aan haar land bewijzen door president te worden, vindt Magyar."
Creatieve keuze voor ceremoniële functie
Met Polgár maakt Magyar een verrassende en creatieve keuze. Toch zullen vriend en vijand van de huidige premier zich in de keuze kunnen vinden.
"Ze is echt wel de trots van Hongarije", zegt Bos. "Als ze het aanbod aanvaardt, vermoed ik dat ze makkelijk verkozen zal worden in het parlement. Magyar zelf heeft een tweederdemeerderheid en zelfs de oppositie zal die keuze steunen. Misschien niet openlijk, maar toch."
De president in Hongarije heeft voornamelijk een ceremoniële functie. De grootste macht ligt bij het parlement en de premier.
Ik verwacht dat er dan ook afspraken zullen worden gemaakt om Magyar grotendeels te steunen
Stefan Bos, correspondent in Hongarije
Maar de president kan wel veto's uitspreken, zegt Bos. "Hij of zij kan wetten terugsturen naar het parlement en aan het Grondwettelijk Hof vragen om wetten te herbekijken."
Officieel is de president ook opperbevelhebber van de strijdkrachten.
Het is nog afwachten of Polgár de functie aanvaardt en zich officieel kandidaat wil stellen. Magyar zit naar eigen zeggen morgen met haar samen om te vragen of ze haar rol als president wil aanvaarden.
"Ik verwacht dat er dan ook afspraken zullen worden gemaakt om Magyar grotendeels te steunen", zegt Bos.
Magyar moest op zoek naar een nieuwe president, omdat hij de vorige uit zijn ambt heeft gezet.
"Volgens Magyar was Tamás Sulyok niet meer de juiste man om president te zijn van Hongarije. Sulyok greep niet in toen Viktor Orbán (Magyars voorganger, red.) steeds autocratischer werd. Dat verwijt Magyar hem. En Sulyok heeft ook niets gedaan aan schandalen rond kindermisbruik bij staatsinstellingen of in corruptiezaken, vindt Magyar."
Dus zette hij Sulyok maar aan de kant. Daarvoor moest hij de grondwet wijzigen en dat lukte hem ook, dankzij steun van het parlement en de handtekening van Sulyok zelf.
Dat baart mensenrechtenorganisaties en andere critici zorgen. "Ze vrezen dat het amendement van de grondwet kan leiden tot het monddood maken van de oppositie. En ze wijzen er ook op dat Sulyok wel degelijk eerlijk verkozen werd door het parlement."
Daarom zijn de ogen dus op Magyar gericht. Hij zal volgens Bos zowel internationaal als door de EU in de gaten gehouden worden.
