De Hongaarse president Tamás Sulyok heeft een grondwetswijziging ondertekend die hem uit zijn ambt zal zetten. Huidig premier Péter Magyar zette alles in het werk om Sulyok weg te krijgen, omdat die een politieke bondgenoot is van de voormalige premier Viktor Orbán.
Hongaarse president ondertekent dan toch grondwetswijziging: weg vrij voor nieuwe president
Het Hongaarse parlement had de grondwetswijziging eerder deze week al goedgekeurd. De president had dan 5 dagen de tijd om het amendement te ondertekenen, en heeft dat nu net op tijd gedaan.
Vanaf morgen zal de parlementsvoorzitter, Ágnes Forsthoffer, de president tijdelijk vervangen. Binnen de 30 dagen moet het parlement een nieuwe president aanduiden.
Premier Magyar tevreden
Premier Péter Magyar eist al van bij zijn aantreden dat de president zou opstappen. Hij vindt dat die zijn functie niet correct heeft uitgevoerd, omdat hij nooit ingreep toen de vorige premier Viktor Orbán de rechtsstaat in Hongarije uitholde. Volgens hem diende Sulyok enkel de belangen van de vorige regering.
Magyar stelt ook dat hij door zijn overtuigende verkiezingsoverwinning een mandaat heeft gekregen om Orbán-getrouwen in hoge functies te verwijderen. Onder wie dus ook de president. En hij heeft de macht om dat te doen, want zijn partij Tisza heeft een tweederdemeerderheid in het parlement.
Maar de president zelf zegt dat Magyar de democratie en de rechtsstaat net aanvalt, door hem op deze manier, met een grondwetsamendement, uit de weg te ruimen. Ook mensenrechtenorganisaties hebben zich kritisch getoond.
Oud-premier Orbán (die nog altijd in de VS is voor het WK voetbal), zegt dat Magyar zijn macht misbruikt. "Tirannie is niet langer een dreiging, maar een realiteit", schrijft hij op Facebook.
Ingrijpende hervormingen
De grondwetswijziging behelst meer dan enkel het vervangen van de president.
Er staat ook in dat parlementsleden maximaal 12 jaar in het parlement kunnen zetelen, oftewel drie termijnen. Dat wil zeggen dat tweederde van de parlementsleden van de huidige fractie van Fidesz, de partij van Orbán, bij de volgende verkiezingen niet meer kunnen verkozen worden.
Daarnaast stelt het amendement de leeftijdsgrens voor rechters van het Hooggerechtshof op 70 jaar. Daardoor zal de voorzitter van het Hof, ook een belangrijke bondgenoot van Orbán, met pensioen moeten.
Een 3e element is het oprichten van een orgaan dat corruptie onder Orbán zal onderzoeken.
"Met deze besluiten geven we het Hongaarse volk iets terug wat het regime van Orbán al jaren probeert af te nemen", reageerde Magyar op sociale media. "De zekerheid dat de macht beperkt is, dat gemeenschappelijk bezit kan worden teruggevorderd en dat de staat weer ten dienste kan staan van zijn burgers, de vrije Hongaarse burgers."
Vanaf het najaar wil Magyar een grotere grondwetsherziening organiseren, waar ook de bevolking inspraak in zou krijgen.
