3I/Atlas, de komeet uit een ander zonnestelsel die vorig jaar langs de aarde vloog, is waarschijnlijk 10 tot 12 miljard jaar oud. Dat is nog veel ouder dan wat astronomen eerst dachten. Dat staat in een nieuwe studie.
Interstellaire komeet 3I/Atlas, die vorig jaar langsvloog, mogelijk 10 tot 12 miljard jaar oud
Wim De Maeseneer
Gepubliceerd:
De 3I/Atlas werd in juli 2025 ESA-ruimte-ruimterots-zonnestelsel/">ontdekt. In december vloog hij langs de aarde, op een veilige 270 miljoen kilometer.
Met meer dan 200.000 kilometer per uur raast 3I/Atlas nog altijd door ons zonnestelsel, om ons pas ergens in 2035 voorgoed te verlaten en mogelijk door te reizen naar een ander planetenstelsel.
Wetenschappers hadden al een vermoeden dat de komeet weleens het oudste object zou kunnen zijn dat ooit in ons zonnestelsel is waargenomen. Een nieuwe studie bevestigt dat nu. En 3I/Atlas is waarschijnlijk nog een pak ouder dan eerst gedacht.
IJskoude omgeving
Toen 3I/Atlas zich in december 2025 van de zon verwijderde, grepen sterrenkundigen de kans om de krachtige op de komeet te richten. 3I/Atlas was net opgewarmd door zijn dichtste passage langs de zon, en het oude ijs was omgezet in een heldere gaswolk, ideaal voor observatie.
Uit de metingen blijkt dat 3I/Atlas een ongeziene hoeveelheid deuterium bevat, een zwaar isotoop van waterstof. 3I/Atlas bevat tot 30 keer meer deuterium dan de kometen in ons zonnestelsel.
Volgens de onderzoekers betekent dit dat 3I/Atlas wellicht is ontstaan in een zeer koude omgeving, bij temperaturen tot min 240 graden Celsius, ergens in de vroege geschiedenis van het heelal.
Ook de aanwezigheid van andere isotopen doet de onderzoekers besluiten dat 3I/Atlas vermoedelijk 10 tot 12 miljard jaar geleden is ontstaan. Dat is veel vroeger dan het ontstaan van ons eigen zonnestelsel, 4,5 miljard jaar geleden.
Waar 3I/Atlas precies vandaan komt, blijft voorlopig een raadsel. Wetenschappers gaan er wel vanuit dat het ergens in ons Melkwegstelsel moet zijn geweest.
"Dit was een unieke kans om een oeroud object uit de verre Melkweg te bestuderen, waarschijnlijk ouder dan onze zon en ons zonnestelsel", zegt astrochemicus Martin Cordiner, hoofdauteur van de studie. "Enerzijds krijgen we direct inzicht in die verre tijd en plaats, en anderzijds leren we iets over hoe ongewoon ons eigen zonnestelsel is."
Dit artikel is gebaseerd op een persbericht van ruimtevaartorganisaties ESA en NASA. De volledige studie is gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift Nature .
