Sinds de start van de oorlog van de VS en Israël tegen Iran zijn al bijna 30 geavanceerde Reaper-drones uit de lucht geschoten. Dat schrijven bronnen dicht bij het Pentagon. De totale verliezen lopen al op tot meer dan 1 miljard dollar. Omdat de drone niet langer wordt geproduceerd, kan de VS zijn voorraad niet snel aanvullen. Daarom moet het land haastig op zoek naar een vervanger.
Zorgen in VS over tekort aan geavanceerde Reaper-drones (nu Iran ze voortdurend uit de lucht weet te schieten)
Lukas Lecluyse
Gepubliceerd:
Droneproducent General Atomics heeft enkele dagen geleden de vraag gekregen van het of het nog enkele MQ-9 Reaperdrones op voorraad had staan. Door de aanhoudende oorlog in Iran - en de grote materiële verliezen die het Amerikaanse leger daar lijdt - kampt de VS met een tekort aan die onbemande toestellen.
Sinds een jaar is de productie van Reaper-drones volledig stilgelegd. General Atomics heeft nog iets minder dan 10 ongebruikte toestellen staan, meldt het bedrijf aan The War Zone, een gespecialiseerde militaire nieuwssite. Daarna is de voorraad uitgeput en dreigt de VS zonder aanvalsdrones te vallen.
Twijfels over droneprogramma
Aan het begin van 2026 had de Amerikaanse luchtmacht naar eigen zeggen nog 165 Reaper-drones. Dat staat in officiële documenten van het Pentagon. Volgens David Tabor, luitenant-generaal bij de Air Force, is de vloot ondertussen geslonken tot 135, zegt hij aan TWZ. Jarenlang was er een ondergrens van 189 Reapers.
De luchtmacht heeft de Reaper bovendien nog altijd nodig voor tientallen andere permanente surveillance- en verkenningsmissies wereldwijd.
Iran lijkt er verrassend goed in te slagen om Amerikaanse Reaper-drones uit de lucht te schieten. Volgens de Amerikaanse nieuwssite Bloomberg loopt het kostenplaatsje van die verliezen ondertussen al op tot meer dan 1 miljard euro.
Los van de hoge kosten, veroorzaakt dat verlies vooral een operationeel probleem. De Reaper is hét werkpaard van het Amerikaanse leger tijdens de recente oorlogen in Afghanistan, Iran en tegen anti-terrorismeorganisaties. De drone kan erg lang in de lucht blijven, veel inlichtingen verzamelen en erg precies toeslaan (met raketaanvallen) zonder een piloot in gevaar te brengen.
In tegenstelling tot bijvoorbeeld een bemand F-35-gevechtsvliegtuig is de Reaper-drone niet (bijna) onzichtbaar voor radar, relatief traag en vrij kwetsbaar. De Iraanse luchtafweer kan ze daardoor relatief gemakkelijk uit de lucht schieten. Het land bezit bovendien systemen die specifiek getraind zijn op drones, en daar lijken de Reapers niet goed tegen bestand.
Steeds meer stemmen binnen het Amerikaanse leger trekken daardoor het nut van de drones in twijfel. De luchtmacht heeft al meerdere halfslachtige pogingen gedaan om een opvolger te vinden, maar zonder succes. Ze zit nu in de beginfase van een nieuwe poging om een 'MQ-9 Next' aan te schaffen, een proces dat waarschijnlijk nog jaren zal duren.
Belgische SkyGuardians
De Belgische defensie kocht in 2020 4 MQ-9B SkyGuardians aan, de modernere versie van dezelfde dronefamilie. De SkyGuardian kreeg enkele technologische updates, maar heeft operationeel geen grote verschillen.
Als Reapers kwetsbaar zijn in een zwaar verdedigde luchtzone, dan geldt dat in principe ook voor SkyGuardians.
Toch is dat geen groot probleem voor de Belgische defensie. De SkyGuardians mogen (voorlopig) geen raketten dragen, en worden bijgevolg vooral ingezet voor bewakings- en spionagemissies. Die operaties vinden vooral plaats in -luchtruim of luchtruim dat relatief veilig is.
