De Europese Unie heeft een akkoord bereikt over de uitvoering van de handelsdeal met de Verenigde Staten. Die deal voorziet dat de EU haar tarieven op Amerikaanse industriële producten schrapt, terwijl de VS een invoertarief van 15 procent op Europese goederen zou hanteren. Omdat het parlement de deal eerst te risicovol vond, bevat het akkoord nu ook extra beschermingsmaatregelen voor de EU.
EU bereikt akkoord over uitvoering handelsakkoord met VS: "Met extra voorwaarden én een einddatum"
Lina El Bakkali
Gepubliceerd:
Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en de Amerikaanse president Donald Trump sloten de handelsdeal al vorige zomer in Schotland. Von der Leyen en Trump kwamen overeen dat de EU de invoertarieven op Amerikaanse industriële goederen zou afschaffen.
Ook zouden bepaalde Amerikaanse producten – waaronder kreeft, een politiek gevoelig product in de VS – extra markttoegang krijgen. In ruil daarvoor beloofde Washington een algemeen invoertarief van 15 procent op Europese goederen te heffen.
De EU gaat het handelsakkoord dat vorig jaar met de VS gesloten werd, dan toch uitvoeren
Deadline
Maar door de opgelopen spanningen met de VS heeft het Europees Parlement maandenlang op de rem gestaan. De deal was volgens veel parlementsleden te onevenwichtig en risicovol en had te weinig garanties voor Europa.
Toen de goedkeuring op zich liet wachten, gaf Trump de Europese Unie tot 4 juli, de 250e verjaardag van de Verenigde Staten, om het handelsakkoord goed te keuren. Na die deadline dreigde hij de Amerikaanse invoerrechten onmiddellijk fors te verhogen.
Na langdurige onderhandelingen kwamen de Europese lidstaten en het Europees Parlement uiteindelijk diep in de nacht dan toch tot overeenstemming in Straatsburg. Mits extra ingebouwde voorwaarden om de EU beter te beschermen tegen de onvoorspelbaarheid van Trump.
Beschermingsmechanismen
Staal blijft bijvoorbeeld een heikel punt, zegt VRT NWS-journalist Rob Heirbaut in De Ochtend op Radio 1. "De VS hanteert nog altijd tarieven tot 50 procent op Europese staalproducten. Ze voegden zelfs nieuwe staalhoudende producten toe aan de lijst. Volgens Europa was dat tegen de afspraken."
"Daarom staat nu in het akkoord dat de Europese Commissie de deal kan opschorten als die tarieven tegen het einde van dit jaar niet dalen tot het afgesproken niveau."
Europa en VS bereiken handelsakkoord na maandenlange patstelling
"Men zal ook nagaan of er door dit akkoord geen grote toename is van invoerproducten vanuit de VS. Als dat toch gebeurt, kan de EU ingrijpen."
"En ook belangrijk: het akkoord krijgt een einddatum. Eind 2029 loopt de deal af. Als er tegen dan geen nieuwe overeenkomst is, komen de tarieven op Amerikaanse producten automatisch terug."
Ik denk dat de Amerikanen blij zullen zijn dat de voorwaarden niet strenger zijn
Rob Heirbaut, VRT NWS-journalist
Volgens Heirbaut is het nog koffiedik kijken hoe de Amerikanen zullen reageren op deze extra voorwaarden. "Maar ik denk wel dat ze gelukkig zullen zijn dat de voorwaarden niet nog strenger zijn."
"Zo wilden sommige fracties in het Europees Parlement het akkoord pas laten ingaan als de Amerikaanse staalheffingen eerst verlaagd werden. Anderen wilden de einddatum al in 2028, nog voor de Amerikaanse verkiezingen dus. Wat er nu ligt, is dus een afgezwakte versie."
"Nog altijd onevenwichtig"
Hoewel de extra voorwaarden het akkoord iets minder kwetsbaar maken, blijft het volgens Heirbaut onevenwichtig. De EU geeft meer toe dan de VS, en de Amerikaanse staalheffingen blijven een pijnpunt. Waarom is er nu dan toch een akkoord?
Toch licht op groen gezet ondanks veel wantrouwen: wat heeft de doorslag gegeven? Rob Heirbaut legt uitleg:
"Toen het akkoord gesloten werd, werd gezegd dat dit het best haalbare is. Aanvankelijk had Trump zelfs een tariefverhoging van 20 procent aangekondigd voor Europa. Uiteindelijk is dat 15 procent geworden. Andere delen van de wereld hebben een nog slechtere deal gekregen, dus was de redenering: we moeten dit slikken. En dat hebben ze dan ook gedaan."
Ongeduld in de VS nam toe
Rob Heirbaut, VRT NWS-journalist
Volgens hem waren het vooral de lidstaten die aandrongen op een akkoord. Ook aan de rechterzijde van het Europees Parlement wilde men geen al te strenge voorwaarden opleggen, vanuit de overtuiging dat het Europese bedrijfsleven vooral nood heeft aan stabiliteit.
"Tegelijkertijd nam het ongeduld in de Verenigde Staten toe. Trump had nog maar pas gedreigd om de tarieven op Europese auto's op te trekken tot 25 procent, wat extra nervositeit veroorzaakte."
