Proces rond 'pitbull in toga' Inez Weski loopt vandaag af: "Rechtsstaat in staat van ontbinding"

"Bent u Joepie?", was een van de eerste vragen die Inez Weski kreeg op haar proces. "Daar kan ik geen antwoord op geven", zei ze, verwijzend naar haar beroepsgeheim. 'Joepie' - in werkelijkheid UPI - is de nickname van het Sky ECC-account dat door de politie gekraakt werd.

Dat toestel werd gebruikt om berichten van en naar de beruchte crimineel Ridouan Taghi over te brengen. Inez Weski wordt ervan verdacht de bezitter te zijn van dat toestel. "En neen, ik verschuil me niet achter mijn toga zoals het OM tot nu toe kennelijk kwalijk uitvent." 

Het proces tegen Weski begon op 2 april en telde 5 zittingsdagen. Weski was niet alle dagen aanwezig, maar als ze het woord nam, deed ze dat met nauwelijks ingehouden woede en vooral met veel verontwaardiging.  

Weski zei die eerste dag ook huilend dit tegen de rechter: "Je kunt eigenlijk alleen maar spreken over een hel, de hel van Marengo (Marengo is de naam van een groot drugsproces waar Ridouan Taghi en 16 anderen terechtstonden, red.) Ik hoop dat u er iets van begrijpt, dat er allemaal mensen verdwijnen. Er stonden prijzen op hoofden, er was groot gevaar. Er is voortdurend op deuren geklopt voor informatie. Het was ondraaglijk. Een soort ring van vuur die alleen maar verder wordt opgestookt van alle kanten. En jij staat daar en denkt dat je werkelijk alles kunt doven. Dat is een illusie." 

Hoe die woorden precies moeten geïnterpreteerd worden, is niet zo duidelijk. En dat was ook al zo bij haar arrestatie, zo zei de openbaar aanklager.

Bij haar aanhouding zou Weski volgens het Openbaar Ministerie dit tegen de politie gezegd hebben: "Had ik het allemaal maar niet gedaan. Ik denk dat jullie het weten. Ik weet wat men van plan is geweest. Had ik het maar allemaal laten gebeuren… Ik ga nu dood. Ik ga dit niet overleven. Jullie weten dat ik het niet wilde."

Het lijkt erop dat Weski daarmee aangeeft dat ze onder druk stond van de criminele organisatie van Taghi. "Maar", zo reageert het Openbaar Ministerie, "van een advocaat, zeker van iemand die al 45 jaar in het vak zit, mogen we verwachten dat ze weerstand kan bieden aan de druk van een criminele organisatie."

Weski zelf ontkent dat deze woorden kunnen gelezen worden als een bekentenis. "Op 21 april 2023 ben ik in mijn woning aangehouden. Ik was op dat moment in een voor mij zeer stressvolle en medisch zorgwekkende toestand", staat er in een verklaring van haar die werd voorgelezen in de rechtbank. Ze betwist zelfs dat ze die uitspraken zo deed. "Ik heb die woorden niet bewust en niet in die bewoordingen gezegd." 

Weski erkent dat ze contact had met haar cliënt en diens familie. Ze bezocht Ridouan Taghi tussen december 2019 en maart 2021 zo’n 80 keer. Maar nooit ging het volgens haar over 'eventuele zakelijke affaires', zoals drugshandel of witwassen van Ridouan Taghi.

Volgens de aanklagers is het wel opvallend dat er telkens kort voor en na die bezoeken ook contact is met de familie van Taghi.  

De advocaten van Weski betoogden dat er eigenlijk geen enkel hard bewijs is dat Weski boodschappen zou overgebracht hebben. Volgens hen is die betichting gebaseerd op "vermoedens en aannames".

Maar stel dat het toch zou gebeurd zijn, zo redeneerden ze, deed ze dat dan op eigen initiatief? Of deed ze dat omdat de omgeving van haar cliënt haar daartoe verplichtte? Werd ze met andere woorden zwaar onder druk gezet? Advocaat Geert-Jan Knoops gebruikte de woorden "buitensporige externe druk". In dat geval zou er dan sprake kunnen zijn van 'psychische overmacht'. 

In dat geval, zeggen de advocaten van Weski, "kan in redelijkheid niet van Weski worden gevergd dat zij daar weerstand tegen kon bieden".  

Maar blijkbaar deed ze dat tot op zekere hoogte toch wel. Want uit de onderschepte communicatie blijkt ook dat de familie van Taghi niet tevreden is over haar, omdat ze juist geen instructies doorgaf van Taghi naar andere bendeleden en terug.

Zij klagen over Weski die "paranoia" zou zijn en te weinig behulpzaam. Er is zelfs sprake in een rapport van de inlichtingendiensten dat Weski om die reden op een dodenlijst stond.  

Weski zelf verklaarde hierover niets omdat haar geheimhoudingsplicht haar dat verhindert.  

Het Openbaar Ministerie vond het absoluut niet bewezen dat Inez Weski zou gehandeld hebben onder dwang. En als dat wel zo zou zijn geweest, had ze daar maar anders op moeten reageren "door bijvoorbeeld de verdediging neer te leggen of zich te wenden tot de deken" (een deken is te vergelijken met de stafhouder, het hoofd van alle advocaten, red.).   

Voor het OM is het duidelijk dat Weski wetens en willens misbruik maakte van haar positie als advocaat om boodschappen over te brengen. Hoe ze dat dan zou gedaan hebben in de extra beveiligde gevangenis van Vught, wisten ze ook niet precies.

"Voorzitter", zo zei advocaat Knoops, "kunt u werkelijk mevrouw Weski 4,5 jaar de cel in sturen, als óók het OM niet weet hoe het is gegaan?"

Op de laatste zittingsdag nam Weski zelf nog het woord. Dat gebeurde opnieuw in erg emotionele bewoordingen waarbij ze zichzelf omschreef als een "slachtoffer van schaamteloos wanrecht". Weski vermoedde ook dat er wetgeving in de maak is "om strafrechtadvocaten in de toekomst te kunnen begraven naast hun cliënten. De advocaat opereert buiten bescherming van de wet".

Daarmee raakte ze ook aan de achtergrond waartegen dit proces zich afspeelde. Die achtergrond is er een van een steeds sterker gepolariseerde verhouding tussen parket en strafpleiters.

Sommige strafpleiters voelen zich soms geviseerd door het Openbaar Ministerie en vinden dat ze ten onrechte te veel geïdentificeerd worden met hun cliënten. Bij sommige leden van het parket is dan weer te horen dat enkele strafpleiters veel te dicht bij hun cliënten staan en het verschil niet meer kennen tussen onafhankelijk iemand verdedigen en daadwerkelijk participeren aan een criminele organisatie. 

Om die reden werd het proces ook met heel veel belangstelling gevolgd door Nederlandse maar ook Vlaamse strafpleiters.

Inez Weski verwees daar zelf ook naar. Het Openbaar Ministerie heeft volgens haar "een zeer vervormd beeld" van het werk van een strafadvocaat. Uit zelfbehoud en om haar onafhankelijkheid te bewaren stelt ze nooit vragen over de criminele feiten waarvan haar cliënten verdacht worden. "Je gaat niet als een soort biechtvader te werk."  

Over drugszaken heeft ze nooit met Ridouan Taghi gesproken - "laat staan dat ik daar enigerlei bemoeienis mee heb gehad."

Helemaal op het einde van het proces toonde Inez Weski schilderijen van Francisco Goya. Haar lievelingsschilder, zo zei ze, toonde de ontmanteling van Spanje.

"Mijn vrees is dat ook Nederland al lang in stilte is ontmanteld van een groot deel van zijn menselijkheid. De Nederlandse rechtsstaat verkeert in vergaande staat van ontbinding."

Verwijzend naar het bekende schilderij waar een enkeling staat tegenover diverse mannen die een geweer op hem richten, zegt ze: "Ik had geen motief voor deelname aan een criminele organisatie. Ik kan inhoudelijk nergens iets over zeggen. Men staat voor een vuurpeloton met de rug tegen de muur."

Vandaag valt de uitspraak in het proces. Wat die ook zal zijn, volgens haar advocaten heeft het proces de 71-jarige Weski zware gezondheidsproblemen bezorgd. Zij pleitten de vrijspraak. En mocht ze toch veroordeeld worden tot een gevangenisstraf? "Dat zou het einde van haar leven betekenen."