"Slechts enkele honderden gecoördineerde stemmers nodig om televoting Songfestival te winnen", stelt New York Times

Tijdens de vorige editie voerden de Israëlische overheid en pro-Israëlische groepen een campagne om mensen ertoe aan te zetten het maximum van 20 stemmen per persoon uit te brengen voor de Israëlische kandidaat Yuval Raphael.

Hoewel de vakjury's Israël weinig punten gaven, katapulteerde de publieksstemming Raphael naar de tweede plaats in de einduitslag.

Onder meer Spanje vroeg toen een analyse van de televoting. De organisatie benadrukte dat er geen onregelmatigheden waren in de stemprocedure. Maar volgens The New York Times hebben ze nooit een extern onderzoek laten uitvoeren. En hebben ze ook nooit de data van de stemming vrijgegeven, "omdat dat de veiligheid van de wedstrijd zou ondermijnen". 

Uit gegevens die The New York Times heeft verkregen, blijkt dat in sommige landen slechts een paar honderd mensen voldoende zouden zijn geweest om een ​​overwinning bij de televoting (de stemmen van het publiek) te behalen.

Daardoor is de liedjeswedstrijd volgens de Amerikaanse kwaliteitskrant "veel vatbaarder voor beïnvloedingscampagnes van de overheid dan de organisatoren hebben toegegeven".

De analyse van de Amerikaanse krant toont met data uit Spanje aan hoe eenvoudig de stemming te sturen is. Israël behaalde daar afgerond 47.570 stemmen in de Spaanse televoting. Als elke stemmer 20 keer stemde, waren daarvoor amper 2.379 mensen nodig. 

Om de Oekraïense inzending op de tweede plaats te kloppen (die in Spanje afgerond 9.620 stemmen gekregen had), volstond zelfs een georganiseerde groep van 482 personen.

De deelname van Israël ligt de jongste jaren zeer gevoelig. Na de vorige editie in Bazel, waar Israël ei zo na won, klonk de roep om uitsluiting nog harder door de zware menselijke tol in de Gazastrook. Nederland, Spanje, Ierland, IJsland en Slovenië doen dit jaar uit protest niet mee.

Om de gemoederen te bedaren en disproportionele stemcampagnes te bannen, kondigde organisator EBU eind vorig jaar dan ook aan dat de regels aangescherpt werden.

Kijkers kunnen nu nog maximaal 10 stemmen uitbrengen. Volgens die maatstaf had Israël vorig jaar slechts 963 gemotiveerde stemmers nodig gehad om de Spaanse volksstemming te winnen (en met 9.630 stemmen Oekraïne, dat afgerond 9.620 stemmen had, te verslaan).

Volgens de organisatie is deze regel van maximaal 10 keer stemmen (vroeger dus: maximaal 20) er zodat kijkers op meerdere favoriete liedjes zouden kunnen stemmen. Songfestivalwatchers zien er een mooi financieel verdienmodel in.

Daarnaast telt de stem van de vakjury opnieuw mee in de halve finale, wat de voorbije 3 edities niet meer het geval was.

Songfestivaldirecteur Martin Green ziet dan ook geen probleem. Hij zei tijdens een persconferentie gisteren dat hij de "cijfers (waarop The New York Times zich baseert) niet herkent".  

Hij maakt zich sterk dat "dit een van de meest veilige en eerlijke stemsystemen" is. "Het publiek kan stemmen voor zijn favoriete songs. Dit jaar keren de vakjury's ook terug tijdens de halve finales. De Songfestivalfans appreciëren het dat er nu een mix is tussen de publieksstemming en de mening van de vakjury. De fans en onze leden wilden dat, wij zijn zeer tevreden met dit stemsysteem." 

Volgens Green was het succes van Israël vorig jaar te danken aan een "gemotiveerde diaspora" en een geweldig lied. Het Songfestival "kan niet alleen met de publieksstemmen gewonnen worden". De vakjuryleden vormen een vangnet.

Op basis van de nieuwe regels rond campagne voeren is de Israëlische omroep KAN trouwens recent nog op de vingers getikt, omdat de Israëlische zanger Noam Bettan in promotiefilmpjes opriep om tot 10 keer toe te stemmen. Hij deed dat zelfs in dezelfde setting van de Israëlische promocampagne die vorig jaar fel werd bekritiseerd omdat een regeringsagentschap in de nodige financiën had voorzien. Volgens de Israëlische openbare omroep KAN ging het om een initiatief van de zanger zelf.