Het confronterende beeld van een Israëlische soldaat die in Zuid-Libanon een kruisbeeld vernielt, blijft discussie uitlokken. Gebruikers op sociale media beweren dat het om een oude afbeelding gaat. Maar volgens het Israëlische leger is het echt én recent. Een foto van het beeld dat hersteld zou zijn, blijkt dan weer nep.
Foto van Israëlische soldaat die inhakt op kruisbeeld is echt, maar foto van 'hersteld beeld' is nep
Anna Petrosyan
Gepubliceerd:
In het kort
Een foto van een Israëlische soldaat die een kruisbeeld vernielt in het Libanese dorp Debel is echt. Het Israëlische leger bevestigt de authenticiteit en zegt een onderzoek te hebben opgestart.
Online twijfel over de foto berust op een verkeerde interpretatie van Google-zoekresultaten, waarbij datums in de zoeklijst niet altijd overeenkomen met de werkelijke publicatiedatum van een bericht.
Een foto die het herstelde kruisbeeld zou tonen, blijkt met AI gemaakt te zijn.
“Snelle, strenge en publieke consequenties zijn nodig”, schrijft Mike Huckabee, de Amerikaanse ambassadeur in Israël als reactie op de foto die sinds zondag online staat. De foto lokt verontwaardigde reacties uit. We zien een man in uniform met een hamer inhakken op een omgevallen beeld van Jezus Christus aan het kruis.
Wat weten we over de foto?
De vroegst vindbare versie van de foto werd afgelopen zondag gedeeld via het account van een Palestijnse journalist. Het bijschrift vermeldt dat het gaat om een Israëlische soldaat in Zuid-Libanon.
De Palestijnse journalist deelt in een bericht ook mee dat een lokale Facebookpagina van het Libanese dorp Debel bevestigt dat het beeld in hun dorp staat. Op die lokale Facebookpagina staat ook een afbeelding van toen het beeld nog overeind stond.
De Libanese krant L'Orient–Le Jour kon met de burgemeester van het dorp Debel spreken , die bevestigde ook de locatie van het beeld. Hij vertelde daarbij dat hij niet kan bevestigen wat er precies is gebeurd omdat hij geen toegang heeft tot het gebied waar het kruis staat. Het Israëlische leger is volgens hem nog steeds aanwezig in die zone. De krant deelt in zijn artikel ook de link naar een Facebookpost van 2021 met een foto van het kruisbeeld.
Israëlische leger bevestigt echtheid van de foto
In een post op hun officiële X-account bevestigt het Israëlische defensieleger de echtheid van de foto. Het leger bevestigt dat het gaat om een Israëlische soldaat in Zuid-Libanon. Het zegt dat het incident wordt onderzocht en dat er aan de hand van de bevindingen gepaste maatregelen zullen komen. Ook zouden ze de lokale gemeenschap helpen met het terugplaatsen van het kruisbeeld.
Zoekresultaten scheppen verwarring
Maar enkele online speurneuzen twijfelen aan de echtheid van de foto. Sommigen vragen het aan Grok, de AI-chatbot van X, die zegt dat de foto niet echt is of alleszins niet overeenkomt met wat het bijschrift vermeldt. Dat Grok ernaast zit, is geen uitzondering. De AI-chatbot van X slaat wel vaker de plank mis. We kunnen alleen maar aanraden om de chatbot niet te vertrouwen.
Andere gebruikers gaan het beeld opzoeken via een omgekeerde Google-zoekopdracht. Omdat bij sommige zoekresultaten een datum van 2024 staat, wekt dit argwaan op en vermoedt men dat het beeld oud is.
Maar als je Google Lens gebruikt, de tool van Google om beelden op te zoeken, is het belangrijk om niet zomaar af te gaan op de datums in de lijst met zoekresultaten. Google Lens dateert afbeeldingen in de lijst namelijk soms verkeerd. Meestal omdat het verkeerdelijk de datum van een ander bericht op dezelfde webpagina oppikt. In de zoekresultatenlijst staat dus niet noodzakelijk de datum van de afbeelding die je gezocht hebt. Klik door naar het zoekresultaat en controleer de datum op de pagina zelf.
De conclusie blijft dat het beeld van de Israëlische soldaat die een kruisbeeld kapot slaat, echt is en recent.
Beeld van hersteld kruisbeeld is AI
Na de belofte van het Israëlische leger om het kruisbeeld te helpen herstellen, doken er ook beelden op die het herstelde beeld zouden tonen. Die foto's tonen een Israëlische soldaat bij een intact kruisbeeld, dat verdacht veel lijkt op een foto die eerder online verscheen, maar toen zonder soldaat.
Als we via Google Lens zoeken naar de foto van het herstelde kruisbeeld met de soldaat, vinden we een versie in hogere kwaliteit, gedeeld door een X-account. Wanneer we die foto uploaden in Google's SynthID-tool, krijgen we de beoordeling dat de afbeelding is gemaakt met AI-tools van Google.
De SynthID-tool zelf is niet breed beschikbaar, maar de detectietechnologie zit wel ingebouwd in Gemini, de AI-chatbot van Google. SynthID detecteert een digitaal watermerk dat AI-beelden die gemaakt werden door Google AI automatisch meekrijgen. Als je aan Gemini vraagt om "SynthID" te gebruiken, zal Gemini dat doen.
Het beeld van de Israëlische soldaat die een kruisbeeld vernielt, is dus recent en echt. Het beeld waarin het kruisbeeld hersteld is, is nep.
Conclusie:
Op sociale media circuleert een foto van een soldaat die met een hamer inhakt op een omgevallen beeld van Jezus Christus aan het kruis. Er wordt beweerd dat het om een Israëlische soldaat in Zuid-Libanon gaat.
Online bestaat er twijfel over de echtheid van de beelden, maar die twijfel is gebaseerd op een verkeerde interpretatie van de lijst met Google-zoekresultaten. De datum in die lijst klopt niet altijd.
De foto dook zondag voor het eerst op en is dus recent, ook de locatie kunnen we bevestigen als Debel, een dorp in Zuid-Libanon.
Het Israëlische leger bevestigt dat het gaat om een Israëlische soldaat in Zuid-Libanon. Het kondigt een onderzoek aan.
De bewering dat dit een authentieke foto is van een Israëlische soldaat in Zuid-Libanon, beoordelen we dan ook als waar.
Er circuleert ook een beeld waar we een Israëlische soldaat zien bij een reeds hersteld kruisbeeld, maar dat beeld is gemaakt met artificiële intelligentie. Dat het beeld bewijst dat het Israëlische leger het kruisbeeld al heeft hersteld, beoordelen we dan ook als onwaar.
