De Congolese regering en de rebellenbeweging M23, die gesteund wordt door Rwanda, hebben gisteren een akkoord bereikt om humanitaire hulp toe te laten en gevangenen vrij te laten. Maar van echte vrede is nog geen sprake, zegt VRT NWS-journalist Stijn Vercruysse. "De grondoorzaken worden niet aangepakt."
Congo en M23-rebellen sluiten deal, maar echte vrede is er nog niet: "Geweld is alleen maar erger geworden"
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
Een nieuwe deal over Oost-Congo? Prima, horen we je denken, maar was er niet al veel langer een vredesakkoord tussen Congo en Rwanda over de situatie in Oost-Congo? Klopt, vorig jaar al, zegt VRT NWS-buitenlandjournalist Stijn Vercruysse.
"Maar dit is een soort parallelle onderhandeling tussen Congo en de M23-rebellen. Daar waren vertegenwoordigers van M23 en van de Congolese regering aanwezig. Qatar leidt die onderhandelingen, samen met de VS. En er zijn ook vertegenwoordigers van de Afrikaanse Unie als waarnemer aanwezig."
Nu zijn er afspraken gemaakt over humanitaire hulp en dat was nodig. "Er komt al meer dan een jaar geen hulp meer aan omdat de luchthavens gesloten zijn en het is ook moeilijk om daar met konvooien over de weg te geraken. Ze worden op sommige plekken ook tegengehouden, ofwel door het Congolese leger, ofwel door de rebellen. De situatie is er dus schrijnend, met name in het zuiden van Oost-Congo."
Controlepatrouille
Naast het humanitaire luik is er ook een akkoord over de vrijlating van politieke gevangenen. Het gaat om zo'n 300 mensen die gevangen genomen zijn door M23 en zo'n 200 mensen die in handen zijn van de Congolese regering.
Is het geweld dan helemaal verleden tijd? In geen geval, zegt Vercruysse. "Van vrede is er momenteel nog geen sprake. Er is zelfs nog tijdens de onderhandelingen geschoten."
Het vredesakkoord bestaat alleen maar op papier
Stijn Vercruysse, buitenlandjournalist bij VRT NWS
Beide partijen hebben nu afgesproken om een soort gezamenlijke controlepatrouille op te richten, met vertegenwoordigers van de rebellen en de regering, bijgestaan door de vredesmacht van , de VN-vredesmacht in Congo.
"Maar tot nu toe is het geweld alleen maar erger geworden. Het vredesakkoord bestaat alleen maar op papier. We zullen zien wat het wordt, maar ik ben sceptisch."
Vrede van onderuit
Er is wel wat internationale druk, onder meer van de VS, met sancties voor het Rwandese leger. "Maar het geweld lijkt te blijven duren. De situatie zit er in een impasse."
Vercruysse gelooft meer in een vredesakkoord dat van onderuit komt. "Het vredesakkoord dat getekend is onder leiding van de VS gaat veel meer over de toegang tot grondstoffen."
Het akkoord dat de Congolese kerken hebben voorgesteld, ziet er heel goed uit, maar het wordt gewoon genegeerd door de internationale gemeenschap
Stijn Vercruysse, buitenlandjournalist bij VRT NWS
"De kerken in Congo zijn ook bezig met een initiatief. Zij hebben met de burgers en met burgerbewegingen gesproken. Het akkoord dat zij hebben voorgesteld, ziet er heel goed uit, maar het wordt gewoon genegeerd door de internationale gemeenschap. Terwijl het wel gedragen wordt door de bevolking en er grondoorzaken worden aangepakt."
