Waarom werden transmigranten voor de Belgische kust niet opgepakt, maar naar Frankrijk begeleid?

Tussen Oostduinkerke en Middelkerke werden van vrijdag op zaterdag 5 boten onderschept met in totaal 200 transmigranten. Opvallend is dat de federale politie de mensen niet van boord haalde en oppakte, maar de bootjes begeleidde richting Franse wateren. 

“Dat is een noodoplossing”, zegt politiewoordvoerder An Berger in De Ochtend op Radio 1. “Want in eerste instantie is het voor ons de bedoeling om die mensen aan de Belgische kust terug aan land te krijgen.” 

Op die manier zou de Belgische politie een onderzoek kunnen starten naar de mensensmokkel. Ook zou dit ontradend werken naar de transmigranten die vanaf de Belgische kust, via Frankrijk, de oversteek willen maken naar het Verenigd Koninkrijk.

Uiteindelijk konden 4 van de 5 boten het Verenigd Koninkrijk bereiken. Eén van de boten raakte in Franse wateren in de problemen, waarbij naar verluidt een 20-tal mensen van boord werden gehaald, maar kon daarna ook doorvaren.

Het probleem is volgens de federale politie dat de transmigranten niet veilig uit het water konden worden gehaald. En dat was volgens An Berger het probleem: “De boten waren overladen, met heel veel mensen aan boord.”

Op 2 van de 5 bootjes zaten bijvoorbeeld 50 personen, met de bedoeling om in Franse wateren waarschijnlijk nog mensen aan boord te hijsen.

“Daardoor liggen die boten heel diep in het water terwijl die mensen heel vaak geen reddingsvesten aan hebben”, gaat de politiewoordvoerder verder. Hoogstens hebben de opvarenden binnenbanden aan, die moeten dienen als reddingsvest.

Om te vermijden dat er bij een politie-interventie iemand verdrinkt, moet de politie er naar eigen zeggen vaak voor kiezen om dergelijke bootjes te begeleiden richting Franse wateren.

De problematiek van de transmigranten die via het Kanaal de oversteek willen maken van het Europse vasteland naar het Verenigd Koninkrijk bestaat al jaren, blikt Berger terug. 

“In 2019 hebben we dat voor het eerst opgemerkt, maar dan vertrokken ze altijd vanuit Frankrijk, omdat de afstand van daaruit 35 kilometer is, terwijl dat vanaf de Belgische kust al gauw 70 kilometer is.” 

Omdat de Franse politie meer controleert, verschuift de problematiek zich sinds dit jaar echter naar de Belgische kust.  Mensensmokkelaars zoeken daarom nieuwe smokkelroutes en gebruiken daarbij de techniek van taxiboten. Daarmee pikken ze vluchtelingen op langs de Belgische kust, om vervolgens langs de kustlijn verder te varen richting Frankrijk.

Dit jaar telde de federale politie al 27 boten die op deze manier vanaf de Belgische kust zijn vertrokken.

De politie hield 5 boten tegen en vermeed de oversteek van andere boten door transmigranten zelf op te pakken of “nautisch materiaal” in beslag te nemen. Daarbij moeten we denken aan rubberboten, buitenboordmotoren, reddingsvesten of zwembanden die als reddingsvest moeten dienen.

Om de problematiek in te dijken, hamert de federale politie erop dat ze zullen blijven controleren, omdat hiervan een ontradend effect uitgaat.

Sinds begin maart helpt de federale politie daarbij de lokale politiezones aan de kust. Daarbij wordt bijvoorbeeld de politiehelikopter ingezet om de duinen te scannen. “Bijna dagelijks houden wij voertuigen tegen of vinden wij nautisch materiaal”, zegt An Berger hierover. 

Tegelijk wil de politie de kern van het probleem aanpakken: de grote bendes achter de mensensmokkel oprollen. “De federale gerechtelijk politie heeft dit jaar al 30 dossiers opgestart voor mensensmokkel met small boats”, weet Berger. 

“Het is bedoeling om internationaal te gaan samenwerken, want er zitten internationale organisaties achter die werken vanuit Duitsland of vanuit het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk.” Het is de bedoeling om door doorgedreven onderzoek tot de top van de malafide organisaties door te dringen en de opdrachtgevers op te pakken.