De hogere energieprijzen duwen de inflatie omhoog: het Planbureau verwacht dit jaar gemiddeld 3,2 procent. De spilindex zou daardoor 2 keer worden overschreden: in juli en in december. Daarbij zal een eerste keer de zogenoemde centenindex worden toegepast.
Spilindex wordt overschreden in juli én december door fors gestegen energieprijzen
Joris Truyts
Gepubliceerd:
Een gemiddelde van 3,2 procent is een pak meer dan bij de vorige vooruitzichten in maart (2,6 procent gemiddelde inflatie) en in februari (1,9 procent).
Ook zou de dit jaar twee keer worden overschreden: in juli en in december, zo verwacht het . In de vooruitzichten van maart was nog sprake van één indexering dit jaar - in juli - en een volgende in augustus 2027.
Bij een overschrijding van de spilindex stijgen de uitkeringen en lonen van het overheidspersoneel 3 maanden later, dus respectievelijk in oktober 2026 en maart 2027. Voor de privésector gelden verschillende regels naargelang de sector.
Aanleiding voor de fors hogere inflatievooruitzichten is de oorlog in het Midden-Oosten, die onder meer energie fors duurder heeft gemaakt en waarvan het effect nu ook begint door te sijpelen in de algemene levensduurte.
Piek in januari 2027
Het Planbureau houdt bij zijn vooruitzichten voor 2026 rekening met een olieprijs van gemiddeld 90 dollar per vat, een aardgasprijs van gemiddeld 46 euro per megawattuur en een elektriciteitsprijs van gemiddeld 101 euro per megawattuur.
Voor heel 2026 gaat het Planbureau uit van een gemiddelde inflatie van 3,2 procent. De eerste 3 maanden van dit jaar lag de inflatie daar nog ver onder (1,65 procent in maart), maar vanaf april zou de inflatie al boven de 3 procent liggen en vanaf oktober zelfs meer dan 4 procent bedragen.
Het Planbureau verwacht de piek in januari 2027, met een inflatie van 4,43 procent. Pas vanaf maart volgend jaar zou de inflatie onder de 4 procent duiken. Over heel 2027 gaat de studiedienst van de overheid uit van een gemiddelde inflatie van 2,9 procent.
Eerste keer centenindex
Bij de volgende indexering zal -normaal gezien- een eerste keer de centenindex worden toegepast, een besparingsmaatregel van de federale regering. Dat betekent dat de lonen nog wel meestijgen met de levensduurte, maar niet voor iedereen even hard.
Het plafond ligt op 4.000 euro voor het bruto maandloon en op 2.000 euro bruto voor uitkeringen en pensioenen. Alles daarboven wordt niet geïndexeerd. Onder het plafond blijft de automatische indexering gewoon bestaan.
De centenindex zou 2 keer worden toegepast: 1 keer dit jaar en 1 keer in 2028. De programmawet, die onder meer de invoering van de centenindex regelt, moet wel nog goedgekeurd worden in het parlement. De stemming daarover is uitgesteld tot na de paasvakantie.
