Naar hoofdinhoud
De bemanningsleden van Artemis II, Jeremy Hansen, Christina Koch, Reid Wiseman en Victor Glover, die op 6 april 2026 een absoluut afstandsrecord in de ruimte vestigden.

"Absoluut geen woorden om te beschrijven wat we zien": Artemis II vliegt achter de maan en vestigt record

Artikel luisteren
8min
Meer info

De 4 astronauten van de Artemis II-missie hebben geschiedenis geschreven. Ze maakten een urenlange 'lunar fly-by' waarbij ze langs de achterkant van de maan zijn gevlogen. Daarbij vlogen ze tot op 406.771 kilometer van de aarde, verder dan een mens ooit in de ruimte is geweest. Hun uitgebreide en gedetailleerde observaties helpen wetenschappers om toekomstige maanmissies voor te bereiden.

Kathleen Heylen Belga
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:update:

Samenvatting:

  • De 4 astronauten van Artemis II hebben een historische 'lunar fly-by" gemaakt, waarbij ze langs de achterkant van de maan zijn gevlogen.

  • Ze vestigden een afstandsrecord: ze vlogen tot op 406.771 kilometer van de aarde, verder dan een mens ooit in de ruimte is geweest.

  • Hun gedetailleerde observaties zijn voer voor wetenschappers met het oog op toekomstige maanmissies.

  • De astronauten zijn nu onderweg naar de aarde. Naar verwachting landen ze op 11 april rond 2.07 uur onze tijd in de Stille Oceaan.

Het zit erop: de historische 'lunar fly-by' van Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch en Jeremy Hansen, de 4 astronauten van de Artemis II-missie. En hoewel het woord 'historisch' soms snel in de mond genomen wordt, is het in deze toch wel op zijn plaats. 

Het is de eerste keer in meer dan een halve eeuw dat de mensheid weer naar de maan is gereisd. De laatste bemande maanmissie, Apollo 17, dateert al van 1972. De astronauten van Artemis II hebben het record verbroken van langste afstand ooit door een mens afgelegd in de ruimte. Dat dateert van 1970.

En daarnaast hebben ze ook uitgebreid en gedetailleerd de 'achterkant' van de maan kunnen observeren. Een kant die we vanop de aarde niet kunnen zien, maar wel veelbelovend is voor toekomstige maanmissies.

Voorbij de grens van 400.171 kilometer

Het eerste gedenkwaardige moment was er gisteren om 19.57 uur onze tijd. Op dat moment verbraken Wiseman, Glover, Koch en Hansen in hun Orion-capsule de grens van meer dan 400.171 kilometer van de aarde. De grootste afstand ooit van een mens in de ruimte, tot dan toe waren mensen nooit verder van de aarde verwijderd.

Ze gingen daarmee verder dan de astronauten van de Apollo 13-missie in 1970, met Jim Lovell als commandant. Bij hun ontwaken hadden de astronauten van Artemis II nog een opgenomen videoboodschap van Lovell te zien gekregen, die hen veel succes wenste op hun missie.

Vandaag, voor de hele mensheid, verleggen jullie de grens

Kelsey Young, missieleider van Artemis II in het controlecentrum op de aarde

'Science officer' Kelsey Young, de Artemis II-missieleider in het controlecentrum op aarde, verwees naar Apollo 13 in haar boodschap aan Wiseman, Glover, Koch en Hansen. "Op 15 april 1970, tijdens de missie van Apollo 13, hebben 3 verkenners het record gezet voor de verste afstand die mensen ooit van onze thuisplaneet waren gereisd. Op dat moment, meer dan 55 jaar geleden, vlogen Lovell, Swigert en Haise op 400.171 kilometer afstand. Vandaag, voor de hele mensheid, verleggen jullie die grens".

"We verleggen deze grens terwijl we eer bewijzen aan de uitzonderlijke inspanningen en verwezenlijkingen in de verkenning van de ruimtevaart door mensen", antwoordde commandant Reid Wiseman. "We zetten onze reis nog verder voort in de ruimte, tot moeder aarde ons terugtrekt naar alles wat we liefhebben."

En Wiseman was duidelijk: "We kiezen dit moment om deze en de volgende generatie uit te dagen, opdat dit record niet lang blijft standhouden."

BEKIJK
Woorden bij nieuw record: "We dagen deze en volgende generatie uit om het niet lang te laten standhouden"

"Een heldere plek op de maan, en die willen we graag Carroll noemen"

Daarna volgde een emotioneel moment. Jeremy Hansen, de Canadese astronaut, nam het woord. Hij vertelde dat het team graag een aantal kraters op de maan een naam wilde geven. Een eerste krater wil het team vernoemen naar Integrity, de naam die de astronauten zelf aan hun capsule hebben gegeven.

"Een aantal jaren geleden begonnen we aan deze reis, onze hechte astronautenfamilie... en we verloren een dierbare", ging Hansen vervolgens verder. Zijn stem begon te trillen toen hij de locatie beschreef. "Er is een bijzonder kenmerk op een heel bijzondere plek op de maan, op de grens tussen de voor- en de achterkant. Op bepaalde momenten tijdens de maanomloop rond de aarde zullen we dit vanaf de aarde kunnen zien", zei hij.

"We verloren een geliefde, en haar naam was Carroll, de vrouw van Reid, de moeder van Katie en Ellie. Het is een heldere plek op de maan, en we willen die graag Carroll noemen". Niet alleen Wiseman, maar ook de andere astronauten hadden tranen in de ogen. Wat volgde, was een lange, intense knuffel.

Carroll, de vrouw van commandant Reid Wiseman, overleed 5 jaar geleden aan kanker. Ze was toen 46 jaar.

BEKIJK
Commandant wil krater naar overleden vrouw vernoemen, crew barst in tranen uit

Contact gedurende 40 minuten onderbroken

De 4 astronauten zetten nadien hun missie voort. Via het controlecentrum op aarde werden instructies en informatie uitgewisseld over de observaties die de astronauten tijdens hun 'fly-by' van de maan dienden te maken. Tijdens die 'lunar observation period' beschreven ze hun observaties zeer uitgebreid aan het controlecentrum.

Om 0.44 uur onze tijd werd het contact tussen het controlecentrum en de astronauten gedurende 40 minuten onderbroken. De capsule bevond zich helemaal achter de maan, op het verste punt in hun missie. De radio- en lasersignalen die communicatie mogelijk maken, werden geblokkeerd door de maan zelf.

We zien jullie aan de andere kant

Piloot Victor Glover, voor het contact met de aarde verbroken werd

"We zien jullie aan de andere kant", zei piloot Victor Glover voor het contact verbroken werd. En dan was het spannend afwachten of en wanneer het weer hersteld zou worden. Dat gebeurde toen de Orion-capsule weer achter de maan vandaan kwam, perfect op schema.

Met eerst een radiosignaal op de monitoren in het controlecentrum, een stortvloed aan data en ten slotte een duidelijke stem. "Houston, Integrity, communicatiecontrole", zei missiespecialist Christina Koch. "Het is geweldig om weer iets van de aarde te horen.

Deze screenshot uit de livestream van de NASA tijdens de 'fly-by' toont hoe de Orion-capsule steeds de maan dichter nadert. De astronauten kregen daardoor een zeer gedetailleerd beeld van de achterkant van de maan, iets wat de mensheid nog nooit met eigen ogen geobserveerd had.

Maximale afstand: 406.771 kilometer

Tijdens de periode van radiostilte vestigden de astronauten een record. Om 1.07 uur onze tijd bereikten ze het verste punt ooit in hun missie, het verste punt ooit dat mensen ooit in de ruimte zijn gereisd. Een duizelingwekkende 406.771 kilometer.

"Artemis II heeft zijn maximale afstand tot de aarde bereikt", schreef NASA-directeur Jared Isaacman op X. "Aan de achterkant van de maan, op 406.771 kilometer, zijn Reid, Victor, Christina en Jeremy verder van de aarde verwijderd dan welke mens dan ook in de geschiedenis en beginnen nu aan hun terugreis."

"Voor ze vertrokken, zeiden ze dat ze hoopten dat deze missie in de vergetelheid zou raken. Maar ze zal herinnerd worden als het moment waarop mensen begonnen te geloven dat Amerika opnieuw het bijna onmogelijke kan doen en de wereld kan veranderen."

"Onze hersenen kunnen dit beeld niet verwerken"

Gedurende de hele observatieperiode probeerden de astronauten gedetailleerd te beschrijven wat ze zagen. En dat ging verder dan enkel de wetenschappelijke data. 

"Ik weet dat deze waarneming geen wetenschappelijke waarde zal hebben, maar ik ben erg blij dat we op 1 april zijn gelanceerd, want de mens is waarschijnlijk niet geëvolueerd om te zien wat we nu zien", zei piloot Victor Glover.

"Het is gewoon onbeschrijfelijk. Hoe lang we er ook naar kijken, onze hersenen kunnen dit beeld voor ons niet verwerken", vulde commandant Wiseman aan. "Het is absoluut spectaculair, surrealistisch... er zijn geen bijvoeglijke naamwoorden, ik zal er nieuwe moeten verzinnen. Er zijn absoluut geen woorden om te beschrijven wat we door dit raam zien."

Terug naar huis

De 'lunar fly-by' was het hoofddoel van de Artemis II-missie en duurde zowat 7 uur. De zwaartekracht van de maan heeft de capsule nu in een baan terug naar de aarde geslingerd. Wiseman, Glover, Koch en Hansen zijn nu dus onderweg naar huis.

Die terugreis zal ongeveer 4 dagen duren. Als alles goed gaat, landen de astronauten op zaterdag 11 april rond 2.07 uur onze tijd in de Stille Oceaan, voor de kust van San Diego.

Teams zullen hen met helikopters uit het water halen en naar een nabijgelegen schip van de marine brengen. Daar zullen ze medische controles ondergaan tijdens hun terugreis naar het vasteland. Alwaar hen allicht een grootse ontvangst te wachten staat.

BEKIJK
Herbekijk de lancering van Artemis II op 1 april

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Wat schuilt er achter Go Church? En hoe komt het dat vooral kwetsbare minderjarigen hier slachtoffer van worden? VRT NWS Pano trok op onderzoek.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"