Twitter International Unlimited Company, de Europese afdeling van het bedrijf achter X, is in België veroordeeld tot een geldboete van 24.000 euro. Het bedrijf weigerde maandenlang om een bericht met beelden van de vermoedelijke verkrachting van een Vlaamse vrouw offline te halen.
X veroordeeld na weigering vermoedelijke verkrachtingsvideo offline te halen: "Belangrijk signaal"
Het bewuste filmpje van 6 seconden werd in juli 2020 online gezet, waarna het zich razendsnel over het internet verspreidde. De vrouw, wier hoofd en hals duidelijk in beeld komen, stapte naar het Instituut voor Gelijkheid van Vrouwen en Mannen (IGVM) om stappen te ondernemen tegen de niet-consensuele verspreiding van seksueel getinte inhoud, beter bekend onder de term 'wraakporno'. "Het belang van deze zaak is groot en overstijgt zelfs het slachtoffer in kwestie", pleitte meester Frédéric Thiebaut. "Er zal naar deze zaak gekeken worden om bedrijven met een dergelijk verdienmodel – we spreken hier over een miljardenbusiness – op hun verantwoordelijkheid te wijzen."
"Het Instituut neemt het hier op voor een dame die op een gruwelijke manier is verkracht. Wat de feiten nog desastreuzer maakt, is dat alles gefilmd werd en verspreid werd aan een digitale snelheid die we ons niet kunnen voorstellen."
CD-rom met originele video kwijtgeraakt
De bewuste tweet werd uiteindelijk offline gehaald nadat een Brusselse onderzoeksrechter aan Twitter (nu X) had laten weten dat het filmpje deel uitmaakte van een langere verkrachtingsvideo. Ook het account van de man die de beelden online had gezet, werd toen geschorst. Volgens de advocaten van Twitter International Unlimited Company was het niet duidelijk dat het om een filmpje met seksueel getinte inhoud ging of dat de beelden zonder toestemming waren gemaakt en verspreid. Daarnaast was de verdediging ook van mening dat de rechtbank niet kon oordelen over de zaak, omdat de cd-rom met het originele fragment van 6 seconden zoek is gegaan.
Parket vorderde vrijspraak
Ook het parket vorderde een vrijspraak. "De vrouw in kwestie werd van zeer dichtbij gefilmd en moet dus geweten hebben dat ze in beeld kwam", aldus de openbaar aanklager. "Is er op dat filmpje een verkrachting te zien? Dat kan, maar dat blijkt niet uit dat filmpje. Je kan evengoed afleiden dat het ging om consensuele seks of dat het in scène was gezet." De vordering van het parket stuitte op onbegrip bij de advocaten van het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen, dat in naam van het slachtoffer klacht had ingediend. "Op de originele beelden hoor je haar dingen zeggen waaruit duidelijk blijkt dat het een seksuele handeling betreft", klonk het.
"Dat zie je ook aan haar gelaatsuitdrukkingen. Twitter was perfect op de hoogte van het seksueel karakter van de beelden en het argument dat ze onvoldoende informatie of context hadden om op te treden, is volledig ongeloofwaardig", klonk het nog.
Zelfs indien de beelden met toestemming werden gemaakt, is er sprake van een misdrijf als die zonder toestemming worden verspreid
Brusselse rechtbank
Volgens de rechtbank ging het zeer duidelijk om een seksueel getinte video. "De beelden in het dossier tonen zonder enige twijfel een duidelijk herkenbare vrouw die een expliciete seksuele daad stelt", aldus de rechtbank. "Zelfs indien de beelden met toestemming werden gemaakt, is er sprake van een misdrijf als diezelfde beelden zonder toestemming worden verspreid." De rechtbank stelt dat Twitter meermaals door het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen op de hoogte was gebracht van het feit dat het ging om niet-consensuele verspreiding. "Twitter had dus alle informatie om te oordelen dat er toestemming ontbrak bij de verspreiding van die beelden."
"De rechtbank tilt zwaar aan de feiten, die aanzienlijke schade kunnen veroorzaken bij het slachtoffer. Zij verliest alle controle over de verdere verspreiding van de beelden. Online wraakporno kan een zeer grote impact hebben op het leven van een slachtoffer." De rechtbank hield wel rekening met het lange tijdsverloop van de gerechtelijke procedure, en legde Twitter International Unlimited Company daarom een minimale geldboete op van 24.000 euro.
Dit toont aan dat het zin heeft om aangifte te doen wanneer een socialemediaplatform geen stappen wil ondernemen
Liesbet Stevens, Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen
Liesbet Stevens van het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen en docent seksueel strafrecht aan de KU Leuven is tevreden met de uitspraak.
"De rechtbank stuurt een duidelijk signaal uit naar alle platformen dat het verspreiden van seksuele beelden niet alleen strafbaar is, maar ook vervolgd wordt, en dat ze daar wel degelijk voor verantwoordelijk kunnen worden gesteld."
Voor een monsterbedrijf als X is een boete van 24.000 euro dan wel peanuts, toch schept het een belangrijk precedent, zegt ze. "Bij mijn weten is het de eerste keer dat een socialemediaplatform daarvoor veroordeeld wordt. Het is dus vooral een principieel signaal."
En dat geldt ook voor slachtoffers. "Er zijn heel veel mensen die zoiets meemaken. De veroordeling toont aan dat het zin heeft om aangifte te doen bij de politie wanneer een socialemediaplatform geen stappen wil ondernemen. Met het nieuwe strafwetboek zou het nu ook een veel zwaardere straf kunnen opleveren", besluit Stevens.
