Het kernkabinet heeft zijn goedkeuring gegeven aan het principeakkoord tussen CD&V, MR en N-VA over de overbevolking in de gevangenissen. Dat meldt de woordvoerder van minister van Justitie Annelies Verlinden (CD&V) aan VRT NWS. Aan de inhoud van de deal is niets meer veranderd, klinkt het.
Kernkabinet zet licht op groen voor akkoord over overbevolking in gevangenissen
Minister van Justitie Verlinden, MR-vicepremier David Clarinval en premier Bart De Wever bereikten eerder deze week een (voor)akkoord over de manier waarop de regering de overbevolking in de gevangenissen wil aanpakken.
Dat probleem zat al maanden geblokkeerd in het kernkabinet, samen met de inzet van militairen voor bewakingsopdrachten. Verlinden had de 2 dossiers aan elkaar gekoppeld, maar werd maandag buitenspel gezet toen collega-ministers Theo Francken (N-VA) en Bernard Quintin (MR) op eigen houtje beslisten om militairen in te zetten voor de beveiliging van joodse scholen en synagoges.
Inzet op enkelband
Woensdag raakten CD&V, N-VA en de MR het plots toch eens om veroordeelden met een celstraf tot 18 maanden onder elektronisch toezicht te plaatsen. Veroordeelden met een straf tot 10 jaar kunnen in het laatste 1,5 jaar een enkelband krijgen.
Daarnaast wordt de noodwet die Verlinden vorig jaar al invoerde verlengd, zij het zonder de strafkorting voor wie langer dan 3 jaar in de cel zat.
Het akkoord moest nog groen licht krijgen van het kernkabinet, waarin alle regeringspartijen vertegenwoordigd zijn. Meer concreet moesten Les Engagés en Vooruit het akkoord nog goedkeuren.
Dat is zonet gebeurd. Aan de inhoud van de deal is niets meer veranderd, klinkt het bij het kabinet van Verlinden.
Een enkelband dient niet om de overbevolking in de gevangenissen op te lossen
Zuhal Demir (N-VA), Vlaams minister van Justitie
Met dit plan kan de federale regering rekenen op de steun van Vlaanderen. Let wel, zegt bevoegd minister Zuhal Demir (N-VA): "Een enkelband dient niet om de overbevolking in de gevangenissen op te lossen, maar de situatie is wat ze is.”
In één adem zegt de minister dat ook niet iedereen zomaar in aanmerking zal komen voor het krijgen van een enkelband. "De zeer zware gevallen zullen worden bekeken door een strafuitvoeringsrechter. De veiligheid van de samenleving blijft voorop staan."
Zijn er voldoende enkelbanden?
"We hebben voldoende enkelbanden om dit gefaseerd te doen", legt minister Demir uit. "We kunnen onmogelijk duizenden mensen ineens een enkelband geven."
Demir spreekt van een "complexe operatie". "Het is niet alleen een enkelband aanbrengen, maar ook alles wat daarna komt: de opvolging. Dat betekent dat we voldoende mankracht nodig hebben om dat op een goede manier te doen."
Gaat dat ook iets oplossen?
Op het (voor)akkoord woensdag kwam meteen kritiek vanuit de gevangenissen, meer bepaald van bij de vakbonden. Zij geloven niet dat het plan iets zal uithalen om de overbevolking aan te pakken.
Ook Pierre Lefranc, voorzitter van de Commissie Toezicht van de gevangenis in Gent, stelt zich grote vragen bij het akkoord. "De regering wekt de indruk dat de overbevolking aanpakken herleid kan worden tot het wegwerken van grondslapers. Maar dat is niet zo", klonk het vanmorgen in De Ochtend op Radio 1.
"In Gent zitten bijna 500 mensen opgesloten, terwijl we maar voor de helft capaciteit hebben", schetst Lefranc. "Van de 240 mensen die we te veel hebben, zijn er maar 40 tot 45 grondslapers. Het probleem van overbevolking is dus niet opgelost als we enkel de grondslapers wegnemen."
De veroordeelden – en daar gaan die maatregelen over – vertegenwoordigen de kleinste groep in onze gevangenis
Pierre Lefranc, voorzitter van de Commissie Toezicht van de gevangenis in Gent
En dan is er volgens Lefranc nog een belangrijk euvel. "De maatregelen die op tafel liggen, hebben eigenlijk alleen maar te maken met veroordeelden. Alsof er in de gevangenis alleen maar veroordeelden verblijven (...)."
"In Gent hebben we 3 categorieën van mensen die opgesloten zitten: geïnterneerden, mensen die in voorlopige hechtenis zitten en veroordeelden. De veroordeelden – en daar gaan die maatregelen over – vertegenwoordigen de kleinste groep in de gevangenis van Gent. Dat zijn er 'amper' een 100-tal van de 500 gedetineerden. 2 op de 5 zijn geïnterneerden en 2 op de 5 zijn mensen in voorlopige hechtenis."
"De maatregelen kunnen misschien dan wel leiden tot de vermindering van een aantal veroordeelden, maar ze hebben geen impact op de grootste groepen. We twijfelen er dus heel erg aan of de maatregelen enige impact gaan hebben."
Beluister het volledige gesprek met Pierre Lefranc in De Ochtend op Radio 1
Illegale gedetineerden sneller terugsturen
Om de druk op de gevangenissen verder te verlagen, belooft de regering ook een versnelling hoger te schakelen in het terugsturen van illegale gedetineerden naar hun land van herkomst.
Concreet gaat ze ervoor zorgen dat de Dienst Vreemdelingenzaken vroeger tot "verwijdering" kan overgaan, klinkt het bij het kabinet van minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA).
"Dat kan dan vanaf 12 maanden voor het strafeinde, in plaats van 6. Of vanaf het moment dat we beschikken over de nodige identiteitsdocumenten en die persoon een derde van zijn straf heeft uitgezeten."
"Wie wordt uitgewezen, krijgt bovendien een inreisverbod. Daarnaast breiden we de capaciteit van onze gesloten centra verder uit en zorgen we ervoor dat ze op volle kracht kunnen draaien."
Van Bossuyt wil op korte termijn 250 illegale gedetineerden terugsturen.
