Nabij Uvira, een stad in het oosten van de Democratische Republiek Congo, zijn 2 massagraven ontdekt met minstens 171 lichamen. De lokale autoriteiten en een burgerrechtenorganisatie vermoeden dat de slachtoffers zijn vermoord door de M23-rebellen, die de stad eind vorig jaar kortstondig innamen.
De massagraven werden ontdekt in 2 wijken aan de rand van Uvira, een stad in de provincie Zuid-Kivu aan het noordelijke uiteinde van het Tanganyikameer.
Volgens Jean-Jacques Purusi, de gouverneur van Zuid-Kivu, lagen er 30 lichamen in een graf in de wijk Kiromoni, niet zo ver van de grens met Burundi. In de wijk Kavimvira werd een nog groter graf met zeker 141 lichamen gevonden.
Een lokale mensenrechtengroep zegt aan het Amerikaanse persagentschap AP dat de eerst informatie erop wijst dat de slachtoffers vermoord zijn door leden van M23, een door buurland Rwanda gesteunde rebellengroep die delen van Oost-Congo in handen heeft.
Volgens de mensenrechtengroep en de gouverneur zijn ze mogelijk vermoord omdat de M23-rebellen dachten dat het om leden van het Congolese regeringsleger ging of leden van een militie die aanleunt bij de Congolese regering. De mensenrechtengroep zegt dat ze de graven wilde bezoeken, maar geen toestemming kreeg van het Congolese leger.
De M23-rebellen namen in december vorig jaar Uvira in. Een opvallende zet, want amper een week daarvoor hadden Rwanda en Congo, onder het oog van de Amerikaanse president Donald Trump, een vredesakkoord ondertekend.
Bij dat offensief werden volgens de regionale autoriteiten meer dan 1.500 mensen gedood. Zo'n 300.000 mensen sloegen op de vlucht. De rebellen trokken zich in januari terug uit de stad. Ze deden dat naar eigen zeggen op verzoek van de Verenigde Staten om het door de VS bemiddelde vredesakkoord een kans te geven.
Broze vrede
Het oosten van Congo wordt al decennia geteisterd door geweld, dat hoofdzakelijk terug te leiden is tot etnische spanningen en een strijd om grondstoffen, waar de regio rijk aan is.
Meer dan 100 gewapende groeperingen strijden er om de controle van grondgebied. De M23-rebellen zijn de grootste en belangrijkste groepering. Begin vorig jaar veroverden ze de grote steden Goma en Bukavu, aan het Kivumeer aan de grens met Rwanda. Intussen bezetten ze een aanzienlijk deel van de provincies Noord- en Zuid-Kivu.
De M23-rebellen worden gesteund door het regime van de Rwandese president Paul Kagame. Volgens de Verenigde Naties worden ze ook actief bijgestaan door enkele duizenden Rwandese militairen.
Mensenrechtenorganisaties beschuldigen zowel M23 als het Congolese regeringsleger van buitengerechtelijke executies en seksueel misbruik.
Ondanks meerdere bestanden en het door de VS bemiddelde vredesakkoord gaat het geweld in de regio gewoon voort. "Het confict in Oost-Congo is volgens al mijn contacten aan het escaleren. De gewapende vrede is broos, er spelen meer belangen dan ooit en de bevolking is gedwongen om een kant te kiezen, en dat is deze dagen vaak die van de rebellen", schreef VRT NWS-journaliste en Afrikakenner Katrien Vanderschoot vorige maand nog op deze site.
Door de oorlog in Oost-Congo zijn momenteel zeker 7 miljoen mensen ontheemd, in binnen- en buitenland. Sinds de jaren 90 werden naar schatting al meer dan 6 miljoen mensen gedood bij het bredere conflict in de regio. Daardoor is het een van de dodelijkste conflicten sinds de Tweede Wereldoorlog.
De Verenigde Naties hebben het bovendien over "een van de meest langdurige, complexe, ernstige humanitaire crisissen ter wereld".
