President Donald Trump heeft tijdens zijn State of the Union geprobeerd de Amerikanen te overtuigen dat de economie het fantastisch doet. Daarbij deed hij een aantal beweringen die niet helemaal kloppen. We controleerden er 3: over investeringen, tarieven en jobs.
Geen bewijs voor 18.000 miljard dollar aan investeringen: 3 beweringen uit State of the Union van Trump gefactcheckt
Samenvatting:
We vinden geen bewijs voor de bewering dat Donald Trump 18.000 miljard buitenlandse investeringen binnenhaalde. De website van zijn eigen Witte Huis spreekt over een lager bedrag.
Het klopt wél dat de arbeidsmarkt het goed doet. Maar de stijging van het aantal banen ligt wel in lijn met de stijging van de bevolking.
Heel wat onderzoek toont aan dat Trumps tarieven vooral betaald worden door de Amerikaanse consument.
Afgelopen nacht heeft de Amerikaanse president Donald Trump zijn eerste State of the Union gehouden sinds hij weer aan de macht is, de langste State of the Union ooit. En die vulde hij in typische Trump-stijl met straffe beweringen, waarbij hij zichzelf bewierookte en alles wat fout liep op de Democraten stak.
Trump deed heel wat beweringen die hij al vaker deed, en die dus ook al vaker gecontroleerd zijn. Zo herhaalde hij nog maar eens dat hij eigenhandig al 8 oorlogen zou gestopt hebben. Die bewering is al meermaals ontkracht.
Het merendeel van zijn toespraak ging over binnenlandse thema’s. Daarom bekijken we hier 3 beweringen die Trump deed over de staat van de economie van de Verenigde Staten.
Bekijk een samenvatting van de State of the Union van Trump
1. Geen bewijs voor 18.000 miljard dollar buitenlandse investeringen
"In 12 maanden tijd heb ik investeringsbeloftes binnengehaald van meer dan 18.000 miljard dollar, afkomstig uit de hele wereld", aldus president Trump zonder uitleg te geven waar hij dat cijfer vandaan haalt. De website van het Witte Huis lijst investeringsbeloften op voor een bedrag van in totaal 9.600 miljard dollar. Ongeveer de helft van wat Trump beweerde tijdens zijn speech.
Lagere bedragen dan in speech
Bovendien komen in die lijst meer dan de helft van de beloften niet van bedrijven, maar van buitenlandse overheden (5.167 miljard dollar). Op plaats 1 en 2 staan de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) en Qatar met respectievelijk 1.400 miljard en 1.200 miljard dollar aan investeringsbeloftes.
Volgens officiële communicatie van het Witte Huis is er inderdaad een deal met de VAE om zo'n grote investering in de VS te maken. In het geval van Qatar spreekt de website van het Witte Huis over een "economische uitwisseling " tussen de VS en Qatar, dus niet over Qatar dat 1.200 miljard dollar investeert in de VS.
Volgens Bloomberg zou het staatsinvesteringsfonds van Qatar wel plannen om 500 miljard dollar te investeren in de VS tijdens het komende decennium, maar dat is dus geen 1.200 miljard, zoals in de speech werd gezegd.
Big Tech investeert al langer
Daarnaast staan ook privé-ondernemingen in de lijst met investeringsbeloften. Grote technologiebedrijven zoals Meta, Apple en OpenAI beloven elk honderden miljarden aan investeringen.
Apple belooft bijvoorbeeld 600 miljard dollar te investeren in de loop van de komende 4 jaar. Dat is een groot bedrag, maar niet per se uitzonderlijk. Apple kondigde in 2021 ook al 430 miljard dollar investeringen aan voor de jaren nadien.
Andere investeringen zijn soms al langer gepland, zoals de investering van 500 miljard door OpenAI waarvoor al in 2024 geld werd opgehaald.
Conclusie: De 18.000 miljard dollar waarover Trump het heeft, is bijna dubbel zoveel als het bedrag dat op de website van het Witte Huis staat. Zelfs bij dat lagere bedrag kunnen hier en daar nog wat vragen worden gesteld. Tegelijk zijn er geen officiële data die alle buitenlandse investeringen bijhouden en waarmee we dus het cijfer uit de toespraak zouden kunnen vergelijken.
De bewering dat Trump sinds het begin van zijn ambtstermijn al 18.000 miljard dollar aan investeringen in de VS heeft veiliggesteld, geven we dan ook de beoordeling geen bewijs.
2. Meeste mensen ooit aan het werk in de VS
“We hebben vandaag meer mensen aan het werk, dan ooit tevoren in de geschiedenis van dit land." Dat zei Trump om zijn economische beleid te verdedigen. De cijfers geven hem daarin gelijk: in januari 2026 waren ongeveer 159 miljoen Amerikanen aan het werk, meer dan ooit.
Dat cijfer is minder relevant dan het op het eerste gezicht lijkt. Er zijn namelijk ook meer Amerikanen dan er ooit zijn geweest: 342 miljoen . Hoe meer Amerikanen er zijn, hoe meer Amerikanen aan het werk kunnen zijn.
Recordaantal werkenden niet uitzonderlijk
De New York Times merkte op dat, omdat de Amerikaanse bevolking door de jaren heen vrijwel onafgebroken is gegroeid, bijna elke president van de Verenigde Staten - met uitzondering van degenen die regeerden tijdens een zware economische crisis - terecht kon stellen dat onder zijn ambtstermijn nooit eerder zoveel mensen aan het werk waren in de VS.
Je kunt ook kijken naar hoeveel procent van de Amerikanen er aan het werk zijn. En dat percentage is al 25 jaar aan het afnemen. Dat komt voornamelijk omdat de bevolking ouder is, en dus meer mensen gepensioneerd zijn. Het aandeel werkenden was in 2000, het hoogtepunt, nog 64,7 procent. In januari 2026 is dat nog maar 59,8 procent.
De werkloosheidsgraad is laag onder Trump: 4,3 procent. Maar die was nog lager onder Biden: 4 procent toen hij afzwaaide als president en tijdens zijn presidentschap was het op een bepaald moment maar 3,4 procent. Het laagste cijfer in 50 jaar.
Op zichzelf klopt het dus dat op dit moment meer Amerikanen werken dan ooit, maar het is lastig om daarin een resultaat te zien van het beleid van één president.
Conclusie: president Trump beweert dat er nog nooit zo veel Amerikanen aan het werk waren als nu, tijdens zijn presidentschap. Dat is waar, maar het is ook niet zo uitzonderlijk.
De Amerikaanse bevolking groeit en het aantal Amerikanen dat werkt, stijgt mee. Dat was ook zo onder president Biden die evenzeer kon claimen dat tijdens zijn presidentschap nooit zo veel Amerikanen aan het werk waren. Het aandeel van de Amerikaanse bevolking dat werkt, is onder meer door vergrijzing, wel al 25 jaar aan het dalen.
3. Wie betaalt de invoerheffingen?
Een van de belangrijkste beleidsinstrumenten die Trump afgelopen jaar hanteerde, waren de invoerheffingen die hij oplegde aan handelspartners van de VS, ook aan de EU. Recent nog besloot het Amerikaanse Hooggerechtshof dat die invoerheffingen illegaal waren ingevoerd.
In de tijd dat ze van kracht waren, brachten ze wel heel wat geld op: in 2025 stegen de inkomsten aan de Amerikaanse grenzen met liefst 200 miljard dollar. Dat werd volgens Trump betaald door andere landen. Dat herhaalde hij nog eens in de State of the Union, waarin hij zei dat ze betaald werden door "foreign countries".
Uit onderzoek blijkt iets anders. Duitse economen van verschillende universiteiten en de prestigieuze denktank Kiel Institute for the World Economy onderzochten wie nu eigenlijk voor de invoerheffingen opdraaide. Ze keken naar data van zo'n 25,6 miljoen producten die tussen januari 2024 en november 2025 verscheept werden naar de VS.
Kostprijs quasi volledig voor Amerikanen
De conclusie is dat de kostprijs van de hogere heffingen bijna volledig bij Amerikaanse invoerders en groothandelaars terechtkomt. Buitenlandse exporteurs betalen zelf maar 4 procent van de invoerheffingen, de overige 96 procent komt terecht bij de invoerder.
De Duitse economen zijn overigens niet de enigen die tot deze conclusie komen. Ook Amerikaanse denktanks en economische instituten zoals de Council of Foreign Relations , de Federal Reserve Bank of New York en het federal Congressional Budget Office komen tot de conclusie dat de importheffingen door Amerikaanse bedrijven en consumenten betaald worden.
Conclusie: Trump beweert dat de invoertarieven door andere landen betaald worden. Tarieven kunnen het Europese bedrijven wel lastiger maken om te concurreren tegen Amerikaanse producten. Maar economisch onderzoek wijst uit dat de tarieven zelf bijna volledig betaald worden door de Amerikaanse invoerders en consumenten en amper door buitenlandse exporteurs of "andere landen". We beschouwen de bewering dan ook als onwaar.
Meer informatie over de factchecks van VRT NWS
Zoek je meer verhalen van VRT NWS CHECK over factchecking, desinformatie of online bedrog? Die vind je hier.
Deze factcheck werd geschreven op basis van de informatie die beschikbaar is op het tijdstip van publicatie. Wil je weten hoe we te werk gaan bij het factchecken? Dat lees je in dit artikel.
Heb je vragen of opmerkingen of wil je weten wie er in ons team zit? Dat lees je in dit artikel.
Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers , samen met betrouwbare factchecks van enkele andere Vlaamse en Nederlandse redacties.
Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be.
VRT NWS is erkend lid van het International Fact-Checking Network (IFCN) en van het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN ).
