Cashbacks en langere garantie: waarom bedrijven liever geld terugstorten dan korting te geven

Chipsmerk Lays dat 12.000 gratis chipszakken uitdeelt in ruil voor een stem op jouw favoriete smaak. Producent Kärcher die 3 extra jaar garantie aanbiedt aan klanten die een hogedrukreiniger of pomp hebben gekocht.

Het is maar een kleine greep uit recente promoties waar je als Belgische consument aan kunt deelnemen. Ze hebben allemaal één ding gemeen: voor je van de actie gebruik kunt maken, moet je de bedrijven eerst een aantal gegevens over jezelf bezorgen.

"Ik zag het onlangs zelfs in de apotheek toen ik vitaminedruppels voor mijn baby wilde kopen. Op de verpakking van producent EG kleefde een sticker met daarop een QR-code. Als ik die scande, kwam ik op een website voor een cashback terecht. Als ik mijn adresgegevens en bankrekeningnummer invulde, kreeg ik 4 euro terugbetaald", vertelt technologiejournalist Tim Verheyden.

Je kan een cashback-actie een beetje zien als een uitgestelde kortingsbon. Het is een vorm van reclame waarbij je een aantal persoonsgegevens doorstuurt naar een bedrijf, vaak samen met je aankoopbewijs. In ruil daarvoor krijg je dan na een aantal dagen of weken een korting of soms zelfs het volledige aankoopbedrag op je bankrekening gestort.

Hoewel veel producenten nog zweren bij de klassieke kortingsbonnen die ze uitdelen in tijdschriften of winkels, zijn cashbacks ook erg populair. Daar zit een belangrijke drijfveer achter.

Terwijl je als klant met een klassieke kortingsbon anoniem blijft, krijgen bedrijven bij cashbacks wel plots in detail te zien wie interesse heeft in hun producten. "Je weet als producent vaak niet wie jouw producten koopt en via zo'n cashback krijg je daar een veel beter zicht op."

Soms kiezen fabrikanten ook voor een middenweg: wanneer je je online registreert (en dus je gegevens achterlaat), kan je voor bepaalde producten kortingsbonnen afdrukken die je daarna kan inruilen in de winkel.

Cashbacks leveren - in de eerste plaats voor fabrikanten - heel wat voordelen op.

"Het is een belangrijke manier om marktonderzoek te kunnen doen. Neem nu die vitaminedruppels voor mijn kind. Als ik de cashback zou aanvragen, weet die producent niet alleen hoe ik heet en wat mijn e-mailadres is, maar ook in welke levensfase mijn gezin zit. Ze weten dat we een baby hebben en kunnen ons daarna gerichte reclame voor allerlei andere producten opsturen. Of mij aangepaste advertenties laten zien op Facebook of Instagram."

Hetzelfde geldt voor het voorbeeld van Lays en zijn gratis chips. "Voor je aan de actie kan deelnemen, moet je een account aanmaken op een platform van PepsiCo. Dat is het moederbedrijf dat naast chips ook nog frisdrank, havermout, muesli en borrelnootjes verkoopt. Die producten willen ze mij natuurlijk ook voorstellen."

Een andere manier om zicht te krijgen in klantengegevens, is de verlengde garantie die sommige fabrikanten aanbieden.

Op elk fysiek product dat je koopt bij een professionele verkoper, krijg je wettelijke garantie. Voor nieuwe producten duurt die garantieperiode 2 jaar. Je hebt daar automatisch recht op en hoeft daarvoor niets speciaals te doen of te registreren, enkel je aankoopbewijs bijhouden volstaat.

Sommige fabrikanten bieden daarnaast ook een commerciële of fabrieksgarantie aan wanneer je je product bij hen registreert. Zo zijn er merken die er na het aflopen van de wettelijke garantieperiode nog 1, 2 of 3 jaar bij doen. In ruil daarvoor vragen ze jou opnieuw om een aantal persoonsgegevens door te sturen.

"Merken proberen door die dienstverlening extra vertrouwen uit te stralen. Tegelijkertijd gaat het natuurlijk opnieuw over data verzamelen. Op die manier krijgen ze een beeld van wie hun klanten zijn en kunnen ze op basis daarvan marktonderzoek doen. Plots wordt zichtbaar welke mensen hun producten kopen. Iets wat daarvoor een blinde vlek was."

Let wel op: wanneer een fabrikant jou 5 jaar garantie belooft, betekent dat in de praktijk vaak dat ze na de wettelijke periode van 2 jaar nog 3 jaar langer extra aanbieden."Die bijkomende jaren noemen we de commerciële garantie. Bedrijven mogen voor die nieuwe periode ook zelf de spelregels bepalen en die zijn vaak strenger dan tijdens de wettelijke garantieperiode", legt consumentenman Xavier Taveirne uit.

"Vaak word je na 2 jaar minder goed beschermd. Zo kunnen bepaalde kosten voor de herstelling of verzending van je apparaat dan voor jouw eigen rekening zijn, wat bij de wettelijke garantie op kosten van de verkoper moet gebeuren. Dus lees de voorwaarden altijd goed na."

Tot slot nog deze conclusie van Tim Verheyden: "Er is niets mis met deze manieren van promotie voeren. Weeg voor jezelf af of je een actie de moeite vindt om je gegevens voor prijs te geven. Neem je graag deel aan cashback-acties, doe dat dan gewoon. Wees je er gewoon van bewust dat je altijd betaalt met je gegevens. Voor een jaar extra garantie kan je dat al eens ernstig overwegen."