Bitcoin is alle winst van voorbije 1,5 jaar kwijt: wat is daar gaande?

Grillig. In een paar dagen tijd zakte de waarde van bijna 80.000 dollar (70.000 euro) naar iets meer dan 60.000 dollar (53.000 euro). Vandaag, althans op het moment van schrijven, noteert de koers van de virtuele munt dan weer lichtjes hoger, rond de 65.000 dollar (56.000 euro).

"50 procent van de topkoers, die in oktober werd bereikt, is weggeveegd", ziet Erik Joly, hoofdeconoom van ABN Amro Private Banking. "Meer zelfs: bitcoin kende een geweldige opmars sinds de tweede verkiezing van Amerikaans president Trump (door sommige analisten de 'Trump bump' gedoopt, red.). Ook die winst is zo goed als van de tabellen weggeveegd. Dat is toch wel een serieuze aderlating voor mensen die zeer recent zijn ingestapt."

Er zijn verschillende verklaringen voor. Sowieso was er al een verkoopgolf gaande in de softwaresector, omdat de impact van nieuwe AI-ontwikkelingen de stuipen op het lijf jaagt. Maar de belangrijkste trigger waren wellicht de verklaringen van Amerikaans minister van Financiën Scott Bessent, denkt Joly.

"Hij zei heel duidelijk dat de Amerikaanse overheid geen enkele wettelijke bevoegdheid of politieke wil heeft om die bitcoinkoers te ondersteunen. En dat is ook logisch: de Amerikaanse schatkist kan de dollar proberen te ondersteunen of in een richting proberen te duwen, maar de bitcoin niet."

"Bitcoin is ook geen echte geldeenheid, zoals de euro of de dollar. En het is geen universeel aanvaard betaalmiddel. Daarom zie je dat steeds meer beleggers zich de vraag stellen: wat is dan eigenlijk de fundamentele waarde van de bitcoin? Ik slaag er tot dusver ook niet in om daar een bedrag op te plakken."

Een derde verklaring is het feit dat verschillende financiële partijen, zeker in de VS, klanten de mogelijkheid hebben gegeven om op bitcoin en andere cryptomunten te spelen via trackers. "Dat heeft eerst een geweldige boom gegeven, maar nu zie je dat die trend ook wordt versterkt in de omgekeerde richting: je ziet massale uitstappen uit die zogenoemde ETF's."

Bovendien hadden veel beleggers zich wellicht ingedekt tegen een daling van de koers onder de 70.000 dollar. "Als een koers onder een bepaalde drempelwaarde gaat, krijg je een automatische verkoopgolf, wat voor een neerwaartse spiraal zorgt."

"Je mag het belang van bitcoin en crypto ook niet overroepen", sust Joly. "De totale marktwaarde van crypto is maar een fractie van de aandelenmarkten of obligatiemarkten." 

Maar er is wel een impact. "In de VS houdt bijvoorbeeld het bedrijf MicroStrategy een heel grote positie aan in bitcoin. De koers van dat bedrijf daalt. En het is best mogelijk dat, om verliezen te dempen, beleggers andere activa moeten verkopen. Dat kan zich natuurlijk wel laten voelen op aandelen- en obligatiemarkten." 

Maar een grote crash van het systeem? Nee, dat is onwaarschijnlijk, voegt hij toe. "Zelfs als de bitcoin naar nul zakt, zal het economische bestel niet omvallen, zoveel is duidelijk. En wat nu ook nogmaals duidelijk is, is dat bitcoin niet de rol kan vervullen van 'veilige haven' (zoals pakweg goud wel door veel beleggers als 'veilig' wordt gezien in moeilijke economische tijden, red.)."

Vandaag zien we een licht herstel, maar Joly merkt vooral dat de koers nog alle kanten uit kan.  "Het lijkt me heel weinig waarschijnlijk dat de rust zal weerkeren op korte termijn. De eerstvolgende test zal de grens van 60.000 dollar zijn: houdt de munt daar stand of gaat het nog lager. Dat zullen we de volgende dagen moeten bekijken."

Joly houdt ook de reactie van Donald Trump zelf in de gaten. "Mocht hij plots zijn expliciete steun uitspreken, dan zijn we weer even goed voor een paar weken. Maar dat valt af te wachten."