Europa moet een federatie worden om te overleven in een wereld waar de Verenigde Staten en China nieuwe spelregels bepalen. Dat zegt Mario Draghi, de voormalige voorzitter van de Europese Centrale Bank (ECB) en oud-premier van Italië. "We moeten beslissen of we een wereldmacht willen worden of onderworpen willen blijven aan de prioriteiten van anderen."
Voormalig ECB-voorzitter Mario Draghi pleit voor federaal Europa: "We moeten beslissen of we een echte wereldmacht willen worden"
Stien Schoofs
Gepubliceerd:
Samenvatting:
Mario Draghi, voormalig voorzitter van de Europese Centrale Bank, pleit voor een federatie van Europese landen om sterker te staan tegenover grootmachten als de VS en China.
"We moeten beslissen of we een markt blijven die onderworpen is aan de prioriteiten van anderen, of dat we een wereldmacht willen worden," zegt Draghi bij de ontvangst van zijn eredoctoraat aan de KU Leuven.
Draghi stelt voor dat landen die willen samenwerken, kunnen starten met bepaalde domeinen en zo stap voor stap gezamenlijke instellingen met echte beslissingsmacht opbouwen.
Mario Draghi, de voormalige voorzitter van de Europese Centrale Bank en oud-premier van Italië, ontving vandaag een eredoctoraat aan de KU Leuven. In zijn dankrede nam de man die de euro redde geen blad voor de mond over de wankele positie van Europa op het wereldtoneel.
Draghi stelt vast dat de wereldorde waarop de Europese welvaart decennia rustte, definitief is ingestort. Volgens Draghi is dit het gevolg van de veranderde houding van grootmachten als de Verenigde Staten en China.
"Peking controleert kritieke punten in de wereldwijde toeleveringsketens en deinst er niet voor terug die macht te gebruiken als drukmiddel", zegt hij over China. "En onze traditionele bondgenoot, de VS, kijkt tegenwoordig vooral naar de eigen kosten en minder naar de voordelen die zij ook halen uit de samenwerking met Europa."
"We worden geconfronteerd met een toekomst waarin Europa het risico loopt tegelijkertijd ondergeschikt, verdeeld en gedeïndustrialiseerd te raken", waarschuwt Draghi.
Van confederatie naar federatie
Er is dus dringend nood aan een oplossing, in zijn ogen. Volgens hem moet Europa afstappen van het model van een confederatie - een losse verzameling van staten die hun veto kunnen uitspreken - en evolueren naar een echte . Een soort 'Verenigde Staten van Europa' zeg maar.
"Een groep staten die coördineert, blijft een groep staten. Daarom moeten we beslissen: blijven we slechts 1 grote markt, die onderworpen is aan de prioriteiten van anderen? Of nemen we de noodzakelijke stappen om een wereldmacht te worden?"
Op gebieden als defensie en buitenlands beleid blijft het echter een losse verzameling middelgrote staten
Mario Draghi, voormalig ECB-voorzitter
De confederatie maakt het continent kwetsbaar om "1 voor 1 te worden uitgeschakeld" door grootmachten. "Waar Europa wel al als 1 blok optreedt - zoals bij handel, mededinging en het monetair beleid - wordt het gerespecteerd als een wereldmacht. Op gebieden als defensie en buitenlands beleid blijft het echter een losse verzameling middelgrote staten."
Troepen in Groenland als goed voorbeeld
Hij vindt dat Europa het goede voorbeeld gaf door militairen te sturen naar Groenland toen de Amerikaanse president Donald Trump meermaals suggereerde het eiland onder Amerikaans gezag te willen plaatsen.
"Door samen op te treden tegen een directe dreiging, ontdekten Europeanen een solidariteit die voorheen onbereikbaar leek", zegt Draghi daarover. Die gedeelde vastberadenheid vond volgens hem veel meer weerklank bij het publiek dan de gebruikelijke verklaringen na een Europese top.
Pragmatische federalisme
Daarom pleit Draghi voor wat hij "pragmatisch federalisme" noemt. Dat betekent niet dat alle landen onmiddellijk op elk vlak de macht moeten overdragen. In plaats daarvan stelt hij voor dat landen die willen samenwerken, dat alvast doen op specifieke domeinen zoals energie, technologie of defensie.
Zoals Schuman in 1950 zei: Europa zal niet in 1 keer worden opgebouwd
Mario Draghi, voormalig ECB-voorzitter
"Zoals Schuman in 1950 zei: Europa zal niet in 1 keer worden opgebouwd. Niet alle landen zullen vanaf het begin aan elk initiatief deelnemen. De deur staat open voor anderen, maar niet voor zij die het gemeenschappelijke doel zouden ondermijnen."
Hij wil dat Europa zo gemeenschappelijke instellingen kan bouwen met echte beslissingsbevoegdheid die in alle omstandigheden besluitvaardig kunnen optreden. Hij wijst naar het succes van de euro als voorbeeld. "Een groep landen ging voorop, bouwde instellingen met echt gezag en creëerde zo een solidariteit die dieper gaat dan welk verdrag ook."
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd:
