Ook Antwerpse jeugdorganisaties zien stijgend aantal jongeren in drugsmilieu: "Zijn vaak vogel voor de kat"

Vorig jaar werden er 41 minderjarigen opgepakt in drugsdossiers. Die minderjarigen worden in Antwerpen steeds vaker ingeschakeld door drugsbendes. Dat merken ze ook bij Jeugdzorg Emmaüs.

"Er zijn de laatste jaren veel dossiers bijgekomen waarin jongeren betrokken waren bij drugscriminaliteit", zegt Edwin*, die al 13 voor de dienst Raidho van Emmaüs werkt. Die dienst begeleidt jongeren die onder toezicht staan van de jeugdrechtbank omdat ze jeugddelicten hebben gepleegd of hiervan verdacht worden. 

In 2023 had Edwin een jongen in begeleiding die op heterdaad betrapt werd bij het uithalen van 2,6 ton cocaïne. Die wordt dan bij Emmaüs 9 maanden lang begeleid. "Ze komen 3 keer per week bij ons op gesprek, liefst met de ouders erbij. We vragen hen vooral hoe ze in de drugshandel terecht zijn gekomen en waarom ze dat geld nodig hebben."

Na de kennismaking gaan ze met de jongeren op zoek naar bepaalde doelen. "Voor sommigen is dat het halen van een rijbewijs of weer naar school gaan", aldus Edwin. "Vaak gaat dat samen met verwachtingen van de jeugdrechter. Met die doelen gaan we vervolgens aan de slag."

Regelmatig hervallen jongeren en belanden ze opnieuw in het drugsmilieu. "Hervallen ze tijdens onze begeleiding, dan wordt de begeleidingstermijn verlengd", gaat Edwin verder. "Daarna bieden we een nazorgtraject aan van een jaar, maar het is moeilijk om hen constant in de gaten te houden. De jongeren zijn vaak een vogel voor de kat. Toch kan ook dat hervallen helpen om uiteindelijk toch tot het besef te komen dat ze op het slechte pad zitten."

Dat die jongeren vaak een vogel voor de kat zijn, heeft te maken met dat er gemakkelijk veel geld te verdienen is met die drugshandel. Bij de Antwerpse jeugdwerkorganisatie Kras proberen ze de jongeren zoveel mogelijk van straat te houden. "We willen voor hen een 2e thuis zijn", vertelt jeugdwerker Marie Wessing.

"Bij sommige jongeren weten we dat ze gemakkelijker in dat drugsmilieu terechtkomen", gaat Wessing verder. "Daar proberen we extra tijd en aandacht in te investeren. We houden hen dicht bij ons en gaan in gesprek met de ouders en proberen op die manier echt preventief te werken."

Als een jongere plots een nieuw trainingspak heeft of met een e-step rondrijdt, terwijl hij eigenlijk geen geld had, zijn de jeugdwerkers extra waakzaam. "We proberen vervolgens het omgekeerde te doen van wat er meestal gebeurt. Vaak krijgen ze boze reacties en wordt er gefocust op negatieve feedback. Wij proberen positieve feedback te geven als ze iets goed doen."

Dat missen die jongeren, zegt Wessing. "Ik geloof niet dat die jongeren slecht zijn. Vaak zitten er achter het dealen positieve intenties. Ze zitten in financiële problemen en zoeken naar een beter leven. Ze willen niet meer in tweedehandskleren rondlopen en willen hun gezin te eten kunnen geven. Daarom zeggen ze ja tegen die drugshandel."