"Beslissing van minister Gennez is onwettig": M HKA legt zich niet neer bij omvorming tot kunstencentrum

Het nieuws kwam begin oktober als een grote verrassing: het Museum van Hedendaagse Kunst in Antwerpen (M HKA) krijgt dan toch geen volledig nieuw gebouw. Kunstenaars stonden op hun achterste poten toen ook duidelijk werd dat het M HKA niet langer een museum zou zijn, maar zou worden omgevormd tot kunstencentrum.

Het MHKA en enkele kunstenaars, onder wie Luc Tuymans en Rinus Van de Velde, namen een advocaat onder de arm om juridisch advies in te winnen. Volgens dat advies is de beslissing van Caroline Gennez (Vooruit), Vlaams minister voor Cultuur, onwettig.

"Over de conceptnota met de plannen voor het Vlaamse museumlandschap moet eigenlijk overleg gepleegd kunnen worden", reageert Dieter Vankeirsbilck, waarnemend directeur van het M HKA na het ontslag van Bart De Baere. "Maar die conceptnota wordt voorgesteld als beslist beleid."

Dat vindt het museum niet correct. "Op deze manier worden de rechtspositie, de autonomie en de museale opdracht van het M HKA, als 1e museum voor hedendaagse kunst in Vlaanderen, op een ondoordachte manier ondergraven", aldus advocaat Leo Neels.

"Door de conceptnota te behandelen als beslist beleid, worden bestaande decreten, beheersovereenkomsten en eerdere beslissingen van de Vlaamse regering genegeerd of eenzijdig herzien."

Cruciaal volgens het advies is dat het 'bestemmingsrecht' geschonden wordt. Kunstwerken kunnen niet zomaar overgebracht worden naar een andere locatie. Daarnaast waarschuwt het advies voor het risico op onomkeerbare beslissingen die worden genomen zonder transparantie of zonder reële inspraak.

"De beslissing van minister Gennez heeft ook internationale koepelorganisaties ernstig verontrust", zegt Vankeirsbilck. "De International Council of Museums heeft een onderzoek opgestart naar de context van de conceptnota."

Vrijdag 9 januari wordt de conceptnota voorgelegd aan de Vlaamse regering. "Wij willen dat dat wordt uitgesteld en dat er nog geen beslissing genomen wordt", besluit Vankeirsbilck. "Zo hebben we tijd om met iedereen te overleggen, met de hele sector. Zo kunnen we tot een degelijk plan komen."

"Elke grote verandering brengt moeilijkheden en ongerustheid met zich mee", reageert minister Gennez. "Daar heb ik alle begrip voor. We zijn in gesprek met het M HKA en de sector en we blijven openstaan voor verdere dialoog."

"Binnenkort start er een tweejarig transitietraject over de hervorming", gaat Gennez verder. "Daarin zal iedereen, alle betrokkenen, mee kunnen werken aan de besluitvorming en de uitvoering ervan, zoals gepland."