Naar hoofdinhoud
AI-beelden van een moeder in Soedan worden gebruikt voor donaties.

Deze beelden van een moeder in Soedan worden gebruikt om geld in te zamelen, maar zijn nep 

Artikel luisteren
3min
Meer info

Een video van een Soedanese moeder die om hulp lijkt te vragen, wordt op sociale media veel gedeeld om geld en donaties in te zamelen. Maar de beelden zijn met AI gemaakt. Zowel individuen als hulporganisaties gebruiken de nepvideo, soms voor echte goede doelen, maar soms ook niet.

Ellen Debackere
Gepubliceerd:

In het kort

Wat? Eind oktober namen de troepen van de Rapid Support Forces (RSF) de Soedanese stad Al-Fashir in, met een gruweldaden tot gevolg. Daarvan bestaan helaas veel beelden die authentiek zijn. Maar er worden ook beelden gedeeld die vals zijn.

Maar? Zo doet een video de ronde van een Soedanese moeder met 2 kinderen die om hulp lijkt te vragen. Heel wat accounts op sociale media gebruiken de video om donaties of geld in te zamelen. Maar de beelden zijn gemaakt met AI.

Op sociale media worden beelden verspreid waarin zogezegd een Soedanese moeder met haar 2 kinderen te zien is. "O Heer, wees met ons, o Arabieren, o moslims, o wereld! De kinderen van Soedan zijn in gevaar", lijkt de vrouw in het Arabisch te zeggen.

Sommige accounts lijken de video te delen om de aandacht te vestigen op de humanitaire crisis die er zich afspeelt. Eind oktober namen de troepen van de Rapid Support Forces (RSF) de Soedanese stad Al-Fashir in, met heel wat gruweldaden tot gevolg.

Maar andere accounts gebruiken de beelden duidelijk om geld of donaties te vragen.

De vraag om donaties komt uit verschillende hoeken en lijkt niet altijd een directe link met de crisis in Soedan te hebben. Zo zien we individuen  die geen enkele band met Soedan lijken te hebben om donaties vragen, zoals een factcheck van persagentschap AFP al aantoonde.

Aan de hand van een AI-video proberen individuen en organisaties geld in te zamelen.

Maar ook allerlei hulporganisaties plaatsen de beelden op hun sociale media. Zo vinden we vragen om donaties vanuit organisaties zoals het 'Muslims Around The World Project ', 'Human Appeal UK' of 'Help Yateem USA '. Die lijken echt geld in te zamelen voor goede doelen.

We vinden ook een individu dat naar eigen zeggen weeskinderen in Oeganda wil steunen, maar dat kunnen we niet verifiëren.

Sommige vragen naar donaties zijn erg onduidelijk en de links die gegeven worden, zijn soms ook ronduit verdacht. Zo leidt een van de URL's op een Facebookpagina waar de video gedeeld wordt naar een pagina waar internetbrowsers voor waarschuwen. Ook de link met Soedan is in dit geval niet duidelijk.

Met AI gemaakte beelden 

Bovendien zijn de beelden nep. Ze tonen geen echte moeder uit Soedan, maar zijn met Artificiële Intelligentie gemaakt. Kleine details verraden dat.

Een eerste aanwijzing is de onnatuurlijke glans op het gezicht en de wangen van de vrouw.

Maar opvallender is hoe de huidskleur van de vrouw sterk wijzigt wanneer er op haar gezicht wordt ingezoomd. Waar haar gezicht eerst donkerder lijkt, wordt haar huid na enkele seconden veel lichter.

De huidskleur in het begin van de video (links) is anders en donkerder dan de huidskleur later in de video (rechts).

De kinderen in beeld vertonen ook onnatuurlijke, kleine bewegingen.

De factcheckers van AFP  concluderen op basis van AI-detectiesystemen dat de beelden met AI zijn gemaakt. TikTok heeft bij de beelden intussen zelf gemeld dat het om AI gaat.

TikTok geeft zelf aan dat de beelden met AI zijn gemaakt.

Wie de beelden precies maakte, is niet duidelijk, maar een omgekeerde zoekopdracht via Google (waarbij je op een afbeelding zoekt), toont dat de meeste versies van de video sinds begin november op sociale media circuleren.

Het is overigens niet het enige AI-beeld dat van de crisis in Soedan circuleert. In een eerdere factcheck toonde onze redactie al aan hoe beelden van een moeder met kind en beelden met huilende burgers, zijn gemaakt met AI.  

Uiteraard bestaan er op dit moment hulporganisaties die wel degelijk op een legitieme manier geld inzamelen om een antwoord te bieden op de humanitaire crisis in Soedan en daarbij geen gebruik maken van nepbeelden.

Conclusie:

  • Van de humanitaire crisis in Soedan circuleren veel echte beelden, maar soms zitten er ook nepbeelden tussen

  • Een video van een Soedanese moeder die om hulp lijkt te vragen wordt op sociale media veelvuldig gebruikt om geld of donaties in te zamelen

  • Maar de video is nep en werd met AI gemaakt. We beschouwen de beelden daarom als "onwaar"

  • Zowel individuen als hulporganisaties gebruiken de valse beelden om geld in te zamelen

Meer informatie over de factchecks van VRT NWS

Zoek je meer verhalen van VRT NWS CHECK over factchecking, desinformatie of online bedrog? Die vind je hier. 

Deze factcheck werd geschreven op basis van de informatie die beschikbaar is op het tijdstip van publicatie. Wil je weten hoe we te werk gaan bij het factchecken? Dat lees je in dit artikel. 

Heb je vragen of opmerkingen of wil je weten wie er in ons team zit? Dat lees je in dit artikel.  

Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers  , samen met betrouwbare factchecks van enkele andere Vlaamse en Nederlandse redacties. 

Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be.  

VRT NWS is erkend lid van het International Fact-Checking Network   (IFCN) en van het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN  ). 

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Maak van VRT NWS jouw voorkeursbron op Google

Google heeft een nieuwe functie gelanceerd waarmee je zelf kunt kiezen welke bronnen je eerst ziet wanneer je zoekt. Zo mis je nooit meer het laatste nieuws van VRT NWS.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"