De beruchte Epstein-files blijven de Amerikaanse politiek beroeren. Nu het Congres bijna unaniem heeft gestemd om de documenten vrij te geven, lijkt er een einde te komen aan het maandenlange getouwtrek tussen Democraten en Republikeinen over de zaak. Wat staat er precies in die duizenden pagina's aan e-mails, rechtbankdocumenten en oude FBI-rapporten? En wat kunnen we de komende weken nog verwachten als er nog meer documenten worden vrijgegeven?
Mailverkeer, passagierslijsten en harde schijven: dit weten we over de Epstein-files
Trees Vanhoutte
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
Samenvatting:
Het Amerikaanse Congres heeft goedkeuring gegeven over de Epstein-files vrij te geven, Trump moet alleen nog zijn handtekening zetten.
In de vrijgegeven mails wordt Donald Trump meerdere keren genoemd; volgens de Democraten tonen ze aan dat hij meer wist over Epsteins misdaden dan hij publiek toegaf, maar er zijn geen bewijzen van strafbare feiten.
Ook Bill Clinton en andere invloedrijke figuren komen voor in de documenten, maar tot nu toe is er geen bewijs dat zij op de hoogte waren van misbruik; verdere vrijgave kan meer namen en informatie aan het licht brengen.
De Epstein-files zijn eigenlijk niet zomaar een map of rapport. Het gaat om een gigantische verzameling documenten die de voorbije 15 jaar beetje bij beetje is opgebouwd: mailverkeer van Epstein, getuigenverklaringen uit de rechtszaak tegen zijn partner Ghislaine Maxwell, passagierslijsten van zijn privéjets, agenda's, brieven en materiaal dat de FBI in 2019 in beslag nam tijdens huiszoekingen.
Vorige week brachten Democraten en Republikeinen in het Huis van Afgevaardigden al meer dan 20.000 pagina's van die documenten naar buiten, voornamelijk mailverkeer. De mails komen uit de periode tussen 2009 en 2019, of het moment dat Epstein zijn eerste gevangenisstraf in Florida had uitgezeten tot aan zijn arrestatie in 2019.
In dat mailverkeer wordt huidig Amerikaans president Donald Trump verschillende keren genoemd. Hij weigerde maandenlang om de documenten openbaar te maken, wat ook binnen zijn eigen partij veel argwaan opwekte. Trump brak zelfs met zijn trouwste bondgenoot Marjorie Taylor Greene over de kwestie.
De druk op Trump om alle documenten uit de zogenoemde Epstein-files vrij te geven, werd de afgelopen dagen steeds groter. Republikeinse vertegenwoordigers wilden 'ja' stemmen op de vraag of het ministerie van Justitie de beschikbare documenten moest vrijgeven. Vanuit alle hoeken en staten van Amerika willen burgers namelijk duidelijkheid over wie nu precies kan worden gelinkt aan Epstein.
Uiteindelijk maakte Trump een bocht van 180 graden en riep hij zijn partij op om voor vrijgave van de Epstein-files te stemmen. En dat gebeurde ook massaal: 427 ja-stemmen in het Huis van Afgevaardigden (op 435 zetels) en een unanieme goedkeuring in de Senaat. Trump moet alleen nog zijn handtekening zetten, al is nog niet duidelijk wanneer hij dat precies zal doen.
Wie was Jeffrey Epstein?
De steenrijke zakenman Jeffrey Epstein werd in 2019 aangeklaagd voor het misbruik van minderjarige meisjes. Daarnaast zou hij een 'grootschalig netwerk' hebben opgebouwd waarbij minderjarigen voor seksuele diensten werden aangeboden aan verschillende vrienden binnen de wereldwijde 'high society'.
Dat gebeurde op Little Saint James Island, een eiland in de Caraïbische Zee dat Epstein had gekocht. Dat het eiland de bijnamen 'Island of Sin' en 'Paedophile Island' kreeg, spreekt boekdelen.
In complotkringen circuleren al jaren namen van gasten op het eiland: onder meer ex-president Bill Clinton, de Britse prins Andrew én Donald Trump worden genoemd.
Epstein werd in 2019 dood teruggevonden in de gevangenis van New York, waar hij zijn proces afwachtte. Zelfdoding, luidde het officieel. Zijn ex-partner Ghislaine Maxwell werd in 2022 veroordeeld tot 20 jaar cel voor medeplichtigheid aan het misbruikschandaal.
"Hij wist van de meisjes af"
Dat Trump en Epstein ooit goede vrienden – en zelfs buren – waren, is geen geheim. Volgens Trump viel die vriendschap in de jaren 90 uit elkaar toen Epstein zich ongepast gedroeg tegenover jonge vrouwelijke medewerkers in Trumps club Mar-a-Lago.
Maar de e-mails van Epstein waarin Trumps naam opvallend vaak expliciet wordt vermeld, vertellen een ander verhaal. Epstein schreef aan Ghislaine Maxwell dat Trump "wist van de meisjes" en dat hij "veel tijd had doorgebracht" met een vrouw die door de onderzoekers is geïdentificeerd als een slachtoffer.
In een andere mail noemt hij Trump "de hond die niet blaft", wat volgens de Democraten suggereert dat Trump dingen over Epstein wist, maar bleef zwijgen. Hoewel er in geen enkel document bewijzen zijn dat Trump strafbare feiten pleegde, tonen deze mails wel dat Trumps jarenlange bewering dat hij niets wist over de misdaden van Epstein mogelijk niet klopt.
Wat is de relatie tussen Trump en Epstein?
Banden met Bill Clinton
Maar Trump is niet de enige president die connecties had met Epstein. Ook voormalig president Bill Clinton werd verschillende keren gefotografeerd met de miljardair én hij vloog ook een aantal keer mee met het privévliegtuig van Epstein, de beruchte 'Lolita-express'. Epstein heeft ook meerdere keren het Witte Huis bezocht op uitnodiging van Clinton.
Volgens een woordvoerder van Clinton waren dat officiële vluchten in het kader van humanitaire projecten voor de Clinton Foundation en vloog de Secret Service en zijn personeel mee. Hij ontkent ook dat hij iets afwist van het misbruik. In het mailverkeer dat vorige week naar buiten kwam, zitten ook geen aanwijzingen dat Clinton op de hoogte was.
Er doen ook al jaren geruchten de ronde over het bestaan van "sekstapes" van Clinton die in het bezit zouden zijn geweest van Epstein. Dat verhaal kwam er na verklaringen van Sarah Ransome, die getuigde op het proces van Virginia Guiffre. Ze trok die verklaringen echter later weer in en vertelde zelfs dat ze die verzonnen had.
Clinton schreef wel een verjaardagsbericht aan Epstein waarin hij hem bejubelde voor zijn "kinderlijke nieuwsgierigheid". Dat bericht bevond zich in hetzelfde boek als het schunnige tekeningetje van een naakte vrouw dat Trump naar Epstein stuurde voor diens verjaardag en dat in september al openbaar werd gemaakt.
"Bubba"
Afgelopen weekend ging ook een mail van Mark Epstein - de jongere broer van Jeffrey - viraal op sociale media. In een bericht aan zijn broer vraagt hij of die via Steve Bannon (Trumps toenmalige strategisch adviseur) kan nagaan of "Poetin de foto's heeft waarop Trump 'Bubba oraal bevredigt'".
De bijnaam 'Bubba' werd in complotkringen al snel gekoppeld aan Bill Clinton, die de bijnaam in zijn tijd als gouverneur van Arkansas kreeg. Maar volgens Mark Epstein is 'Bubba' niet Clinton en is het hele bericht "een grapje tussen broers".
Trump heeft vorige week ook het ministerie van Justitie gevraagd om een onderzoek te openen naar de banden tussen Epstein en Clinton, diens voormalige minister van Financiën en voormalig rector van Harvard Larry Summers en Reid Hoffman (een democratische donor en de oprichter van netwerksite LinkedIn).
Met Larry Summers correspondeerde Epstein regelmatig, ook over vrouwen. Zo vroeg Summers aan Epstein hoe hij een seksuele relatie kon aanknopen met een vrouw die hij omschrijft als een "leerling" en speculeerden de twee of econome Keyu Jin met Summers naar bed zou gaan.
Op zoek naar Poetin
Epsteins interesse beperkte zich echter niet enkel tot de Amerikaanse politiek. Ook op internationaal vlak zocht hij contact met verschillende hooggeplaatste figuren. Dat de Britse ex-prins Andrew en Epstein goed bevriend waren, is geen geheim. Hij werd door kroongetuige Virginia Giuffre beschuldigd van verkrachting en trof met haar een schikking in 2022. Koning Charles trok onlangs de koninklijke titels van Andrew in.
Maar uit het onlangs vrijgegeven mailverkeer blijkt dat Epstein in 2018 ook contact zocht met Thorbjørn Jagland, de toenmalige secretaris-generaal van de Raad van Europa. Via Jagland probeerde Epstein een boodschap te bezorgen aan de Russische president Vladimir Poetin.
Vlak voor de top tussen Trump en Poetin in Helsinki wilde hij het Kremlin een "waardevol inzicht" bieden over Trump. Hij verwijst in die mails ook naar gesprekken die hij gehad heeft met Russische diplomaten.
Larry Summers schreef in 2018 een mail naar Epstein in de aanloop naar de top in Helsinki. "Hebben de Russen iets tegen Trump in handen?", vroeg Summers aan Epstein. "Zijn gedrag is voorspelbaar. Hij denkt waarschijnlijk dat alles supergoed gaat", kreeg hij als antwoord.
Imago proberen oppoetsen
Verder blijkt uit het mailverkeer vooral dat Epstein zeer actief bezig was met zijn imago. Hij probeerde te voorkomen dat negatieve verhalen over hem naar buiten kwamen via zijn contacten in de media.
Hij vroeg journalist Michael Wolff advies over hoe hij de media kon beïnvloeden en hoe hij zijn (voormalige) vriendschap met Trump kon gebruiken in zijn voordeel. "Ik denk dat je hem zichzelf moet laten ruïneren", schreef Wolff aan Epstein over Trump.
Via publiciste Peggy Siegal probeerde hij ook om een negatief verhaal over hem van de krant de Huffington Post af te zwakken. "Als je je laatste e-mail zonder fouten stuurt, kan ik die doorsturen naar Arianna Huffington (oprichter van de Huffington Post, red.)", stuurde Siegal naar Epstein.
Epstein liet ook een aantal digitale experts kijken hoe ze negatieve zoekresultaten over hem konden doen verdwijnen uit zoekmachines. Maar dat was niet erg succesvol, zo blijkt uit de screenshots die hij van de Google-zoekopdrachten naar de experts stuurde.
Wat komt er nog?
Intussen groeit ook de spanning over wat er in de nog niet vrijgegeven documenten zal staan. Volgens verschillende congresleden gaat het om nog eens duizenden documenten aan e-mailverkeer en notities. Een rechtbank zal binnenkort ook beslissen of de resterende documenten uit de civiele rechtszaken tegen Epstein openbaar gemaakt moeten worden.
Daarnaast zijn er nog een aantal passagierslijsten en harde schijven die mogelijk interessante informatie bevatten. Een aantal congresleden vermoeden dat daar misschien materiaal op staat waarmee Epstein invloedrijke figuren chanteerde. Tot nu toe is daar geen bewijs voor.
Op dit moment zijn er ook nog veel van de namen in het mailverkeer doorstreept. Als het Congres beslist om alle documenten vrij te geven, dan zullen er mogelijk nog veel meer namen van betrokkenen – maar ook slachtoffers – naar buiten komen.
Eens alle documenten zijn vrijgegeven, kunnen er mogelijk betrokkenen worden verhoord door het Congres of voor de rechtbank gedaagd worden. Bill en Hillary Clinton werden in augustus al gedagvaard door een commissie in het Huis van Afgevaardigden om in oktober te komen getuigen over Epstein. De zittingen werden echter uitgesteld en het is nog niet duidelijk wanneer ze gehoord zullen worden.
