"Hij zal het zelf moeten uitzoeken en moeten waarmaken." Dat zegt oud-topman bij de VN, Peter Piot nu Alexander De Croo (Open VLD) directeur van het ontwikkelingsprogramma bij de VN wordt. Dat is de op 2 na belangrijkste functie binnen de organisatie en zeker geen makkelijke post. "De omstandigheden zijn veranderd en de budgetten zijn verminderd."
Besparingen, een fusie en 23.000 werknemers wereldwijd beheren: deze opdracht staat Alexander De Croo te wachten bij VN
Joppe De Hert
Gepubliceerd:
"Voor België is dit een grote eer", vindt Peter Piot, oud-topman van UNAIDS, het aidsprogramma van de VN. De Croo wordt het hoofd van het UNDP, dat zich bezighoudt met klimaatbescherming, goed bestuur en bestrijding van armoede en ongelijkheid.
Hij krijgt de op 2 na hoogste functie binnen de VN en zal nauw samenwerken met secretaris-generaal Antonio Guterres. "Veel landen lobbyen om die job te krijgen, dus het is heel goed nieuws voor ons land."
Wat houdt zijn job juist in?
Het United Nation Development Programme (UNDP) is gevestigd in New York en er werken wereldwijd zo'n 23.000 mensen voor. "Het UNDP richt zich op economische en sociale ontwikkelingen, mensenrechten en ze creëren jobs in minder ontwikkelende landen."
Daarnaast krijgt De Croo een coördinerende rol. "Hij zal optreden als vicevoorzitter van de United Nations Sustainable Group. Een groep met 40 VN-organisaties", zegt Jan Wouters, hoogleraar Internationaal Recht aan de KU Leuven, in De Wereld Vandaag op Radio 1.
Is De Croo goed voorbereid op zijn nieuwe functie?
Van de Wetstraat 16, langs het gemeentehuis van Brakel naar de Verenigde Naties. De Croo heeft er al een uitgebreide carrière opzitten. Maar is hij wel voorbereid om de topman te zijn van het UNDP, met die 40 VN-organisaties en 23.000 werknemers?
"Al die VN-organisaties bij elkaar houden is een ingewikkelde job", aldus Piot. "Maar België is ook een ingewikkeld land en dat heeft hij ook bij elkaar gehouden. Dat is zeer nuttig voor de VN."
"Daarnaast heeft hij veel prestige opgebouwd in het buitenland op het gebied van ontwikkelingssamenwerking." De Croo was tussen 2014 en 2020 minister van Ontwikkelingssamenwerking in de federale regering.
Al heeft de oud-premier volgens Wouters nog wel wat werk voor de boeg. "Hij komt van buiten de organisatie, dus het is belangrijk dat je in sneltempo vertrouwd geraakt met de interne cultuur van de VN en haar programma. Hij zou best met zijn onmiddellijke voorgangers gaan praten."
Wouters weet dat de benoeming van De Croo als topman van UNDP moeizaam verliep. "De op een na hoogste VN-ambtenaar verzette zich tegen de kandidatuur van De Croo, omdat hij iemand van binnen de organisatie wilde."
Hoe moeilijk is de opdracht van De Croo?
Een gesprek met voorgangers kan helpen, maar volgens Piot zal het boegbeeld van de Open VLD vooral zijn eigen pad moeten effenen.
"De omstandigheden zijn veranderd en de budgetten zijn vooral verminderd. Hij zal moeten besparen, maar ook daar heeft hij ervaring mee. Hij heeft dus niet echt een voorganger die hij als voorbeeld kan stellen, maar hij zal het zelf moeten uitzoeken en waarmaken."
Dat de VN moet besparen, beseft ook Wouters. "Er is een enorme financiële crisis bij de VN. Voor een stukje omdat China en de VS niet tijdig of niet betalen. Maar ook omdat de regering-Trump het Amerikaans agentschap voor Internationale Ontwikkeling, USAID, heeft opgedoekt."
"Dat leidt nu al tot gigantische herstructureringen binnen de VN-agentschappen, zoals UNICEF, het Wereldvoedselprogramma en ook UNDP. Guterres heeft al aangekondigd dat het UNDP zal fuseren met UNOPS (United Nations Office for Project Services). Een belangrijke herstructurering die De Croo meteen zal moeten aanvatten."
In zijn nieuwe functies zal hij ook voortdurend onder druk gezet worden door de verschillende lidstaten. "Grootmachten China, Rusland en de VS, maar ook de EU, armere en rijkere landen hebben allemaal verschillende belangen. Het is niet eenvoudig om dat te managen", aldus Piot.
