Magritte, Dalí en nog zovele anderen: maak kennis met de hoofdpersonages uit de VRT1-fictiereeks 'This is not a murder mystery'

Christophe Dirickx en Paul Baeten schreven het scenario voor de 6-delige reeks, naar een origineel idee van Matthias Lebeer en Dirickx. Hans Herbots regisseerde. Het project is een samenwerking van 10 Europese omroepen.

'This is not a murder mystery' kreeg 2 weken geleden al een speciale vermelding van de jury (2e plaats) in de categorie Video Fiction Series tijdens de Prix Europa, het grootste Europese festival dat ieder jaar de beste mediaproducties bekroont. 

Het is zomer 1936. De jonge René Magritte wordt uitgenodigd om mee te werken aan een exclusieve expo op het landgoed van Lord James in het Verenigd Koninkrijk. Onder de andere genodigden: Salvador Dalí, Lee Miller en Man Ray. Stuk voor stuk veelbelovende artiesten. Allemaal willen ze doorbreken. 

Na de 1e, wilde nacht wordt Magritte wakker naast het levenloze lichaam van performancekunstenares Sheila Legge. De kunstenaar is uiteraard meteen zelf de hoofdverdachte, maar zet alles op alles om zijn onschuld te bewijzen. Scotland Yard, dat de zaak onderzoekt, verbiedt alle gasten het domein te verlaten. 

Veel personages uit de reeks hebben echt geleefd, maar de plot van de reeks is verzonnen. Wel wordt heel de tijd gespeeld met wat echt is en wat fictie. Zo speelt de reeks zich af in 1936 omdat toen ook effectief The International Surrealist Exhibition in Londen plaatsvond. 

Met dit beknopte overzicht van de hoofdpersonages weet je alvast precies wie wie is in deze whodunit. 

De wereldberoemde Belgische schilder René Magritte (1898-1967) is het hoofdpersonage. Magritte is het meest bekend van zijn werk 'La trahison des images', met het bekende onderschrift 'Ceci n'est pas une pipe'. Hij woont aan het begin van zijn carrière enkele jaren in Parijs, maar keert al snel terug naar Brussel. 

Hij wordt gespeeld door Pierre Gervais (die eerder al te zien was in 'Knokke off', 'Drift' en 'Julie zwijgt'). Gervais speelt in het Engels, zijn 3e taal. 

Regisseur Hans Herbots wilde voor deze reeks werken met acteurs die nog niet heel bekend waren, "zodat ze niet in de weg zouden staan van die bekende artiesten". "Voor Magritte zochten we iemand die heel fotogeniek was, maar tegelijk een soort aarzeling, een voorzichtigheid in zich had", vertelde hij aan VRT NWS. 

Enter Pierre Gervais. Hij omschrijft deze acteerervaring zelf als een leerschool: "1 grote fantastische speeltuin". 

Sheila Legge (ca. 1911-1949) is een performancekunstenares uit Londen en in de reeks de nicht van Lord James. Ook in realiteit is ze op jonge leeftijd, 38 jaar, gestorven. Haar vader was luitenant in het Schotse leger en ze heeft, onder meer samen met hem, veel gereisd in haar leven. 

Zij wordt gespeeld door Lauren Versnick ('Studio Tarara', 'Déjà vu' en 'Red light'). Legge wordt in aflevering 1 al vermoord, maar haar personage keert nog terug in flashbacks. 

"Legge is een heel bijzonder personage", legt Versnick uit. "Voor haar tijd was ze heel vooruitstrevend. Ze was een beetje een femme fatale." 

De wereldberoemde schilder Salvador Dalí (1904-1989) wordt gespeeld door de Spaanse acteur Iñaki Mur, die in eigen land heel bekend is. Hij speelde er mee in soaps, maar ook in prestigieuze reeksen. 

De acteur is, net zoals Dalí, afkomstig uit de regio Catalonië. "Bij ons is hij een held, een icoon", zegt Mur. "Iedereen kent hem en zijn kunst. Iedereen kent zijn liefdesleven, het verhaal van hem en Gala."  

Toch was deze reeks voor Mur geen makkelijke opdracht. Hij was de laatste acteur die geselecteerd werd voor de cast, amper 2 (!) weken voor de start van de opnames. 

"Ik had niet veel tijd om mij voor te bereiden. Ik heb wel veel gelezen en documentaires over hem bekeken. Het is een groots personage om te spelen, over wie iedereen een idee heeft, zeker in Spanje. Ik heb geprobeerd mijn eigen invulling te geven aan hoe hij volgens mij achter de schermen was. Volgens mij was hij net heel kwetsbaar en wilde hij vooral geaccepteerd worden."

Een van de meest bekende werken van Dalí is 'De volharding der herinnering', waarop smeltende horloges in een droomlandschap liggen. 

Ook Gala (1894-1982), de Russische echtgenote van Dalí, speelt een belangrijke rol in de reeks. Zij wordt vertolkt door de Russische actrice Regina Bikkinina, die naast Russisch ook vloeiend Frans en Engels spreekt. 

Op haar sociale media omschrijft Bikkinina haar vertolking van Gala als een "buitengewone ervaring", "een van de meest memorabele rollen uit mijn carrière". 

Iñaki Mur is lovend over zijn samenwerking met Bikkinina en zegt dat de kijkers Gala zullen leren kennen als "de mastermind achter Dalí". "Ze creëerden samen het merk Dalí, maar zij was de zakenvrouw, de netwerkster. Deze reeks is een eerbetoon aan hen als team." 

De Britse actrice Florence Hall speelt Lee Miller (1907-1977). Miller was oorlogsreporter, mode- én artistiek fotografe tegelijk, in een tijd waarin al die domeinen beheerst werden door mannen. Kate Winslet speelde recent Lee Miller in de biopic 'Lee'. Haar fotowerk was begin dit jaar nog te zien in het FOMU in Antwerpen. 

Man Ray, ook een personage in deze reeks, is haar leermeester in Parijs. Lee Miller heeft ook een amoureuze relatie met hem van 1929 tot 1932 ongeveer. 

Tijdens WO II is ze oorlogsreporter. Ze maakt beklijvende beelden tijdens de Duitse bombardementen op Londen. En ze is getuige van de bevrijding van de concentratiekampen van Buchenwald en Dachau. Eén van haar bekendste foto's is die waarop ze in het bad van Hitler (in zijn verlaten appartement) zit, nadat ze eerder op de dag in Dachau was geweest. 

Man Ray (1890-1976) is een surrealistische fotograaf en filmregisseur. Hij is het oudste kind van een joods immigrantengezin in de VS.  Zijn echte naam is Emmanuel Radnitzky. Al in 1912 kiest zijn familie voor de achternaam Ray wegens het opkomende antisemitisme (jodenhaat). 

Samen met onder anderen Max Ernst (ook een personage in deze reeks), Joan Miró en Pablo Picasso neemt hij deel aan de 1e surrealistische tentoonstelling in Parijs. 

Vlak voor WO II keert hij terug naar de VS, waar hij in Hollywood gaat wonen. 

Max Ernst (1891-1976) is een Duitse kunstschilder. Tijdens WO I moet hij naar het front. 

Daarna richt hij de Keulse Dada-groep op. Hij raakt bevriend met de Franse dichter Paul Éluard en krijgt een affaire met zijn vrouw Gala (later de vrouw van Salvador Dali). 

Samen trekken ze naar Parijs en zo wordt ook Ernst een belangrijke figuur in de totstandkoming van het surrealisme. Hij wordt gespeeld door Mike Hoffmann.