Naar hoofdinhoud

Wereldwijd trouwt elke 3 seconden een minderjarig meisje (ook al zijn er bijna overal wetten die dat verbieden)

Artikel luisteren
6min
Meer info

Wereldwijd trouwen elk jaar nog steeds 12 miljoen meisjes voordat ze 18 jaar zijn. Dat wil zeggen: elke 3 seconden trouwt ergens een kind. Naar aanleiding van Wereldmeisjesdag sprak hulporganisatie Plan International met kindbruiden die hun huwelijk ontvlucht zijn. Hun missie: andere jonge meisjes redden van dat lot. 

Jani Lambrechts
Gepubliceerd:

Samenvatting:

  • Elk jaar trouwen wereldwijd 12 miljoen meisjes jonger dan 18, ondanks wetten die kindhuwelijken verbieden.

  • Kindbruiden getuigen over geweld, sociale isolatie en het verlies van controle over hun leven; "Met zo'n huwelijk verliezen meisjes de zeggenschap over hun lijf en leven", zegt Timothy Vermeir, woordvoerder van Plan International België.

  • Door besparingen bij de Belgische overheid dreigen programma's die de aandacht vestigen op kindhuwelijken te worden stopgezet. 

"Ik trouwde toen ik 14 was. Ik was de oudste dochter in een gezin van 7. Mijn ouders zaten in de problemen, en zagen een huwelijk als enige uitweg." 

Aan het woord is Sumaiya (21) uit Bangladesh. Ze moest veel te jong trouwen. "Mijn ouders zagen al snel dat ik heel ongelukkig was. Ze hebben dan geprobeerd om een scheiding te regelen." 

En dat is gelukt. Sumaiya woont weer thuis en werkt in een ijsfabriek. Met haar loon helpt ze haar gezin verder. "Ik werk hard, maar mijn leven is nu zoveel beter dan toen ik getrouwd was." 

"Ik probeer mijn leven nu opnieuw op te bouwen, en wil voorkomen dat andere meisjes in een kindhuwelijk belanden", legt ze uit. "Als ik ooit een dochter heb, zal ik haar vragen verder te studeren, en pas te trouwen als ze een diploma heeft." 

Wetten worden omzeild

Sumaiya is 1 van de 251 meisjes die getuigen over hun kindhuwelijk in 'Let me be a child, not a wife', een nieuw rapport van Plan International . 

Dat rapport schuwt de harde cijfers niet: wereldwijd trouwen jaarlijks nog 12 miljoen meisjes voordat ze 18 jaar zijn. Zo'n 63 procent van hen gaat niet naar school, heeft geen werk en volgt geen opleiding. 13 procent getuigt ook over geweld binnen het huwelijk. 

Hoewel er in zowat elk land - Niger is de enige uitzondering - wetten bestaan die het verbieden, blijven die huwelijken toch gebeuren. "De wetten worden uitgehold met allerlei achterpoortjes", zegt Timothy Vermeir, woordvoerder van Plan International België. 

"Als de ouders toestemming geven voor het huwelijk, mag het in de meeste landen wel nog. En er is ook sprake van veel informele relaties, waarbij het kind samenwoont met de oudere partner, maar niet per se getrouwd is. Zulke situaties ontsnappen aan elke mogelijke wetgeving." 

Een wet meer of minder zal de zaak dus niet maken, maar feit blijft: "Meisjes verliezen de zeggenschap over hun lijf en leven in zo'n huwelijk. Ze worden snel zwanger, zijn slachtoffer van huiselijk geweld en geraken sociaal geïsoleerd", benadrukt Vermeir. 

Een kind moet kinderen baren

Eens de kinderen getrouwd zijn, ligt de druk om kinderen te baren hoog. Het kind zelf heeft daarover weinig te zeggen. "Als je trouwt en je krijgt geen kinderen, dan lachen ze je uit", vertelt Tatiana (21) uit Togo. "Ze vinden je dan nutteloos als vrouw, en zeggen dat je je baarmoeder hebt verkocht voor geld, of dat je vervloekt bent. Je wordt een paria."

"Mijn man verbiedt me om anticonceptie te nemen, omdat hij elke 4 jaar een kind wil", zegt Samiyah (23) uit Indonesië. "Hij vroeg me niet eens wat ik wilde." Ze kiest ervoor de pil te nemen achter de rug van haar man. "Zelf wil ik geen kinderen meer. Ik wil liever de 2 kinderen die we nu al hebben, goed opvoeden."

Slachtoffers als activist

Binita (19) woont in Nepal. Op haar dertiende trouwde ze met een 24-jarige man, die drankproblemen had en haar mishandelde. "Ik ben erin geslaagd om mijn huwelijk te ontvluchten, en nu probeer ik te voorkomen dat andere meisjes hetzelfde moeten doorstaan." 

Ze ziet dagelijks waar het misloopt. "In veel culturen moeten meisjes de eer van de familie beschermen. Als een huwelijk stukloopt, is dat een schande. Ze zijn dus verplicht om getrouwd te blijven, zelfs al worden ze geslagen, of zijn ze ongelukkig."

Ik zal mijn dochter nooit jong laten trouwen, ik wil dat ze studeert en een schitterende toekomst heeft

Juna (24), Nepal

Ook de Nepalese Juna (24) zet zich na een mislukt kindhuwelijk in om andere meisjes te redden van dat lot.

"Ik zal mijn dochter nooit toestaan om jong te trouwen. Een vroeg huwelijk leidt enkel tot miserie en een zeer donkere toekomst. Ik wil dat mijn dochter een schitterende toekomst heeft, en dat kan als ze studeert en een goede job vindt." 

Ze studeert nu nog zelf om iets te kunnen teruggeven aan haar gemeenschap: "ik wil mensen laten zien dat het belangrijk is voor meisjes om te studeren. Enkel zo kunnen ze een kindhuwelijk ontwijken, en dat moet iedereen weten." 

Geen middelen, geen campagnes

Het is dankzij vrouwen als Binita en Juna, in samenwerking met organisaties als Plan International, dat het aantal kindhuwelijken wel elk jaar daalt. Tien jaar geleden trouwde nog elke 2 seconden een kind, nu is dat elke 3 seconden. 

"Sociale normen en verwachtingen veranderen is altijd een werk van lange adem", zegt Vermeir. "Wij zetten daarop in: we proberen meisjes aan te leren wat hun rechten zijn aan de hand van sterke figuren die het voortouw nemen. Zij stellen de vastgeroeste normen en waarden in vraag in hun gemeenschap." 

De uitdagingen zijn enorm en nu bespaart onze regering nog verder op ontwikkelingssamenwerking

Isabelle Verhaegen, directeur van Plan International België

Maar wereldwijd groeit de weerstand tegen de strijd voor meisjes- en vrouwenrechten, en dat staat verdere actie tegen kindhuwelijken in de weg. 

En dan trekt de Belgische regering ook nog eens de stekker uit ontwikkelingssamenwerking, zucht Belgisch directeur van Plan International Isabelle Verhaegen: "De uitdagingen zijn enorm." 

"Er zal minstens 25 procent op het budget voor hulp aan ngo's bespaard worden. En de fiscale aftrekbaarheid wordt minder aantrekkelijk voor particulieren. Dat komt de strijd voor de vrijheid van meisjes niet ten goede, integendeel. We moeten dus alert blijven", besluit ze. 

Jeanneke Pis voert ter ere van Wereldmeisjesdag campagne tegen kindhuwelijken.
LUISTER

Luister hier naar het gesprek met de directeur van Plan International

Radio 1De Ochtend
6min

Meer weten over

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Wat schuilt er achter Go Church? En hoe komt het dat vooral kwetsbare minderjarigen hier slachtoffer van worden? VRT NWS Pano trok op onderzoek.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"